Stimmlose retroflexe Frikativ

Us der alemannische Wikipedia, der freie Dialäkt-Enzyklopedy
Zur Navigation springen Zur Suche springen
Stimmlose retroflexe Frikativ
IPA-Nummere 136
IPA-Zeiche ʂ
IPA-Bildli IPA 136.svg
Teuthonista
X-SAMPA s`
Kirshenbaum s.
Hörbiispiil?/i

De stimmlosi retroflexi Frikativ isch e Konsonant vo de mänschliche Sprooch. S Zeiche im IPA defür isch [ʂ].

Artikulation[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Verbreitig[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Sprooch Wort IPA-Transkription Bedütig Bemerkig
Abchasisch амш [amʂ] ‚Daag‘
Adygeisch пшъашъэ Pshahsa.ogg [pʂ̻aːʂ̻a] ‚Maidli‘
Färöisch rs [fʊʂ] ‚achtzig‘
Hindi ऋषि [rɪʂi] ‚Weiser‘
Chantisch di meischte nördliche Dialäkt шаш [ʂɑʂ] ‚Chnie‘ Entspricht in de südliche ùn öschtliche Dialäkt eme [ʈʂ].
Malayalam കഷ്ടി [kəʂʈi] ‚rar‘
Mandarin 石/shí Zh-shí.ogg [ʂ̻ɻ̩˧˥] ‚Stei‘
Mapudungun[1] trukur [ʈ͡ʂʊ̝ˈkʊʂ] 'Näbel' Möglicherwys en Allophon vo /ʐ/ am Silbenänd.[2]
Marathi ऋषि [ruʂi] ‚Weiser‘
Norwegisch Norsk [nɔʂk] ‚Norwegisch‘ Ussprooch vùm Konsonantehuufe /ɾs/ in viilene Dialäkt.
Paschtunisch südlichi Dialäkt ښودل [ʂ̺odəl] ‚zeige‘
Rumänisch moldawischi Dialäkt[3] șură [ʂurə] ‚Stall‘
siibebürgischi Dialäkt [4]
Russisch[5] шут Ru-шут.ogg [ʂut̪] ‚Narr‘
Serbokroatisch шума / šuma [ʂûmä] ‚Wald‘ cha je nooch Dialäkt au [ʃ] sy.
Slowakisch[6] šatka [ˈʂatka] ‚Nasetuech‘
Sorbisch Niidersorbisch[7][8] glažk [ˈɡläʂk] ‚Glass‘
Mangi obersorbischi Dialäkt[9][10] Im Dialäkt vo de Dörfer im Norde vo Hoyerswerda; entspricht in de andre Dialäkt eme [ʃ].[7]
Schwedisch fors [fɔʂ] ‚Wasserfäll‘ Ussprooch vùm Konsonantehuufe /rs/ in viilene Dialäkt.
Tamil கஷ்டம் [kəʂʈəm] ‚schwierig‘
Telugu కష్టం [kʌʂʈəm] ‚schwierig‘
Torwali[11] [ʂeʂ] ‚dünns Seil‘
Ubychisch [ʂ̺a] ‚Chopf‘
Vietnamesisch südlichi Dialäkt[12] sữa [ʂɨə˧ˀ˥] ‚Milch‘
Yi ꏂ/shy [ʂ̺ɿ̄˧] ‚Gold‘


Fuessnote[ändere | Quälltäxt bearbeite]

  1. Sadowsky et al. (2013:90)
  2. Sadowsky et al. (2013:90)
  3. Pop (1938:31)
  4. Pop (1938:31)
  5. Hanulíková & Hamann (2010)
  6. Hanulíková & Hamann (2010:374)
  7. 7,0 7,1 Šewc-Schuster (1984:40–41)
  8. Zygis (2003:180–181, 190–191)
  9. Šewc-Schuster (1984:41)
  10. Zygis (2003:180)
  11. Lunsford (2001:16–20)
  12. Thompson (1959:458–461)
  Konsonante Lueg au: IPA, Vokale  
Bilabial Labiodental Dental Alveolar Postalv. Retroflex Alveolopalatal Palatal Velar Uvular Pharyngal Epiglottal Glottal
Nasal m ɱ n ɳ ɲ ŋ ɴ
Plosive p b t d ʈ ɖ c ɟ k ɡ q ɢ ʡ ʔ  Schnalzluut  ʘ ǀ ǃ ǂ ǁ ǃ˞
Affrikat p̪f b̪v ts dz ʈʂ ɖʐ ɟʝ kx  Implo­siv  ɓ ɗ ʄ ɠ ʛ
Frikativ ɸ β f v θ ð s z ʃ ʒ ʂ ʐ ɕ ʑ ç ʝ x ɣ χ ʁ ħ ʕ ʜ ʢ h ɦ  Ejektiv  ʈʼ
   Approximante    ʋ ɹ ɻ j ɰ θʼ ɬ’ ʃʼ ɕʼ χ’
Vibrante ʙ r ɽr ʀ t͡θʼ t͡sʼ t͡ɬʼ t͡ʃʼ ʈ͡ʂʼ c͡ʎ̝̥ʼ k͡xʼ k͡ʟ̝̊ʼ
Flap/Tap ѵ ɾ ɽ co-artikulierti Frikativ  ʍ w ɥ ɫ
lat. Frikativ ɬ ɮ co-artikulierti Plosiv  k͡p ɡ͡b ŋ͡m
lat. Approximante l ɭ ʎ ʟ
Bi de Spalte wo grau sin, goot mer devo uss, dass si nit artikuliert werde chönne; wysi Spalte, ùn Zeiche, wo nit verlinkt sin, hen kei offiziels IPA-Zeiche un/oder sin uss keinere Sprooch bekannt.