Almagäll

Almagäll
Wappe vo Almagäll
Basisdate
Staat:	Schwiiz
Kanton:	Wallis (VS)
Bezirk:	Vispw
BFS-Nr.:	6288i1f3f4
Poschtleitzahl:	3905
Koordinate:	640117 / 10490946.0944977.9573531670
Höchi:	1'670 m ü. M.
Flächi:	110.28 km²
Iiwohner:	360 (31. Dezämber 2022)
Website:	www.saas-almagell.org/
Allmagäll im Saastal Allmagäll im Saastal
Charte
Charte vo Almagäll w

Almagäll (amtlich Saas-Almagell) isch e Munizipalgmeind im Bezirk Vischp im Kanton Wallis i dr Schwiiz.

Geografii

Almagäll ligt im Saastaal und isch s südlichschte oder oberschte Dorf im däm Taal, oben a Saas-Grund. Zum Gmäindbann ghöre s Saastaal vom Bärgübergang bim Saaserbärg bis zum Aafang vom Wiiler Under den Bodmen und di öschtleche Siitetääler Furggtälli, wo ganz obe dr Antronapass isch, und Almagellertälli. Us däm höch glägne Trogtaal chunnt dr Almagällerbach abe, und bi der Ymündig vo däm id Saaser Vischpa ligt s Dorf Almagäll.

D Gmäind hed es baar Dorftäil und Wiiler: Lehn, Dörfli und Zum Bärg bilde s Dorfzäntrum mid Hotel und andere Irichtige für Turischte. Chly usserhalb si Chaischlittu, Underchrüz, Furrusand, Zerbriggu, Biele, Älpie, Moos und Furggstalde.

D Bärgchettine uf beide Siite vom Saastaal hei markanti, über 4000 Meter höche Bärge, s Wiismies, s Straalhorn, s Rimpfischhorn und s Allalinhorn. Unden a de Bärge ligge grossi Gletscher, vor allem dr Schwarzbärggletscher und dr Allalingletscher.

Name

Dr Name vo dr Gmäind isch i Urkunde vo 1291 bis 1794 so gschribe worde: Armenzello, Almenkel, Almelkel, Almgell, Almakel, Almengel, Allmagel, Allmogel. Almelkel.

Iwoner

Quella: Bundesamt für Statistik 2005

Jaar	1850	1860	1870	1880	1888	1900	1910	1920
Iwoner	147	156	171	181	210	190	243	240
Jaar	1930	1941	1950	1960	1970	1980	1990	2000
Iwoner	286	344	335	359	350	330	367	397

Dr Üsländeraateil ischt 2010 bi 12,1 % glägu.

Religion

93,2 % vannu Iwonru sint im Jaar 2000 remisch-katholischi gsii, 2,8 % evangelisch-reformierti.

Politik

Dr Ggmeindspresident va Almagäll, Amikäll ischt dr Kurt Anthamatten (Stant Oktober 2017).

Wirtschaft

Föif Kilometer südlech vom Dorf Almagäll ligt dr Staudamm Mattmark, dört wo früener d Alp Mattmark gsi isch.

Bärgwäge und Soumpfaad göö über d Höchine i d Nochbertääler im Süde und im Oschde. Dört dure si im Middelalter d Walser i die nöie Sidligsgebiet zoge. Es git dr Saaserbärg und dr Mondellipass zum uf Makanaa z goo, dr Ofetalpass, dr Antrona- und dr Sunnigpass is Antronatal und dr Zwüschbärgepass für uf Gondo übere.

Im Gmeindbann füert der Schwiizer Alpeclub d Britanniahütte und d Almagällerhütte.

Spraach und Tialäkt

Bi dr Volchszellig 2000 heint vannu 397 Iwonru 96,7 % Titsch als Höiptspraach aagigää, 0,3 % Franzeesisch, 0,8 % Talienisch und 2,2 % anneri Spraache.

Dr heggschtalemannisch Tialäkt va Almagäll, Amikäll gcheert zen weschtlichu Tialäktu vam Wallisertiitsch.

Persone us Almagäll

• Pirmin Zurbriggen (* 1963), en ehemolige Wältmeister und Olympiasiiger im alpine Skisport

Literatuur

• Peter Joseph Ruppen, Gustav Imseng, Werner Imseng: Saaser Chronik. 1200–1988. Saas-Fee 1988.

Weblink

 Commons: Saas-Almagell – Sammlig vo Multimediadateie

• Website vo dr Gmäind Saas-Almagell
• Paul Martone: Saas-Almagell. In: Historisches Lexikon vo dr Schwiiz.

Amerkige

Dä Artikel basiert uff ere fräie Übersetzig vu dere Version vum Artikel „Saas-Almagell“ vu de tüütsche Wikipedia. E Liste vu de Autore un Versione isch do z finde.