Kanton Appenzell Ausserrhoden

Us der alemannische Wikipedia, der freie Dialäkt-Enzyklopedy
Hops zue: Navigation, Suech
Kantoo Appezäll Osserode
Wappe vum Kantoo Appezäll Osserode

Basisdate
Staat: Schwiiz
Abchürzig: AR
Amtssproche: Dütsch
Hauptort: Herisau (Regierigssitz),
Troga (Grichtssitz)
Flächi: 243 km²
(Rang 23)
Iwohner: 53'660[1] (2012)
(Rang 21)
Bevölkerigsdichti: 221 Iw./km²
(Rang 13)
Bitritt zue dr
Eidgnosseschaft:
1513
Websyte: www.AR.ch
Lag
Lag vum Kanton in dr Schwyz
Charte
Charte Kantoo Appezäll Osserode

Appezäll Osserode isch än Halbkantoo i dä Oschtschwiz.

Politischi Struktur[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Hoptort ischt hüt eigentli Herisau, wil döt s Parlamänt taged und d Regierig eren Sitz hät. Da ischt bis 1877 aber z Troga gse. D Kantoos-Polizei hät eri Notruefzentrale aafangs 2013 vo Troga uf Herisau abe zögled. Dä Sitz vom Gricht ischt hüt no z Troga. D Landsgmeend hät, bis si 1997 abgschafft worde ischt, abwäxligswys z Troga und z Hondwil stattgfonde.

1858 ischt da Kanton i drü Bezirk uuftält worda. Sit 1995 gits offiziell ke Bezirk me, aber d Nämma vo däna Regione wärdid immer no prucht.
Dia drüü ehemoliga Bezirk und hütiga Regione send:

A Lischtä vo allne 20 Gmeende mit wytere Aagoobe findet me onder Gmëënde vom Kantoo Appezäll Oosseroode.

Gschicht[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Entstande isch de Kanton Osserhode bi de Landsteilig vom Kanton Appezäll im Johr 1597, wo sich die innere und össere Rhode us konfessionelle Gründ trennt hend. Sit do isch Appezäll Osserrhode traditionell mehrheitlich reformiert und Appezäll Innerrhode katholisch.

Z Osserrhode hend vill Gmeende e rückläufigi oder stagnierendi Iiwohnerzahl, e Usnahm isch under anderem Tüüfe, wo sit es paar Johre riichi Lüüt miteme niidrige Stüürsatz alockt.

Speziells[ändere | Quälltäxt bearbeite]

De höchst Berg isch de Säntis mit 2'502 m ü. M., wo zum Bergmassiv Alpstee ghört. Uf em Gipfel tröffid sich dia beede Appezäller Halbkantön mit em Kanton Sangalla. Zu de bekannte Osseröödler ghört zum Bispyl de Titus Tobler.

D Appezöller hönd wiä fascht älli Kantö ächli än speziölle Dialekt. (Hörprob) Er ghört zum Ostschwizerische. Während de letschte Johrzehnt hät sich bi villne Lüüt de Dialekt a dem vo Sangalle aagliche und isch demnoh keis Markezeiche meh.

Lueg au[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Quelle[ändere | Quälltäxt bearbeite]

  1. Klein, aber anschaulich. Daten und Fakten 2013/14 (PDF; 683 kB). Kanton Appenzell Ausserrhoden.

Weblink[ändere | Quälltäxt bearbeite]

 Allmänd (Commons): Kantoo Appezäll – Sammlig vo witere Multimediadateie