Stimmloser velarer Frikativ
Us der alemannische Wikipedia, der freie Dialäkt-Enzyklopedy
| Stimmloser velarer Plosiv | ||
|---|---|---|
| IPA – number | 140 | |
| IPA – Zeiche | x | |
| IPA – image | ||
| Teuthonista | x | |
| X-SAMPA | x | |
| Kirshenbaum | x | |
| Hörbiispiil |
||
De stimmlose velare Frikativ isch e Lut wo in verschydene Sproche vorchunnt. Im internationale phonetische Alphabet wird er als [x] dargstellt.
[ändere] Verwændig in de alemannische Dialækt
In de alemannische Sproch wird de stimmlose velare Frikativ in de Süddütsche und schwizerische Dialekte noch Vokale (au wenn s im Hochdütsche [ç] heißt) verwendet. In hoch- und höchstalemannische Dialækt chunnt er oft au am Wortafang anstell vo me hochdütsche [k] vor (z.B. Chind), innerhalb vo Wörter in Verbindig mit em [k], also als Affrikate [kx]. In andere Dialækt wird am Wortafang au [k] gsait; s [x] am Wortafang wird in de hüttige Umgangssproch under em Yfluss vom Hochdytsche oft zu me [k] verschobe. Gschrybe wird immer ch, d Affrikate aber entweder k oder ck
[ändere] Verwændig im Hochdütsche
Im Hochdütsche chunnt de stimmlose velare Frikativ nur noch de Vokale a, o, u (numme wenn si einzeln stönn) und em Diphthong au vor. Noch allne andere Vokale und Konsonante wird [ç] gsait. Au in de hochdütsche Rechtschriebig wird für s [x] ch gschrybe.
[ändere] Verwændig in andere Sproche
- Spanisch: Vor a, o und u wird immer j gschriebe. Vor e, i und (sælte) au vor y wird in Abhängigkeit vo andere Sproche entweder g oder j gschriebe. In Einzelfäll wird au e x als stimmlose velare Frikativ gsait.
Bispyl: region (Gegend; "g" wæge dütschem [g], objeto, Spezialfall Mexico, mexicano etc. wæge idaliænisch [...ks...] - Russisch: X
- Griechisch: X