Saint-Louis (Oberelsass)
  Saint-Louis |
||
|---|---|---|
| Wappe | Kart | |
 |
|
|
| Dialekt: Àlemànnisch | ||
| Hauptvariante | Hochàlemànnisch | |
| Regionalvariante | Elsassisch | |
| Lokalvariante: | Sunngàuierisch | |
| Basisdate | ||
| Stààt | Frànkrich | |
| Region | Elsàss | |
| Département | Owerelsàss | |
| Arrondissement | Milhüsa | |
| Kanton | Hiniga | |
| Kommünàlverbànd | Trois Frontières | |
| Geographischi Lag: | 47° 35′ 10″ N 07° 33′ 56″ O | |
| Heh | 254 m (237 m–278 m) |
|
| Inwohner | 19.995 (1. Jänner 2007) [1] | |
| Flech | 16,85 km² | |
| Boschtleitzàhl | 68300 | |
| INSEE-Code | 68297 | |
| Internetuftritt: | ||
| Maire (Bürgemeischter): lfd. Amtszitt |
Jean Ueberschlag 2008-2014 |
|
|
||
.png)
| Dialäkt: Elsassisch |
Saint-Louis ìsch a Stàdt ìm Owerelsàss, nawa dr Stàdt Bàsel ìn dr Schwitz. Saint-Louis ìsch aui gànz nohch vu da schwitzer un ditscha Granza. Dia Gegend nennt ma "Drèiecklànd". D Stàdt hat ìwer 19.000 Iwohner (2006).
D Iwohner vu Saint-Louis heißa "Ludoviciens", uf Frànzeesch.
Uffem Gebìet vu Saint-Louis lìegt dr groß Flughàfa vu Bàsel-Milhüsa-Friiburg.
Inhaltsverzeichnis |
[ändere] Geogràphie
Saint-Louis lìegt ìm Owerrhii-Tàl, gega Bàsel, wo dàs Tàl àfàngt.
Saint-Louis ìsch 3,5 Kilometer-witt vu Bàsel, ìn dr Schwiz, 4 Kilometer-witt vu Wiil àm Rhii, ìm Ditschlànd, 25 Kilometer-witt vu Milhüsa, ìm Frànkrìch. 7 Kilometer südäschtlig vu Saint-Louis fànga d erschta Bìckel vum Jura à.
Drèi kleina Flìss, wo vu dana Jura-Bìckel harkumma, gehn d Stàdt dura : dr Lertzbach, dr Augraben un dr Denschengraben. Dr Rhii ìsch gànz nohch : a bìtsi mehr às 1 Kilometer entfarnt.
[ändere] Gschìcht
Àm 26. Novamber 1684 ìsch d Stàdt grìnda worra, vum Keenig Ludwig XIV., mìt sim Nàma. Àlso ìsch's offiziell a sehr junga Stàdt; àwer scho làng han Menscha do glabt. Ma hàt Gräwer vu 1500 vor J-C gfunda, un aui a gàllischer Schàtz vu 80 vor J-C.
Ìn dr Reemischa Zit hàt's a Ort gaa wo Arialbinum gheißa hàt, do han salamols drèi ehmàliga Reemerstroßa àgfànga. Saint-Louis ìsch gànz nohch vum dam Ort.
Ìn da XI. un XII. Johrhunderta hàt's àm Plàtz vu Saint-Louis a Därfla gaa: "Birsen".
Àm 4. Oktower 1529 ìsch s Kloschter vu Mìchelfalda uffem reemischa Site "Magnus Campus" grìnda worra; 's ìsch s ältschta Gebäi vu dr Region.
Noh dr Frànzeescha Revolution hàt d Stàdt vu dr Grìndung vum Nàtionàla Zoll profitiart, ànna 1791; do ìsch Saint-Louis a Zollàmt worra. Àm 22 Oktower 1793 sìn Saint-Louis un Mìchelfalda autonoma Städter worra, un han sìch vereinigt unterm Nàma "Bourglibre" ; da Nàma ìsch blìewa vu 1793 bis 1814.
Vu 1871, unterm Ditscha Kaiserriich, hàt Saint-Louis großa Entwìcklunga kennt; a Ìnduschtriella Entwìcklung, mìt Stoff-, Zigàra-, Chemischa- un verschìedena Fàwrìka; un aui a tecknischa modernisiarung vu dr Stàdt, mìt dr Ìnschtàllation vum Gàs, vu dr Elektri, vum Telegàf un Telefon, vu Wàsserleitunga. Ìn dara Zit ìsch a Tràmway z Saint-Louis erschuna.
Ànna 1953 ìsch d Gemeinda Burgfalda àn Saint-Louis derzüe kumma un ànna 1958 ìsch d Ortschàft Nèiwag (uf Hochditsch: Neuweg, uf Frànzeesch : La Chaussée) vu Blotza uf Saint-Louis kumma.
[ändere] Bevelkerungsentwicklung
| Jihr | 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2007 |
| Iiwohner | 9122 | 12378 | 14845 | 18007 | 19547 | 19973 | 19995 |
[ändere] Wìrtschàft un Kultur
|
|
Àm 25. Oktower 1840 ìsch d Zug-Linia zwìscha Saint-Louis un Milhüsa igwèiht worra. Ànna 1844 ìsch d Linia bis uf Bàsel erwittert worra.
Ànna 1945 ìsch dr Ditsch-Frànzeesch Forschung-Ìnschtitut vu Saint-Louis (ISL) grìnda worra. Do schàffa ungfahr 400 Persona, ìn dr Sìcherheits- un Verteidigungsforschung.
Àm 17. Juni 1970 ìsch dr Flughàfa vu Bàsel-Milhüsa-Friiburg igwèiht worra ; ar lìegt uffem Boda vu dr Stàdt Saint-Louis.
Àm 22. Juli 2000 hàt d Sprirtuosa-Fàwrìk Fernet-Branca gschlossa. Ìn sim ehmàliga Gebäi ìsch jetzt zitterm 15. Juni 2004 a Kunschtmuseum, dr "Espace d’Art Contemporain Fernet Branca" (uf Frànzeesch).
Saint-Louis lìegt direkt àn dr schwitzer Granza, so ìsch's pràktisch a Vorort vu Bàsel. Vìel Iwohner vu Saint-Louis gehn ìn dr Großrüüm vu Bàsel ge schàffa, zum Beispiel ìn da Chemie-Firma. Dr elsassischer Dialekt vu Saint-Louis gliicht vìel àm Bàselditscha, dàs hìlft aui ìn da Granzìwerganger.
[ändere] Dialekt
Dr elsassisch Dialekt vun Saint-Louis ghert zem Hochàlemànnisch.
[ändere] Beriahmta Saint-Louier
- Charles Gérardin (1843 z Saint-Louis – 1921 z Pàris), Mìtglìed vum Rot vu dr Pàriser Kommün (1871).
- Dr Profasser Jacques Marie Cyprien Victor Coste (1807 z Castries - 1873 z Résenlieu), frànzeescher Nàturàlischt, Grìnder vu dr "Petite Camargue Alsacienne" (Kleina Elsassischa Camargue), a Nàturschutzgebìet nohch vum Rhii.
- Samir Baala (*1975), frànzeescher Àthlete vum Running Club Saint-Louis. Ar ìsch dr älterer Brüeder vum Mehdi Baala.
[ändere] Externa Links
Allmänd (Commons): Saint-Louis (Haut-Rhin) — Witeri Mulitimediadateie zum Artikel
- Offizieller Website vu Saint-Louis (fr)
- Website vum Espace d’Art Contemporain Fernet Branca (fr)
- Artikel Saint-Louis im Historische Lexikon vo dr Schwiiz
