Wikipedia:Houptsyte/31

Us der alemannische Wikipedia, der freie Dialäkt-Enzyklopedy
Zur Navigation springen Zur Suche springen
Schwyzerdütsch   Badisch   Elsassisch   Schwäbisch
Grüezi, grüessech und willkomme uf der alemannische Wikipedia!
Di frei Enzyklopedi, wo alli chöi mitschaffe.
Iibe Grossmöischter Brunnifirn Cavardirashütte.jpg Briisgau
Bluebg.png
Artikel finde
Vista-xmag.png

Artikel nooch Kategorie:
Alli KategorieBruuchtumErnährigGeografiGschichtGsellschaftKunschtLiteraturMusikNaturPersonPolitikReligionSportSprochTechnikVerchehrWirtschaftWüsseschaft

Themeportal:  Regionali Artikel  Alemanne  Alemannisch  Bade  Bade-Württebärg  Basel  Elsass  Schwiiz  Schwoba
 Chunscht  Geografi  Gschicht  Gsellschaft  Literatur  Musik  Natur  Politik  Religion  Sport  Sproch  Wüsseschaft

Suschtigs: Artikelindex vo A bis ZBsunders glungne ArtikleLäsige ArtikleArtikel nooch DialäktAudiouffnahme vo ArtikelUfname vu DialäktwörterE Fabel in verschidni Dialäkt übersetzeAlemannischi OrtsnämmeAlemannischi TiernämmeAlemannischi Pflanzenämme


Bluebg.png

HSWPedia.svg
 Di Alemannischi Wikipedia
Houptsyte-Karte-Regiolekte-235px.png
Iber des Bild

Di alemannischi Wikipedia isch en Enzyklopedi i de Dialekt vom alemannische Sprachruum, also vo der Dütschschwyz, vom Elsass, vo Liechtestei, vo Oberbade, vom Schwabeland und vo Vorarlberg.

  • Die Enzyklopedi wachst dür di freiwilligi Hilf vo allne, wo öppis in irer Mundard wöi bytrage. Yträg chöi vo allne Bsuecher gschribe und gänderet werde. Alli si härzlich yglade mitzmache. Bringet eues Wüsse y und helfet eso mit, ds Alemannische z pflege, ufzwerte und z erhalte. Di erschte Schritt si ganz eifach!
  • Wer mir vo der Alemanische Wikipedia si und was mir wei, findsch i üsem Profil.

Bluebg.png

Emblem-star.svg
 Artikel vor Wuche: Alemannischi Grammatike

Weinhold-Alemannische Grammatik.jpg

Alemannischi Grammatike sin Wärk, wu d Regle vu dr alemannische Sproch oder vu regionale oder ertlige Variante vum Alemannische bschriibe.

Im 18. Johrhundert hets e wit verbreiteti Uffassig gää, ass es ke Grammatik vum Dialäkt gäbt. Viil hän Dialäkt wiä s Alemannisch fir verdorbes Hochditsch ghalte. So isch anne 1763 Baselditsch as „grausame Mishandlung unserer deutschen Sprache“ bezeichnet wore.

Aü dr Johann Peter Hebel het anne 1803 im Vorwort vu sinene Alemannische Gedichter no feschgstellt, ass es Iiheimischi git, wu in dr Sproch vu ihrene Landslit „nur eine Entstellung des gutdeutschen Ausdrucks finden“ Zum sich gege des Vorurteil stibbere un zum in Främde s Verstoh lichter mache het dr Hebel im däre Vorred e ganz kurzi grammatischi Bschriibig vum Alemannische gä. Zu däne, wu sich friäh un wirksam gege d Ringschetzig vum Dialäkt gwändet hän, ghere noch im 18. Johrhundert dr Gottfried Wilhelm Leibniz, dr Johann Gottfried Herder un anderi, im 18. Johrhundert dr Friedrich Gottlieb Klopstock, dr Gotthold Ephraim Lessing un anderi, dr Goethe, dr Wilhelm von Humboldt un anderi aü im 19. Johrhundert. E ganzi literarischi Richtig („Sturm und Drang“) het dr Dialäkt positiv gsähne, so aü d „Romantik“, wu dr Hebel un anderi iizordne sin.

Gege d Behaüptig, ass numme d meißnisch Sproch (s „Sägsisch“) e Grammatik heb, het dr Bodmer gsait, mer kennt fir jede ander ditsch Dialäkt in 14 Dag e Grammatik schriibe. Aber do drzue ischs nonit kumme, d Bschäftigig mit dr Dialäkt het numme zu Idiotika (Singular: Idiotikon) gfiährt, also zu Dialäktwerterbiächer. Zu däne ghert s Werterbüech vum Franz Joseph Stalder (rüskumme anne 1806).

(…der ganz Artikel lese)

Bluebg.png

HSVissteduatt.svg
 Hesch gwüsst ...
Universität St. Galle
  • ... dass d Universität St. Galle die gröscht wirtschaftswüsseschaftlichi Fakultät vom ganze dütschsprochige Ruum het?
  • ... dass de FC Sanggalle aine vo de älteschte ufem Europäische Feschtland isch?
  • ... dass de Apt Gozbert anne 818 vom Kaiser Ludwig en Urkunden überchoo, won em Chlooschter Sanggallen d Unabhängikeit garantiert hät?
  • ... dass s Försteland früener au Aalti Landschaft ghaiise hät?
  • ... dass d Trudi Gerster drei Generazioone vo Schwizer wäärend iirer Chindhäit as Määrliverzelere begläitet het?
  • ... dass d Spleekapell ir Zyt baut worde isch, wo s im St. Galler Rhytal und im Seeztal zu viilne Peschtfäll cho isch?


Bluebg.png

HSAktuell.svg
 Alemannischi Nachrichte:


Wikinews-logo.svg
Meh Nachrichte uf Dialäkt-Neuigkeite

Bluebg.png

HSDagensdatum.svg
Nürnberger Prozess

Bluebg.png

Wikimedia-logo.png
 Näbeprojäkt:
Wiktsister en.png
Wörterbuech
(Wiktionary)
Wikisource-logo.svg
Tekschtsammlig
(Wikisource)
Wikibooks-logo-jigsaw-only.svg
Lehrbüecher
(Wikibooks)
Wikiquote-logo.svg
Spruchsammlig
(Wikiquote)
Wikivoyage-Logo-v3-en.svg
Reisefüerer
(Wikivoyage)

Bluebg.png

 Schwösterprojekt
Wikimedia-logo.svg Meta-Wiki
Koordination
Commons-logo.svg Commons (d’Allmänd)
Mediesammlig
Wikidata-logo.svg Wikidata
Datebank
Incubator-logo.svg Wikimedia Incubator
Bruetchaschte für neui Projekt
Wikispecies-logo.png Wikispecies
Arteverzeichnis
Wikiversity-logo.svg Wikiversity
Freii Lehrmatrialie
Kontaktufnam:
KontaktImpressumPress Anderi Sprache
Wikimedia-FoundationWikimedia Deutschland e.V.Wikimedia CH - Wikimédia France