Hochrheinbahn

Us der alemannische Wikipedia, der freie Dialäkt-Enzyklopedy
Hops zue: Navigation, Suech
Basel Bad Bf–Konschtanz
Kursbuechstrecki (DB): 730 Basel-Singen
720 Singen-Konstanz
Fahrblanfäld: 763
Stromsystem: Schaffhuuse–Konschtanz:
15 kV 16,7 Hz ~
Zweigleisigkeit: Basel–Waldshuet
Beringen–Konschtanz-Petershuuse
Bundesland (D): Bade-Württeberg
Kantön (CH): Basel-Stadt,
Schaffhuuse, Thurgau
Betriebsschtelle un Strecke[1]
BSicon exSTR.svgBSicon STR.svgBSicon exSTR.svg
Rhydalbahn vo Monnem
BSicon exBHF.svgBSicon STR.svgBSicon exSTR.svg
Basel Bad Bf (bis 1913)
BSicon exSTR.svgBSicon BHF.svgBSicon exSTR.svg
270,7 Basel Bad Bf S 6
BSicon xKRZ.svgBSicon ABZrf.svgBSicon exSTR.svg
Verbindigsbahn noch Basel SBB S 6
BSicon exSTRlf.svgBSicon eABZlg.svgBSicon exSTR.svg
ehem. Trasse bis 1913
BSicon .svgBSicon ABZlf.svgBSicon xKRZ.svg
Wiesedalbahn noch Zell im Wiesedal S 6
BSicon .svgBSicon GRENZE.svgBSicon xGRENZE.svg
273,2 Staatsgrenz Schwiz / Dütschland
BSicon .svgBSicon eABZrg.svgBSicon exSTRrf.svg
273,9 Grenzacher Horn (Abzw)
Bahnhof, Station
275,6 Grenzach
Haltepunkt, Haltestelle
278,0 Wyhle
Haltepunkt, Haltestelle
281,8 Herte (Bade)
   
283,4 Rheinfelden-Warmbach Rhyfelde-Warmbach
Bahnhof, Station
285,2 Rhyfelde
Haltepunkt, Haltestelle
288,8 Beuggen
Haltepunkt, Haltestelle
293,6 Schwörstadt
Haltepunkt, Haltestelle
297,1 Wehr-Brennet
   
ehem. Wehradalbahn vo Schopfè
Haltepunkt, Haltestelle
302,4 Säckinge
Haltepunkt, Haltestelle
307,9 Murg (Badè)
Bahnhof ohne Personenverkehr<!-– Dienststation, Betriebs- oder Güterbahnhof-->
309,0 Murg Gbf
Haltepunkt, Haltestelle
311,2 Laufeburg (Badè)
Tunnel
Rappeschtei-Tunnel (337 m)
Haltepunkt, Haltestelle
312,5 Laufeburg (Badè) Ost
   
315,7 Albert-Hauenstein Albert-Haueschtei
Bahnhof, Station
317,9 Albrugg
Haltepunkt, Haltestelle
321,1 Dogere (Hst)
Bahnhof, Station
325,6 Waldshuet S 41
Abzweig – in Fahrtrichtung: nach rechts
Strecki uff Koblenz S 41
Tunnel
Aarberg-Tunnel (352 m)
Haltepunkt, Haltestelle
331,1 Düengè (Hochrhy)
Bahnhof, Station
334,0 Lauchringe Wescht
Bahnhof, Station
335,1 Lauchringe (annedubaki Oberlauchringe)
Abzweig – in Fahrtrichtung: nach links
Sauschwänzlebahn gu Immedinge
Haltepunkt, Haltestelle
341,1 Grießè (Badè)
Bahnhof, Station
345,6 Erzingè (Badè)
Grenze
345,8 Staatsgrenz Dütschland / Schwiz
Haltepunkt, Haltestelle
346,2 Tradingè
Bahnhof, Station
348,9 Wilchinge-Hallau
Bahnhof, Station
351,5 Nüchilch
Bahnhof, Station
357,8 Beringe Bad Bf
Haltepunkt, Haltestelle
361,6 Neuhuuse Bad Bf
Tunnel
Charlottenfels-Tunnel (284 m)
BSicon STR.svg
Abzweig – in Gegenrichtung: nach links
Rhyfallbahn vo Winterthur S 16 S 33 S 22
BSicon STR.svg
Bahnhof, Station
364,4 Schaffhuuse S 33
Abzweig – in Fahrtrichtung: nach rechts
Seelinie gu Stei am Rhy
Tunnel
Herblinger Tunnel (530 m)
Haltepunkt, Haltestelle
367,9 Herblinge
Bahnhof, Station
373,0 Thayngen S 16
Grenze
374,7 Staatsgrenz Schwiz / Dütschland
Haltepunkt, Haltestelle
375,6 Bietinge
Bahnhof, Station
378,5 Gottmadinge
BSicon STR.svg
Abzweig – in Gegenrichtung: nach rechts
Schwarzwaldbahn vo Offeburg
BSicon STR.svg
Bahnhof, Station
384,1 Singe S 22
   
ehem. Strecki gu Etzwilen
Haltepunkt, Haltestelle
386,5 Singè Industrigebyt
Haltepunkt, Haltestelle
390,8 Böhringe-Rickelshuuse
Bahnhof, Station
394,2 Radolfzell
Abzweig – in Fahrtrichtung: nach links
Hegau-Ablachdal-Bahn gu Menge
Haltepunkt, Haltestelle
397,4 Markelfinge
Haltepunkt, Haltestelle
403,1 Allensbach
Haltepunkt, Haltestelle
405,6 Hegne
Haltepunkt, Haltestelle
408,4 Reichènau (Bade)
Haltepunkt, Haltestelle
410,2 Konschtanz-Wollmedinge
Haltepunkt, Haltestelle
411,5 Konschtanz-Fürschtebärg
Bahnhof, Station
412,3 Konschtanz-Petershuuse
Brücke über Wasserlauf (groß)
413,5 Rhybrugg Konschtanz
Bahnhof, Station
414,3 Konschtanz
Abzweig – in Fahrtrichtung: nach rechts
Seeliniè gu Krüzlinge
Strecke – geradeaus
Seeliniè gu Romanshorn

D Hochrhybahn isch è Ysebahnstrecki vo Basel uff Konschtanz. Sie isch vo dè Großherzoglich Badischi Staats-Ysebahne als Teil der Badischi Hauptbahn erbaut worre, un folget em Rhy uffwärts vo Monnem bis Konschtanz.

Historiè[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Vo Basel Badische Bahnhof bis Säckinge isch dè erschte Deil am 4. Februar 1856 eröffnet worre, scho am 30. Oktober 1856 isch Waldshuet erreicht worre. Denn hèt dè Witterbau gschtockt, abber ab em 15. Juni 1863 isch diè gsamti Bahn bis Konschtanz befahrbar gsy. Immerhin hét scho ab em 18. August 1859 è Verbindig zum Schwizerische Ysebahnnetz über dè Rhy gu Koblenz AG.

Die gesamt Bahn hèt de Badische Staatsbahn unterstande un ghört no hüt zu dè Dütsche Bahn, sell au uff schwizerischem Gebièt, wa durch en Staatsvotrag begründet isch. Dè Staatsvotrag us em Johr 1852 rumt dè Schwiz s Rècht y, selli uff schwizerischem Gebièt glegni Strecki noch Yhaltig vonnere füüfjöhrige Kündigungsfrischt zruckzkaufe. Obwoll diè Möglichkeit noch em Erschte Weltchrieg diskutiert worre isch, hèt mo sie niè umgsetzt. Im Zweite Weltchrieg isch dè grenzüberschrittende Vokehr stark ygeschränkt gsi, Transpört vo dè Wehrmacht hän d Schwiz nit passiere dürfe. 1944/45 hän noh vier Personezugpärli am Stuck zwische Basel Badischer Bahnhof un Singen (Hohentwiel) vokehrt. I dè Fahrplantabelle isch abber uusdrücklich vomerkt worre: „Durchreise durch den Kanton Schaffhausen nur mit Reisepass mit Ausnahmegenehmigung (Visum) gestattet.“ Zwische dèm 8. Juni 1945 un em 1. August 1953 sin diè dütsche Ysebahnaalage i dè Schwiz unter d Verwaltig vonnere Treuhandbehördè ko, wo dè Schwizer Bundesrot ygsetzt hät .

Sit 1987 isch diè Strecki zum gröschtè Deil zweigleisig, nu dè Abschnitt zwischè Waldshuet un Beringe isch eingleisig. Dè Abschnitt zwischè Laufeburg un Murg isch vor è baar Johr zweigleisig uusbaut worre. Nu zwische Schaffhuuse un Konschtanz isch sie elektrifiziert. È Elektrifizierig vo dè nit elektrifiziertè Reschtschtrecki zwische Basel (Badischè Bahnhof) un Schaffhuusè wörd vom Land Bade-Württemberg un vom Kanton Schaffhuuse aagschtrebt.[2] Zurzit wörd allerdings znägschst im Rahme vo dè plante S-Bahn Schaffhuuse è Elektrifizierig vo dèm Abschnitt zwische Schaffhuuse un Erzingè aagange.

Am 5. Mai 2011 hän in Schaffhuuse diè ehmaligi Vokehrsminischterin vo Bade-Württeberg Tanja Gönner un dè Baudirektor vom Kanton Schaffhuuse Reto Dubach diè Planungsvoybarig für diè Elektrifizierig vo dè Hochrhybahn zwische Basel (Badische Bahnhof) un Schaffhuuse unterzeichnet. Dodrin wörd èn verschtärkt grenzüberschritendè Ysebahnvokehr ohne Umschtygè entlang vom gsamte Grenzkorridor in Konschtanz, Schaffhuuse, Waldshuet un Basel, è blantes dichtes Fahrplanaagebot uff dè Hochrhystrecki, d Voruussetzige für èn blante S-Bahn-Uusbau i dè Ballungsgebièt Basel un Züri – Schaffhuuse sowiè diè Höchi vo dè Planungskoschtè feschtghaalte. Usserdèm söllet z Singe un Basel (Badische Bahnhof) gueti Übergangsmöglichkeite zum Fernvokehr gschaffè wörre. Diè Elektrifizierig söll bis zum Endi vom Johr 2016 abgschlossè sy.[3]

Hütigè Betriäb[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Während bis i d 90er Johr iè Schnell- un Eilzugvobindigè vo Basel reschpektiv Friburg bis noch Lindau un deilwys München beschtande hän, wörd diè Strecki hütt vo InterRegioExpress-Züg mit èm Laufwèg Basel-Singè bzw. Basel-Ulm bediènt. È Regionalbahn fahrt zwische Basel un Waldshuet im Stundetakt, woby diè meischtè Züg bis Lauchringe vokehrè düen. Zu dè Hauptvokehrszit wörd zwischè Basel un Waldshuet sogar èn Halbschtundetakt aabotè. Zwische Singen und Schaffhuuse vokehrè dagsüber mehreri Züg pro Stund, unter anderem è S22 vo dè S-Bahn Züri im Stundètakt. Diè Züg vo dè Schwarzwaldbahn vokehret zwische Singè un Konschtanz.

Vom Basagieruffkoa her unterdeilt sich diè Strecki i füüf vonènand unterschydlichi Abschnitt:

  • Dè Abschnitt zwische Basel und Waldshuet, welle vo allem vo Pendler- un Zuebringervokehr i s industrièlle Ballungszentrum Basel prägt isch.
  • Dè Abschnitt zwische Waldshuet un Erzingè isch vom Basagieruffkoa relativ schwach uusprägt. Mit em Bahnhof z Lauchringe beschtoht è Zue- un Uuschtygsscjtell als Aabindig zue dè touristisch intressantè Sauschwänzlebahn.
  • Dè im Kanton Schaffhuusè uff Schwizer Gebièt glegene Streckedeil Èrzingè-Schaffhuusè, wo vokehrlich è gwisses Eigèlebè führe duet, well er vom Netz vo dè SBB betryblich trennt un uff diè innerkantonalè Bedürfnis zuegschnittè isch. Um de Halbschtundètakt innerhalb vom Kanton Schaffhuusè yführè z könnè, wörd bis 2013 diè Strecki Erzingè - Beringè zweigleisig uusbaut, füüf Bahnübergäng, drei in Wilchingè un zwei z Nüüchilch, drunter dè bekannte S-förmige Bahnübergang Erle, wörret durch Unterführigè ersetzt.[4] I dè nägschstè Johr söll ußerdem d Strecki Erzingè - Schaffhuusè elektrifiziert wörrè. Z Thayngè söll èn neue Bahnhof entschtoh.
Faardroot-Ènde bi km 345,3 südweschtlich vum Baanhof Èrzingè. Stand: 27.7.2013
  • Dè Abschnitt zwische Schaffhuuse un Singè, wo 1989 elektrifiziert worre isch un als Verbindigsglièd zwische dè Gäubahn un em Schwizer Streckenetz hochwertigè Fern- un Güeterzugvokehr z bewältigè hät.
  • S Deilschtück zwischè Singè und Konschtanz. Im Nahvpkehr wörd desell Streckedeil vo dè dütschè Döchter vo dè SBB bediènt, im Regionalvokehr vo uss Karlsrueh kömmendè InterRegioExpress-Züg. Dè Bahnhof Konschtanz isch au Grenzbahnhof zu dè Schwiz.

Literatur[ändere | Quälltäxt bearbeite]

  • Rainer Gerber: 125 Jahre Basel-Waldshut: Jubiläum der Eisenbahn am Hochrhein, 1981, Eisenbahn-Kurier Verlag, Freiburg, 1981
  • Hans Wolfgang Scharf: Die Eisenbahn am Hochrhein, Band 1: Von Basel zum Bodensee 1840–1939, Reihe: Südwestdeutsche Eisenbahngeschichte, Eisenbahn-Kurier Verlag, Freiburg, 1993.
  • Hans Wolfgang Scharf: Die Eisenbahn am Hochrhein, Band 2: Von Basel zum Bodensee 1939–1992, Reihe: Südwestdeutsche Eisenbahngeschichte, Eisenbahn-Kurier Verlag, Freiburg, 1993

Weblinks[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Einzelnochwys[ändere | Quälltäxt bearbeite]

  1. Eisenbahnatlas Deutschland 2007/2008. 6. Uflag. Schweers+Wall, Aachen 2007, ISBN 978-3-89494-136-9.
  2. Wulf Rueskamp: Hochrheinbahn soll unter Strom – für 110 Millionen Euro. Badische Zeitung, 31. Juli 2009. Abgrüeft am 1. August 2009.
  3. .Die Elektrifizierung rückt näher. Südkurier, 6. Mai 2011. Abgrüeft am 6. Mai 2011.
  4. http://www.klettgaumobil.ch
Dä Artikel basiert uff ere fräie Übersetzig vum Artikel „Hochrheinbahn“ vu de dütsche Wikipedia.

E Liste vu de Autore un Versione isch do z finde.