Zum Inhalt springen

Grüeni Partei vo de Schwiiz

Us der alemannische Wikipedia, der freie Dialäkt-Enzyklopedy
Grüne Partei der Schweiz

Logo

Gründigsdatum: 28. Mai 1983
Präsidium: Balthasar Glättli
Vizepräsidium: Lisa Mazzone
Gerhard Andrey
Luzian Franzini
Florence Brenzikofer
Thomas Schwager
Céline Vara
Mitgliider: 7'500
(Stand: 2014)
Wähleraadeil: 13.2 %
(Stand: Parlamäntswahl 2019)
Nationalroot: 28 Sitz
Ständeroot: 1 Sitz
Fraktion (BV): Grüeni Fraktion
Fraktionspräsident: Aline Trede
Kantonali Parlament: 189 Sitz (7.9 %)
(Stand: 2017)
Kantonali Regierige: 8 Sitze
(Stand: 2017)
Parteigliiderig: 24 eigeständigi Kantonalparteie
Gruppierige: Junge Grüne
Website: www.gruene.ch

Di Grüeni Partei vo de Schwiiz (GPS) (französisch Parti écologiste suisse (PES), italienisch Partito ecologista svizzero (PES)) isch e ökologisch usgrichteti Partei i de Schwiiz.

Us de politische Bewegige füre Umwältschutz isch sit de 1970er Joor die Partei usecho. Als eerschti regionali Grüeni Partei isch anne 1971 die vo Nöieburg entstande. 1979 isch dr Waadtländer Daniel Brélaz als eerschte Grüene in Nazionalroot gwäält woorde, und er isch schynts überhaupt grad der eerscht grüeni Politiker im ene Parlamänt uf dr ganze Wält gsi.

1983 het men als nazionali Tachorganisazioon d Föderazioon vo de grüene Parteie vo dr Schwiiz ufgstellt, wi die hütigt GPS woorden isch.

Sit de Abspaltig vo de Grüenliberale GLP isch si politisch im lingge Parteiespektrum aagsidlet.

Der Sitz vo der Nazionalpartei isch z Bärn. Si wird von ere Gschäftsleitig gfüert, wo d Bärner Politikerin Regula Rytz als Parteipresidäntin der Vorsitz het. S Generalsekretariat stoot under der Leitig vo der Regula Tschanz, d Bundespolitiker vo de Grüene koordiniert der Frakzionspresidänt Balthasar Glättli usem Kanton Züri.

Di Grüene sind bi dr Öiropäische Grüene Partei und bi der wältwyten Organisazioon Global Greens drby.

Bi de Wahle vom Schwiizer Parlamänt anne 2019 isch es de Grüene gglunge, i vilne Kantöön meh Schtimme weder früener z hole, und so het’s uf äin Schlaag 17 Sitz im Nazionalroot meh für se ggää. I dr Legislatuur vo 2019 bis 2023 het d Schwiiz 28 grüeni Nazionalrööt. Und au im Ständeroot sind nöie grüeni Lüüt drby. Glychzytig het au d GLP meh Sitz im Nazionalroot gmacht.[1]

Was de Grüenen iiri Zyyl sind, cha me in iirere Wahlplattform 2019-2013 gseh. Hauptpünkt i däm Programm sind dr Schutz vo dr Natur, e strängi Ruumplaanig, e grüneri Wirtschaft, faire Arbetsbedingige, e staarche Service public, gueti Läbensbedingige au für d Lüüt i de Stedt und de Bäärge, soziali Grächtikäit und d Mönscherächt.[2]

grüeni Kantonalparteie

[ändere | Quälltäxt bearbeite]

I de meischte Schwiizer Kantön hei di Grüene Kantonalparteie, zum Teil sogar meh wi eini, wo aber glych alli zu de GPS ghöre:

  • Aargau: Grüeni Aargau
  • Appezöll Usserrhode: Grüens Appezöllerland (GRAL)
  • Basel-Schtadt: Grüeni Partei Basel-Stadt und Basels starki Alternative (BastA!)
  • Baselbiet: Grüeni Baselland
  • Bärn: Grüeni Kanton Bärn und Grüeni Partei Bärn – Demokratischi Alternative (GPB)
  • Friburg: Les Verts fribourgeois / Grüeni Friburg
  • Gämpf: Les Verts – Parti écologiste genevois
  • Glaris: Grüeni vom Kanton Glaris
  • Bündnerland: Grüeni vom Kanton Graubünde
  • Jura: Verts jurassiens
  • Lozärn: Grüeni Lozärn
  • Noieburg: Les Verts
  • Nidwalde: Grüeni Nidwalde (bis Endi 2008 Demokratischs Nidwalde)
  • Soledurn: Grüeni Kanton Soledurn
  • Sanggalle: Grüeni Kanton Sanggalle
  • Schaffuuse: Ökoliberali Bewegig Schaffuuse (ÖBS)
  • Schwyz: Grüeni Schwyz
  • Thurgau: Grüeni Partei Thurgau
  • Tessin: I Verdi Ticinesi
  • Uri: Grüeni Uri
  • Waadtland: Les Verts – Mouvement écologiste vaudois
  • Wallis: Parti écologiste valaisan
  • Zug: Alternativi Kanton Zug
  • Züri: Grüeni Kanton Züri

Grüeni i de Kantonsregierige

[ändere | Quälltäxt bearbeite]
 Commons: Grüeni Schwiiz – Sammlig vo Multimediadateie
  1. Nationalratswahlen Bern. Grüne und GLP legen zu – SVP, SP und BDP verlieren uf srf.ch
  2. Wahlplattform 2019 – 2023