Uvularer Vibrant

Us der alemannische Wikipedia, der freie Dialäkt-Enzyklopedy
Hops zue: Navigation, Suech
Uvularer Vibrant
IPA-Nummere 123
IPA-Zeiche ʀ
IPA-Bildli Xsampa-Rslash.png
Teuthonista
X-SAMPA R\
Kirshenbaum r"
Hörbiispiil?/i

De uvular Vibrant isch en Konsonant vo dr menschliche Sprooch wo änder sälte isch. Im Alemannische un andre europäische Sprooche isch es ei Variante vum Zäpfli-r. S Zeiche defür im Internationale Phonetische Alphabet isch ʀ.

Artikulation[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Verbreitig[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Sprooch Wort IPA Bedütig Bemerkig
Alemannisch rot [ʀot] in denne Dialäkt wo e Zäpfli-r hen; in freier Variation mit [ʁ] un [r].
Französisch rond [ʀɔ̃] 'rund' gilt als veraltet, isch hüt meischt e Frikativ [ʁ].
Dütsch[1] Rübe [ˈʀyːbə] 'Riebli' in freier Variation mit [ʁ] un [r].
Hebräisch ירוק [jaˈʀok] 'grüen' cha au [ʁ] sy.
Okzitanisch südlichs Auvergnatisch garçon [ɡaʀˈsu] 'Sohn'
öschtlichi Dialekt garric [ɡaʀi] 'Eiche' stoot im Kontrascht zumene alveolare Vibrant ([ɡari] 'gheilt')
Limousinisch filh [fʲiʀ] 'Sohn'
Provenzalisch parts [paʀ] 'Deil (pl.)'
Portugiesisch europäisch carro [ˈkaʀu] 'Auto'
Sioux Lakota[2][3] ǧí [ʀí] 'es isch bruun' Allophon vo /ʁ/ vor /i/.
Schwedisch südlichi Dialäkt räv [ʀɛv] 'Fuggs'


Fuessnote[ändere | Quälltäxt bearbeite]

  1. Hall, Tracy Alan (1993), "The phonology of German /ʀ/", Phonology 10 (1): 83–105
  2. Rood, David S.; Taylor, Allan R. (1996). http://lakxotaiyapi.freecyberzone.com/sk1.htm ,Handbook of North American Indians, 17, Smithsonian Institution, pp. 440–482
  3. Lakota Language Consortium (2004). Lakota letters and sounds.
  Konsonante Lueg au: IPA, Vokale  
Bilabial Labiodental Dental Alveolar Postalv. Retroflex Palatal Velar Uvular Pharyngal Epiglottal Glottal
Nasal m ɱ n ɳ ɲ ŋ ɴ
Plosive p b t d ʈ ɖ c ɟ k ɡ q ɢ ʡ ʔ  Schnalzluut  ʘ ǀ ǃ ǂ ǁ
Affrikat p̪f b̪v ts dz kx  Implo­siv  ɓ ɗ ʄ ɠ ʛ
Frikativ ɸ β f v θ ð s z ʃ ʒ ʂ ʐ ç ʝ x ɣ χ ʁ ħ ʕ ʜ ʢ h ɦ  Ejektiv 
   Approximante    ʋ ɹ ɻ j ɰ andri Laterale  ɺ ɫ
Vibrante ʙ r ʀ

lab. Approximante

ʍ w ɥ
Flap/Tap ѵ ɾ ɽ co-artikulierti Frikativ  ɕ ʑ ɧ
lat. Frikativ ɬ ɮ
lat. Approximante l ɭ ʎ ʟ
Bi de Spalte wo grau sin, goot mer devo uss, dass si nit artikuliert werde chönne; wysi Spalte hen kei offiziels IPA-Zeiche un/oder sin uss keinere Sprooch bekannt.