Wikipedia:Läsigi Artikel

Us der alemannische Wikipedia, der freie Dialäkt-Enzyklopedy

Di läsige Artikel vo dr alemannische Wikipedia

Symbol support vote.svg

Des sin die Artikel, wo vo de Nutzer vo dr alemannische Wikipedia als „läsig“ usszeichnet worde sin. Si erfülle d Kriterie für läsigi Artikel, aber nonit alli Kriterie für en bsunders glungene Artikel.

Churz zämmegfasst, sin die Artikel sproochlig un stilistisch guet gschriibe, bhandle die wichtigscht Aspekt vum Thema, sin sachlig korrekt un neutral un wenn mögli bebilderet.

Alli sin härzlich yglade wyter aa dänne Artikel z schaffe, z erwiitre un z verbessre!
Zur Zit sin 81 vo 29.418 Artikel als läsig uszeichnet. Abstimme, nöii Vorschläg mache oder Artikel zur Abwaal stelle chasch au du uff üsrer Kandidate-Syte!

Calendar-nl.png


Nöi bi de läsige Artikel[Quälltäxt bearbeite]

Map of the Jewish Diaspora in the World.svg

D Gschicht vo de Juude in dr Nöiste Zit beschribt s Schiggsaal vo de Juude im 20. Joohrhundert bis zur Geegewart.

Vor allem in West- und Middelöiropa cha mä drei Perioode underschäide: die erste drei Joorzäänt, wo sich d Juude immer mee in die nazionaale Ziviilgsellschafte häi chönne integriere, s Ufchoo vom Faschismus wo in dr Schoa mit em Mord vo Millioone Juude gändet het und d Noochchriegszit, wo dr Staat Israel gründet worde isch und e Hufe Überlääbendi ufgnoo het, wääred sich die bürgerligi Rächtssituazioon vo de Juude, wo bliibe sin, dere vo de Nidjuude aagliche het. In dr islamische Wält isch dr Umbruch noch dr Gründig vo Israel choo, wo hundertduusigi vo Juude verdriibe worde si odr häi müesse flüchte, und jüüdischi Gmäinde, wo vilmol Hunderti und sogar Duusigi vo Joor existiert häi, verschwunde si. In Amerika und andere Regioone isch d Emanzipazioon vo de Juude mit chliine Uf und Ab die ganz Zit witer fortgschritte.

Dass sich Eretz Israel zum Wältzentrum vom Juudedum wurd entwiggle, het am Aafang vom 20. Joorhundert unwoorschinlig gschune. Palestina isch en armi Brovinz vom Osmanische Riich gsi und von ere arabische Bevölkerig bewoont gsi, wo je lenger je mee vo öiropäische antisemitische Ideä beiiflusst worden isch. Es isch aber denn au dä Antisemitismus gsi, wo zur Gründig vom e jüüdische Staat gfüert het.

...wyter läse
Uranus2.jpg

Dr Uranus (latinisiert, altgr. οὐρανός [uranós], „Himmel“) isch vu dr Sunne us gsähe mit durchschnittlich 2.9 Milliarde km Entfernig dr sibt Planet im Sunnesystem un wird zue dr ussere jupiterähnliche (jovianische) Planete grechnet, dr sognennte Gasriese. Dr Planet isch anno 1781 vum ditsch-britische Astronom Wilhelm Herschel entdeckt worre un uf dr Himmelsgott Uranos us dr grichische Mythologi daift.

Mit iber 51.000 km Durchmesser isch dr Uranus viermal so gross wie d Erde un under günschtigschte Umstände freiäugig sichtbar (+6 Magnitude, die underscht Grenze fier e sichtbare Stern bi ganz klarem, dunkle Himmel). S blassgrüen Schibli vu numme 3,5" Winkeldurchmesser isch erscht in Teleskope ab 10 cm Öffnig as sonigs z erchenne. Physikalisch isch dr Uranus mit em Neptun verglichbar un nimmt nooch sällem mit guet 14 Erdmasse in dr Masserangfolg vum Sunnesystem dr viert Platz under dr Planete i.

...wyter läse
P geography.png

Geografi

Gurin - Ebringe - Externstai - Greschonei - Israel - Lieschtel - Noodlebärg - Obfige - Rothwiil - Scheebuach - Schluchsee - Stüelinge - Val-de-Ruz NE - Wettige - Züri

P linguistics.png


Rund um d Sprooch

Alemannischi Grammatike - Alemannischer Sprochruum (Gliiderig) - Änglischi Sprooch - Eischemtöitschu - Jùutütsch - Kaiserstiähler Dialäkt - Laindertitzschu - Nöiebùrger Patois - Noigriechischi Idiom und Tielekt - Opfinger Werterbuech - Ostschwizer Dialekt - Remalljertitschu - Rhyynischs Wöörterbuech - Siidwalserisch - Vorarlberger Werterbuech - Zweisprochiga Stroßatàfla ìm Elsàss (usszeichnet als „inträssanti Lischt“)

P middleages.png


Gschicht

Baasler Fischmäärt - Basler Zümft - Eberler - Französischi Revolution - Gschicht vo de Juude in dr Nöiste Zit - Lokàlracht ìn Elsàss-Mosel - Luwier - Neohethitischi Staate - Pharao - Reformazioon vo Baasel - D Schlacht bi Kappel

P social sciences.png

Persönligkeite

Marco Bauen - Klaus Groth - Hartmann von Aue - Wilhelm Hauff - Hermann Hummel - Nathan Katz - René Kueny - Meinrad Lienert - Sammy Mahdi - Karl May als Musiker - Max Josef Metzger - Adam Remmele - Sebastian Sailer - Franz Josef Schild - Friedrich Schiller - Pio Scilligo - Hans Martin Sutermeister - Carl Maria von Weber - Christoph Martin Wieland

P culture.svg


Kultuur

Das Stuttgarter Hutzelmännlein - Der Freischütz - Der junge Lord - Elsässischs Volkstheater - Fidelio - Germanisches Noihaidetum - Guillaume Tell - Herchoo vo de Schwyzer - Kleider machen Leute (Oper) - Puuremolerei - Schwyzer Meie - Operette

Refdesk misc.png

Verschidnigs

Àltwaltgaijer - Baanhof Stüèlingè - Dollfus-Mieg et Compagnie - Förstabtai Sanggale - Rhy-Roone-Kanaal - Schwôbischi Donaudalbaan - Uranus - Waldrapp