Wendelinus Wurth

Us der alemannische Wikipedia, der freie Dialäkt-Enzyklopedy
Zur Navigation springen Zur Suche springen

Dr Wendelinus Wurth (* 27. September 1953 z Renche) isch e dytsche Dialäktdichter un Schriftsteller.

Lääben un Beruef[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Em Wurth sy Mueter isch vu Urloffe gsii, sy Vater vu Zusehofe. Är isch z Zienken im Markgreflerland, z Diersche im Hanauerland un z Urloffen ufgwachse. Mit 17 Johr isch er as Uusduschschueler uf Virginia (USA) gange, dert het er zerscht e High School-Abschluss gmacht un derno z Offeburg s Abitur.

No dr Schuel het er Änglisch, Dytsch, Sport un Volkskund an dr Universitet Fryburg un in dr USA z Iowa City un z Detroit studiert. Är schafft as Lehrer an dr Chaufmännische Schuel z Huuse un as freie Mitarbaiter bi dr Badische Zytig un em Offeburger Dagblatt. Drzue ibersetzt er us em un ins Änglisch un au us em Rumänisch un Japanisch.

Är verdritt d Mainig, ass d Paralelle vum Alemannisch zum Änglisch e starki Hilf im Änglischunterricht chennte syy, aber d Vorurdail, wu d Lehrer gege dr Dialäkt hebe, dieje ne dr Wääg verspeere. Är sälber nutzt s Alemannisch in sym Änglisch-Unterricht.

Dr Wendelinus Wurth isch ghyrote un läbt mit syre Frau Karin un dr gmainsame Chinder, em Suhn Lionel un dr Dochter Caroline, z Guede.

Literarisch Schaffe[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Dr Wurth schrybt Gedicht un Proasa uf Hochdytsch un in sym nideralemannische Diläkt us dr Gegnug vu Urloffe. Bekannt wore isch er unter anderem fir syni alemanische Haiku.

Wun er si um 1980 uf sy Anglischtik-Exame vorberaitet het, het er mit ere alemannische Ibersetzig vum Roman „The Adventures of Huckleberry Finn“ vum Mark Twain aagfange, eme Schlisselwärch vu dr amerikanische Literatur. Uf eme Fescht het er dodrus syne Kommilitone vorgläse un däne het s gfalle, wäge däm het er derno wytergmacht mit dr Ibersetzig. Insgsamt het er rund sibe Johr an dr Ibersetzig gschafft. Di verschidene Sidstaate-Dialäkt („Pike County-Dialäkt“), wu dr Mark Twain im Buech bruucht het het dr Wurth noobildet, indäm er die Textstelle in Dialäkt vu verschidene andere alemannische Dialäktautore ibersetzt het un die Passasche derno au vu sällene Autore het iberbriefe loo: vu dr Karin Ernst (Hugschwiir), em Rolf Feger (Bollebach), dr Lioba Nägele (Chilchhofe), em Markus Manfred Jung (Stette) un em Fabian Samuel (Züri). Derzue het er fir d Sproch vu dr Schwarze Sprochforme vu Uusländer un Uussidler gnuu.

Anne 1995 hän dr Wendelinus Wurth (as Verleger), dr Markus Manfred Jung (as Lektor) un dr Franz Handschuh (as Grafiker) dr Drey-Verlag z Guede grindet. Fir syy Programm het dr Drey-Verlag am 18. Jänner 2007 z Charlsrueh dr Landespreis für literarisch ambitionierte Kleinverlage iberchuu, wu mit 12.500 € dotiert isch.

Syter anne 2000 isch dr Wurth ain vu dr Autore vu dr alemannische Kolumne Lueginsland in dr Badische Zytig, im Wächsel mit dem Markus Manfred Jung, em Harald Noth un em Martin Schley. Syt 2007 schrybt d Ulrike Derndinger as fimfti Autori mit. Unter em Pseudonym 'Willi Trautmann' schrybt er e Kolumne im Offeburger Dagblatt. Im gmainsame amtlige Blettli vu dr dr Gmaine Huuse, Hornberg un Guede erschynt regelmäßig e Haiku vum Wurth.

Dr Wurth isch Mitgliid im Literatur Forum Südwest Freiburg, im Verband deutscher Schriftsteller (VS) un im IDI (Internationales Dialektinstitut, Wien).

Wärch[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Biecher[ändere | Quälltäxt bearbeite]

  • schepfer voll, Verlag Moritz Schauenburg, Lahr 1991
  • tropfe an tropfe, Waldkircher Verlag 1994
  • un mensche un länder, 2001
  • Erberzopfe forever, 2004

Bydreg in Antholige un Zytschrifte[ändere | Quälltäxt bearbeite]

  • cintece de la izvorul dunarii, V-V Press, Cluj Napoca 1991
  • D Hailiecher, Morstadt Verlag, Kehl 1987
  • Das dritte Buch der Haiku-Dichtung, Graphikum, Göttingen 1992
  • Der Ortenauspiegel, Edition Isele, Eggingen 1985
  • Deutsche Mundarten an der Wende?, hrsg. von Bernd Diebner und Rudolf Lehr, Rhein-Neckar-Zeitung, Heidelberg 1995
  • Litfo 1, Literatur Forum Südwest, Freiburg 1990
  • Mol badisch, ol schwäbisch, Braun Verlag, Karlsruhe 1990
  • narRATion:narRATive ART, hrsg. von Amei Koll, Studium generale der Universität Freiburg, 1984
  • paradiesäpfel, hrsg. von Jürgen Heins, edition maya, Amsterdam/Berlin 1996
  • Raus mit der Sprache, Wolf Mersch Verlag, Freiburg 1983
  • Rollwagenbuch, Engel Verlag, Kehl 1987
  • Unser anderes Gesicht, Herder Verlag, Freiburg 1985
  • Von Hebel bis heute, Waldkircher Verlag, 1989
  • weleweg selleweg, hrsg. von Manfred Jung, Drey-Verlag, Gutach 1996

Herspiil[ändere | Quälltäxt bearbeite]

  • Kritikerkater. SWR 2002 ca. 45 Min

Ibersetzige[ändere | Quälltäxt bearbeite]

  • Mark Twain: Abenteuer vom Huckelberry Finn. Drey-Verlag, Gutach 1997
  • Simons Marsden Im Reich der Geister. 1992

Uuszaichnige[ändere | Quälltäxt bearbeite]

  • Förderpreis Junge Mundart 1984
  • Uuszaichnig bim Haiku International Contest Tokyo/Japan 1994
  • Uuszaichnig bim Wettbewärb vu dr Deutschen Haiku-Gesellschaft 1995
  • 2. Bryys bim Literaturwettbewerb „Das Dorf“ vu dr Akademie Ländlicher Raum Baden-Württemberg 2001
  • Jubiläumsbryys bim Wettbewärb Der Oberrheinische Rollwagen 2002.
  • 1. Platz Prosa bim Wettbewärb Lahrer Murre 2014

Literatur[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Weblink[ändere | Quälltäxt bearbeite]