Alveolarer Approximant

Us der alemannische Wikipedia, der freie Dialäkt-Enzyklopedy
Hops zue: Navigation, Suech
Alveolare Approximant
IPA-Nummere 151
IPA-Zeiche ɹ
IPA-Bildli Xsampa-rslash2.png
Teuthonista ?
X-SAMPA r
Kirshenbaum r
Hörbiispiil?/i

De alveolari Approximant oder alveolari rhotischi Approximant isch en Konsonant vo dr mänschliche Sprooch. Er chùnt zwar in dr Wältsprooch Änglisch vor, isch sùnscht aber änder sälte. S Zeiche im Internationale Phonetische Alphabet defür isch [ɹ].

Artikulation[ändere | Quälltäxt bearbeite]


Verbreitig[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Sprooch Wort IPA-Transkription Bedütig Bemerkig
Änglisch Australischs Änglisch red [ɹ̠ʷed] ‚root‘ Meischt grùndet. Cha au en [ɻ] sy.
di meischte amerikanische Dialäkt [1] En-us-red.ogg [ɹ̠ʷɛd]
Britischs Änglisch
Armenisch öschtlichi Dialäkt սուրճ [suɹtʃ] ‚Kaffi‘
Assamesisch ঙা/rônga [ɹɔŋa] ‚root‘
Birmanisch[2][3] တိစ္ဆာန် [təɹeɪʔsʰàɴ] ‚Dier‘ Chùnt nùmme in Lehnwörter vor, meischt ussem Änglische oder em Pali.
Dütsch Öschtrychichs Standarddütsch[4] Rebe [ˈɹeːbɛ] ‚Räbe‘ Näbe [r] eini möglichi Ussprooch. Hüt sin Zäpfli-r wie [ʁ], [χ] oder [ʀ] wyter verbreitet.[4]
Siegerländer Platt[5] [ˈɹeːbə] In de meischte andre Dialäkt isch es en [ʁ] oder [ʀ].
Schlesisch
Oberlausitzisch
Wäller Platt[6]
Färöisch róður [ɹɔuwʊɹ] ‚Ruder‘
Igbo[7] rí [ɹ̠í] ‚ässe‘
Persisch فارسی [fɒːɹˈsiː] ‚Persisch‘ Allophon vo /ɾ/ vor [d], [l], [s], [ʃ], [t], [z] ùn [ʒ].
Schwedisch mittelschwedischi Dialäkt[8] starkast [ˈs̪t̪äɹːkäs̪t̪] ‚stärchscht‘ Allophon vo /r/.
Tschuktschisch ңирэк [ŋiɹek] ‚zwei‘
Vietnamesisch Saigon[9] ra [ɹa] ‚ussegoo‘ In freier Variation mit [ɾ], [r] ùn [ʐ].
Zapotekisch Tilquiapan[10] r [ɹd̪ɨ] ‚wyterreiche‘ Allophon vo /ɾ/ vor Konsonante

Fuessnote[ändere | Quälltäxt bearbeite]

  1. Hallé, Best & Levitt (1999:283), wo die Artikel zitiert Delattre & Freeman (1968), Zawadzki & Kuehn (1980), & Boyce & Espy-Wilson (1997)
  2. Cornyn (1944:7)
  3. Watkins (2001)
  4. 4,0 4,1 Moosmüller, Schmid & Brandstätter (2015:340–342)
  5. Kohler (1995:165f), cited in Universität zu Köln: Phonologische Analyse (Site cha nüme abgrüeft wärde)Vorlage:Toter Link/!...nourl
  6. Wäller Platt: Die Aussprache
  7. Ikekeonwu (1999:108)
  8. Engstrand (1999:141)
  9. Thompson (1959:459)
  10. Merrill (2008:109)
  Konsonante Lueg au: IPA, Vokale  
Bilabial Labiodental Dental Alveolar Postalv. Retroflex Alveolopalatal Palatal Velar Uvular Pharyngal Epiglottal Glottal
Nasal m ɱ n ɳ ɲ ŋ ɴ
Plosive p b t d ʈ ɖ c ɟ k ɡ q ɢ ʡ ʔ  Schnalzluut  ʘ ǀ ǃ ǂ ǁ ǃ˞
Affrikat p̪f b̪v ts dz ʈʂ ɖʐ ɟʝ kx  Implo­siv  ɓ ɗ ʄ ɠ ʛ
Frikativ ɸ β f v θ ð s z ʃ ʒ ʂ ʐ ɕ ʑ ç ʝ x ɣ χ ʁ ħ ʕ ʜ ʢ h ɦ  Ejektiv  ʈʼ
   Approximante    ʋ ɹ ɻ j ɰ θʼ ɬ’ ʃʼ ɕʼ χ’
Vibrante ʙ r ɽr ʀ t͡θʼ t͡sʼ t͡ɬʼ t͡ʃʼ ʈ͡ʂʼ c͡ʎ̝̥ʼ k͡xʼ k͡ʟ̝̊ʼ
Flap/Tap ѵ ɾ ɽ co-artikulierti Frikativ  ʍ w ɥ ɫ
lat. Frikativ ɬ ɮ co-artikulierti Plosiv  k͡p ɡ͡b ŋ͡m
lat. Approximante l ɭ ʎ ʟ
Bi de Spalte wo grau sin, goot mer devo uss, dass si nit artikuliert werde chönne; wysi Spalte, ùn Zeiche, wo nit verlinkt sin, hen kei offiziels IPA-Zeiche un/oder sin uss keinere Sprooch bekannt.