Stimmloser alveolarer Plosiv

Us der alemannische Wikipedia, der freie Dialäkt-Enzyklopedy
Hops zue: Navigation, Suech
Stimmloser alveolarer Plosiv
IPA-Nummere 103
IPA-Zeiche t
IPA-Bildli Xsampa-t.png
Teuthonista t
X-SAMPA t
Kirshenbaum t
Hörbiispiil?/i

De stimmlosi alveolari Plosiv isch e Konsonant wo in fascht jedere Sprooch vorchunt. S Hawaiisch isch eini vo de sältene Sprooche wo kei alveolare Plosiv hen. S Zeiche im IPA defür isch t.

Im Alemannische chunt de Luut als Lenis, Fortis un behuucht vor. Bstimmti Dialäkt, bsunders im Niideralemannische un Schwööbische hen aber au numme de Lenis.

Artikulation[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Verbreitig[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Sprooch Wort IPA-Transkription Bedütig Bemerkig
Niideralemannisch
Byspil:Baseldytsch
Lenis Brueder [ˈb̥ʁuə̯d̥əʁ]
Fortis Zyt [tsit]
behuucht Tee [ˈtʰeː]
Hochalemannisch
Byspil: Züridütsch
Lenis Lade [lɒd̥ə]
Fortis Latte [lɒtə]
behuucht Tee [tʰeː] vorallem in Lehnwörter ussem Hochdütsche
Dütsch Tochter [ˈtʰɔxtɐ] 'Dochter'
Rätoromanisch Surselvisch ti roh-sursilvan-ti.ogg [ti] 'du'
Chinesisch Mandarin 大/ Pinyin:dà [ta˥˩] 'gross'
Tschechisch toto [toto] 'des'
Niiderländisch[1] taal [taːl] 'Sprooch'
Änglisch tool [tʰuɫ] 'Werchzüüg'
Französisch[2] tordu [tɔʀdy] 'chrumm'
Neugriechisch τρία [ˈtria] 'drüü'
Ungarisch[3] tutaj [tutɒj] 'Floss'
Japanisch[4] Kanji:特別/tokubetsu [tokɯbetsɯ] 'bsunders'
Koreanisch 턱/teok [tʰʌk̚̚ ] 'Chiefer'
Malaiisch tahun [tahun] 'Joor'
Maltesisch tassew [tasˈsew] 'woor, richtig'
Norwegisch tann [tɑn] 'Zaan'
Nunggubuyu[5] [taɾawa] 'gierig'
Slowakisch to [to] 'des'
Thailändisch า/ta [taː˥˧] 'Aug'
Vietnamesisch ti [ti] 'Fääler, Defekt'

Fuessnote[ändere | Quälltäxt bearbeite]

  1. Gussenhoven (1992:45)
  2. Fougeron & Smith (1993:73)
  3. Szende (1994:91)
  4. Okada (1991:94)
  5. Ladefoged (2005:158)
  Konsonante Lueg au: IPA, Vokale  
Bilabial Labiodental Dental Alveolar Postalv. Retroflex Palatal Velar Uvular Pharyngal Epiglottal Glottal
Nasal m ɱ n ɳ ɲ ŋ ɴ
Plosive p b t d ʈ ɖ c ɟ k ɡ q ɢ ʡ ʔ  Schnalzluut  ʘ ǀ ǃ ǂ ǁ
Affrikat p̪f b̪v ts dz kx  Implo­siv  ɓ ɗ ʄ ɠ ʛ
Frikativ ɸ β f v θ ð s z ʃ ʒ ʂ ʐ ç ʝ x ɣ χ ʁ ħ ʕ ʜ ʢ h ɦ  Ejektiv 
   Approximante    ʋ ɹ ɻ j ɰ andri Laterale  ɺ ɫ
Vibrante ʙ r ʀ

lab. Approximante

ʍ w ɥ
Flap/Tap ѵ ɾ ɽ co-artikulierti Frikativ  ɕ ʑ ɧ
lat. Frikativ ɬ ɮ
lat. Approximante l ɭ ʎ ʟ
Bi de Spalte wo grau sin, goot mer devo uss, dass si nit artikuliert werde chönne; wysi Spalte hen kei offiziels IPA-Zeiche un/oder sin uss keinere Sprooch bekannt.