Bionaz

Us der alemannische Wikipedia, der freie Dialäkt-Enzyklopedy
Zur Navigation springen Zur Suche springen
Bionaz
Wappe
Bionaz (Italien)
Bionaz
Lag vu dr Gmai Bionaz im Augschtdal
Lag vu dr Gmai Bionaz im Augschtdal
Staat: Italie
Region: Aostatal
Koordinate
45° 52′ N, 7° 25′ O45.8666666666677.41666666666671606Koordinate 45° 52′ 0″ N, 7° 25′ 0″ O
Hechi: 1.606 m s.l.m.
Yywohner: 238 (31. Dez. 2016)[1]
ISTAT-Nummer: 007010

Bionaz (frankoprov. Bioun-a) isch e Gmai in dr autonome Provinz Augschtdal z Italie.

Bionaz ghert zue dr Gmainschaft Unité de communes Grand-Combin.

Geografi[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Bionaz lyt im Valpelline, eme Sytedal vum Valle del Gran San Bernardo.

Zue dr Gmai ghere d Wyyler Balmes, Chamin, Chentre, Chez Badin, Chez Chenoux, Chez les Merloz, Chez Noyer, Clou Neuf, Crêtes, Dzovennoz, La Ferrère, La Léchère, La Quellod, Lexert, Ley, Lo Vianoz, Moulin, Perquis, Places, Plan de Veyne, Pouillayes, Prarayer, Propéraz, Rey, Rû, Vagère. Nochbergmaine sin Bagnes (CH-VS), Evolène (CH-VS), Nus, Ollomont, Oyace, Torgnon, Valtournenche un Zermatt (CH-VS)

Gschicht[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Dr Grinder vum Huus Savoye, dr Humbert I mit dr wysse Händ, het anne 1025 s Augschtdal as Leeche griegt. Mid Uusnahme vun e baar Johr (1691, 1704–1706, 1798–1814 zue Frankrych) het s Augschtdal derno zem Huus Savoye gheert bis anne 1946, d. h. bis dr letscht italienisch Chenig Umberto II. abdankt ghaa het. Wu s italienisch Chenigrych anne 1861 grindet woren isch, isch s Augschtdal zue dr Provinz Turin chuu. Anne 1927 isch s derno ne aigestädnigi Provinz wore. Im Faschismus under em Benito Mussolini isch di franzesisch Sproch verbote wore un s het e starki Italienisierigsbolitik gee. Vu 1939 bis 1945 het Bionaz dr italienisiert Name Biona drait. Noch em Zweede Wältchrieg het s Augschtdal anne 1948 e autonome Sonderstatus griegt.

Bevelkerig[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Johr 1861 1871 1881 1901 1911 1921 1931
Yywohner 252 215 270 313 296 312 314
Johr 1936 1951 1961 1971 1981 1991 2001
Yywohner 260 245 282 295 277 260 239

Politik[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Dr Burgermaischter vu Bionaz isch dr Armando Chentre.

Sproch und Dialäkt[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Dr frankoprovenzalisch Dialäkt vu Bionaz ghert zum Valdostanisch (Valdôtèn).

Anne 2001 het d Fondation Émile Chanoux in Zämmenarbet mit em Centre d'Études Linguistiques pour l'Europe un dr Università degli Studi di Trento di soziolinguistisch Situation vu allne Gmaine im Augschtdal untersuecht. Doderzue isch im Septämber un Oktober 2002 e Froogebooge verschickt woore. Vu Bionaz sin 61 Froogebeege wider retuurchuu[2].

Froog 0301: Was isch Ihri Muetersprooch?
Italienisch Patois Piemontesisch kai Andwoord Total
21 (34,4 %) 31 (50,8 %) 2 (3,3 %) 7 (11,5 %) 61
Froog 1403a: Wie guet verstehn si Frankoprovenzalisch (Patois)?
guet mittelguet e weng gar nit kai Andwoord Total
49 (80,3 %) 8 (13,1 %) 1 (1,6 %) 2 (3,3 %) 1 (1,6 %) 61
Froog 1403b: Wie guet chenne si Frankoprovenzalisch (Patois) schwätze?
guet mittelguet e weng gar nit kai Andwoord Total
47 (77,1 %) 9 (14,8 %) 2 (3,3 %) 2 (3,3 %) 1 (1,6 %) 61

Weblink[ändere | Quälltäxt bearbeite]

 Commons: Bionaz – Sammlig vo Multimediadateie

Fueßnote[ändere | Quälltäxt bearbeite]

  1. Statistiche demografiche ISTAT. Monatliche Bevölkerungsstatistiken des Istituto Nazionale di Statistica, Stand 31. Dezember 2016.
  2. Fondation Émile Chanoux: ‘‘Sondage linguistique’’. Archiviert vom Original am 5. Juli 2017; abgerufen am 15. November 2012.