Stimmloser velarer Frikativ

Us der alemannische Wikipedia, der freie Dialäkt-Enzyklopedy

Hops zue: Navigation, Suech
Stimmloser velarer Plosiv
IPA – number 140
IPA – Zeiche x
IPA – image Xsampa-x.png
Teuthonista x
X-SAMPA x
Kirshenbaum x
Hörbiispiil 

De stimmlose velare Frikativ isch e Lut wo in verschydene Sproche vorchunnt. Im internationale phonetische Alphabet wird er als [x] dargstellt.

[ändere] Verwændig in de alemannische Dialækt

In de alemannische Sproch wird de stimmlose velare Frikativ in de Süddütsche und schwizerische Dialekte noch Vokale (au wenn s im Hochdütsche [ç] heißt) verwendet. In hoch- und höchstalemannische Dialækt chunnt er oft au am Wortafang anstell vo me hochdütsche [k] vor (z.B. Chind), innerhalb vo Wörter in Verbindig mit em [k], also als Affrikate [kx]. In andere Dialækt wird am Wortafang au [k] gsait; s [x] am Wortafang wird in de hüttige Umgangssproch under em Yfluss vom Hochdytsche oft zu me [k] verschobe. Gschrybe wird immer ch, d Affrikate aber entweder k oder ck

[ändere] Verwændig im Hochdütsche

Im Hochdütsche chunnt de stimmlose velare Frikativ nur noch de Vokale a, o, u (numme wenn si einzeln stönn) und em Diphthong au vor. Noch allne andere Vokale und Konsonante wird [ç] gsait. Au in de hochdütsche Rechtschriebig wird für s [x] ch gschrybe.

[ändere] Verwændig in andere Sproche

  • Spanisch: Vor a, o und u wird immer j gschriebe. Vor e, i und (sælte) au vor y wird in Abhängigkeit vo andere Sproche entweder g oder j gschriebe. In Einzelfäll wird au e x als stimmlose velare Frikativ gsait.
    Bispyl: region (Gegend; "g" wæge dütschem [g], objeto, Spezialfall Mexico, mexicano etc. wæge idaliænisch [...ks...]
  • Russisch: X
  • Griechisch: X
Persönlichi Wärkzüg