Auw AG

Us der alemannische Wikipedia, der freie Dialäkt-Enzyklopedy
Hops zue: Navigation, Suech
Au
Wappe vo Au
Basisdate
Staat: Schwiiz
Kanton: Aargau (AG)
Bezirk: Muriw
BFS-Nr.: 4223i1f3f4
Poschtleitzahl: 5644
Koordinate: 670302 / 22947747.2124968.366665489Koordinaten: 47° 12′ 45″ N, 8° 22′ 0″ O; CH1903: 670302 / 229477
Höchi: 489 m ü. M.
Flächi: 8.61 km²
Iiwohner: 1796 (31. Dezämber 2012)[1]
Website: www.auw.ch
Auw AG

Auw AG

Karte
Baldeggersee Flachsee Hallwilersee Sempachersee Zugersee Zürichsee Kanton Luzern Kanton Zug Kanton Zürich Baden (Bezirk, Aargau) Bezirk Bremgarten Bezirk Kulm Bezirk Lenzburg Abtwil AG Aristau Auw AG Beinwil (Freiamt) Benzenschwil Besenbüren Bettwil Boswil Bünzen AG Buttwil Dietwil Geltwil Kallern Merenschwand Mühlau AG Muri AG Oberrüti Rottenschwil Sins WaltenschwilKarte von Au
Iber des Bild
w

Au (offiziel: Auw) isch en Iiwohnergmeind im Bezirk Muri im Schwiizer Kanton Aargau. D Gmeind ligt im Freiamt an de Gränze zum Kanton Lozärn.

Geographii[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Au bschtoht us de beide Ortsteil Rüschteschwil und Au. Rüschteschwil isch öppe halb so gross wi Au und ligt nördlich dervo. D Gmeind ligt am Fuess vom Lindenbärg und de Gmeindsbann het e Flächi vo 861 Hektare. Uf 207 Hektare dervo wachst Wald und 81 Hektare sind überbaut. De höchschti Punkt isch 788 Meter, de tüfschti uf 455 Meter ü. M. Nochbargmeinde vo Au sind di Aaurgauer Gmeinde Boiel, Mülau, Seis und s Lozärnische Honri.

Gschicht[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Beidi Dörfer, wo zu de Gmeind Au ghöret, sind im 893i s erschti Mol urkundlich erwäänt worde. In de Form Houwa und Rustiniswilare tauchet si in eme Zinsrodel vom Fraumöischter z Züri uf. D hohi Grichtsbarkeit und doderit d Landesherrschaft isch im Mittelalter bi de Habsburger gsi. Beidi Dörfer hei zum Amt Maiebärg ghört. Nach de Eroberig vom Amt Meiebärg durch d Lozärner hei die d Landesherrschaft übernoh, hei si aber ab em 1425i mit allne Eidgnosse müesse teile. S Amt Meiebärg isch zu de Freie Ämter cho, ere gmeie Herrschaft. Im März 1798 sin d Franzose in d Schwiiz iimarschiirt un hei di Helvetisch Republik usgruefe. Au het in dere Ziit zum Kanton Bade ghört, wo 1803 zum noie Kanton Aargau cho isch. Rüschteschwil isch mit Au zämme zu einere Gmeind worde, d Ortsbürgergmeinde sind aber noch bis im 1908i trännt gsi.

Bevölkerig[ändere | Quälltäxt bearbeite]

In de zweiti Hälfti vom 19. Johrhundert het z Au d Landflucht aagfange. D Armut het dezu gfüert, dass immer mee Lüt usgwanderet sind. D Bevölkerig het in dere Zit um öppe 20 % abgnoh. D Iiwohnerzahl isch dänn relativ schtabil blibe, bis in de 1970er-Johr, wos ufgrund vo de Nöchi zu Zug und Lozärn wider e Zuenahm geh hät.

Bevölkerigsentwicklung:[2]

Johr 1798 1837 1850 1900 1930 1950 1960 1970 1980 1990 2000
Iiwohner 645 772 881 703 715 856 815 853 956 1048 1239

Vo de 1589 Iiwohner, wo d Gmeind Au Ends 2008 gha het, sind 12.3 % Usländer gsi.

Religion[ändere | Quälltäxt bearbeite]

D Bevölkerig vo Auw, wo römisch-katholisch isch gsi - und zum gröschte Teil au hüt no isch - isch bis ins 1638i vo de Pfarrei Seis us betreut worde. Dann isch Au e eigeni Pfarrei worde, wo jewils vom Chloschter Engelbärg en Prieschter het übercho. Ei berühmti katholischi Auerin, d Sr. Maria Bernada Bütler, wo im 1848 im Dorf gebore-n-isch, isch im Johr 2008 heilig gschproche worde.

Bi de Volkszählig im Johr 2000 sind 79,8 % vo de Auerinne und Auer römisch-katholisch gsi, 10,7 % reformiirt und 1,2 % muslimisch.

Infrastruktur[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Au het im 1835i e Poschtstelle übercho und im 1855i isch au im Ortsteil Rüschteschwil e Postschtell iigrichtet worde. Letzschteri isch aber im 1982i wider gschlosse worde. Telefon gits sit em 1896 im Dorf, am Aafang als Telegrafedienscht, ab em 1921 in Form vo eme Telefonnetz. Di elektrisch Versorgig het im 1909 Iizug in de Gmeind gha.

Einzelnochwiis[ändere | Quälltäxt bearbeite]

  1. Bevölkerungsbestand per Ende Dezember 2012, Statistisches Amt des Kantons Aargau
  2. Bevölkerungsentwicklung der Gemeinden im Bezirk Muri, Statistisches Amt des Kantons Aargau

Weblink[ändere | Quälltäxt bearbeite]

 Allmänd (Commons): Au – Sammlig vo witere Multimediadateie