Luzern
| Wappe | |
|---|---|
 |
|
| Basisdate | |
| Kanton: | Lozärn |
| Bezirk: | Luzern |
| BFS-Nr.: | 1061 |
| PLZ: | 6000–6009 |
| Koordinate: | 47° 3' n. Br. 8° 18' ö. L. |
| Höchi: | 436 m ü. M. |
| Flächi: | 24.15 km² |
| Iwohner: | 77.491 (31. Dezämber 2010) [1] |
| Website: | www.luzern.ch |
| Karte | |
 |
|
Lozärn (frz./engl. Lucerne it./rät. Lucerna, dt. Luzern) esch e Stadt i de Zentralschwiiz. Si esch Hauptstadt vom glichnamige Kanton sowie vom Amt (Bezerk). Lozärn liid am Nordweschtändi vom Vierwaldstettersee. Ond zwar gnau det, wo d'Rüüs usem See useflüsst. Lozärn esch de wertschaftlechi ond kulturelli Mettelponkt vo de Zentralschwiiz. D'Rüüs teilt d'Stadt uf: Rächts vode Rüss liid d'Altstadt ond e Teil vo de neuere Quartier (Maihof, Brambärg, Wäsmeli, Halde etc.), lenggs vom Fluss esch d'Chlii- ond d'Neustadt. D'Chliistadt isch s'ältischte Quartier. Wiiteri Quartier wie Onder- ond Obergrond, Gütsch, Bruch, Trebsche ond no meh Quartier ghöred zom lengge Ufer.
D'Lag am See, met Bleck i d'Bärge (Pilatus, Rigi ) macht en bsonders grosse Iidrock. Drom esch Lozärn scho sehr früeh ab 1840) zonere Hochborg för de Tourismus worde.
Inhaltsverzeichnis |
[ändere] Geografii
D'Flächi vom Lozärner Stadtgebiet betreid 24.15 km². Do devo send 60.4% Sedligsflechi, 11.6% Landwertschaftszone ond 25.9% Wald. Am 1. Januar 2010 hed d'Stadt Lozärn met de Gmäind Littau LU zu de "noie" Stadt Lozärn fusioniert.
Lozärn gränzt im Norde a d'Gmeinde Mauters, Nöiechöuch ond Ämme, im Oschte a Äbike ond Adlige, im Südoschte a Megge, im Süde a Horb ond im Weschte a Chriens.
[ändere] Kultur ond Sport
[ändere] Kultur
Di bekanntischte Kulturveraaschtaltige send:
- d'Fasnacht (vom Schmotzige Donnschtig bes am Güdisziischtig; d'Woche vorem Äschelimettwoch = Aschermittwoch)
- s'Lozärner Stadtfäscht (17 Fäschtböni met Blues, Jazz, Rock, Musicals, Pop; Ändi Juni)
- s'Blue-Balls-Festival (Blues, Jazz, Rock, Pop; Ändi Juli)
- d'Musigfäschtwoche (Klassischi Musig)
Lozärn het mereri Theater ond Kinos. Em KKL, ede Schüür, em Sädel, em noie Kulturzentrom Südpol z'Chriens (sit 2008, anstatt de Boa) ond em Kulturpavillon am See chammer go Konzärt lose.
Z'Lozärn hets au mereri Musigschuele. Di wechtigschte send s'Konservatorium (för klassischi Musig) ond d'Jazzschuel (Jazz, aber au Blues)
[ändere] Sport
De bekanntischti Sportverein vo Lozärn esch de FCL (Fuessball-Club Lozärn). Är spelt ide höchschte Schwiizer Liga (Axpo-Super-Liga).
Anderi populäri Sportarte send Tennis, Ruedere, Handball, Schwemme, Volleyball ond Iishockey met etleche Klubs, wo ide oberste Lige speled. Osserdem geds au de alljörlechi Stadtlauf ond neu de "Lucerne Marathon".
[ändere] Wirtschaft
De Frömdevercheer (Tourismus) esch met grossem Abstand de wechtigschti Wirtschaftszwiig. Vo eem läbed (diräkt oder endiräkt) rond 30'000 Lüüt. Mänge Industriibetreeb, wo e früenere Johre z'Lozärn dehäi gsi esch (z.B. d'Liftfirma Schindler), esch us de Stadt wägzoge. Höt schaffed d'Lüüt fascht alli em Gwärb- ond Dienschtleischtigssektor. Z'Lozärn hets aber sed dä Fusion met Littau au weder es paar Puurehööf, bsonders im Gebiet Littauerbärg.
[ändere] Partnerstedt
Lozärn hed sächs Partnerstedt: Bournemouth, Ängland; Chicago, USA; Cieszyn, Pole; Guebwiller / Murbach, Elsass; Olomouc, Tschechie; Potsdam, Dütschland.
[ändere] Sehenswördigkeite
- d'Lozärnerbocht vom Vierwaldstättersee
- d'Rüüs. D'Rüüs chame onder anderem of de ältischte deckte Holzbrogg vo Europa öberquere (Chappelbrogg).
- d'Chappelbrogg (noch emene Brand am 18. Auguscht 1993 weder nöi ufbout)
- s'Löwedänkmol (au Leuedänkmol)
- s'Konscht- ond Kongrässhuus Lozärn (KKL)
- s'Vercheershuus
- de Gletschergarte
- d'Schpröierbrogg (jetzt di elteri Holzbrogg)
- d'Museggmuur
- s'Bourbakipanorama
- s'Rothuus
- d'Hofchele
- d'Jesuitechele
- s'Nodelwehr i de Rüüss
[ändere] Allmänd
Allmänd (Commons): Luzern — Witeri Mulitimediadateie zum Artikel
