Vorlage:Houptsyte neu 4

Us der alemannische Wikipedia, der freie Dialäkt-Enzyklopedy
Zur Navigation springen Zur Suche springen
Schwyzerdütsch   Badisch   Elsassisch   Schwäbisch   Vorarlbergisch
{{{Gruess}}}
{{{Charte}}}Houptsyte-Karte-Regiolekte-235px.png
{{{Charte}}}Houptsyte-Karte-Alemannisch-235px.png

{{{Yleitig}}}

Lakhva1926.jpg

Under Schtetl, au Stetl, (jiddischשטעטל‎, schtetl, Blural ‏שטעטלעך‎, schtetlech; dütsch „Stedtli“) verstoot mä Siidlige in Ostöiropa vor em Zwäite Wältchrieg, won e groosse Däil vo d Iiwooner Juude gsi si.

Mäistens het es sich um Dörfer oder Chliistedt ghandlet, mänggisch au um Stadtdäil, wo öbbe zwüsche 1'000 und 20'000 Juuden gläbt häi. Gröössere Stedt, wo jüüdisch brägt gsi si wie Lemberg oder Czernowitz, het me schtot (‏שטאָט‎) (vgl. dt. Stadt) gsäit. D Schtetl si vor allem z Ostpoole, z Gallizie, in dr Ukraine, z Wissrussland und z Litaue verbräitet gsi.

Im Underschiid zu de Groossstedt si d Juude in de Schtetl nit nume duldet gsi, sondern zum e groosse Däil au akzeptiert, au wenn s mänggisch Pogrom gege sä gee het. Si häi sich dört „wie in dr häilige Stadt Jerusalem“ chönne füüle, und die Stedtli si käni Ghetto gsi.

Die aschkenasische Juude vo de Schtetlech häi mäistens Jiddisch gschwätzt. Si häi au mee an iire religiööse Dradizioone festghebt as d Juude in Middel- oder Westöiropa. An de Wäärtig häi d Chinder im Cheder gleert, am Sabbat und de jüdische Festdääg si die mäiste Juude in d Synagoge gange, wo uf Jiddisch „Schul“ ghäisse het, und au für d Chläider und d Frisuure het s e hufe Vorschrifte gee. (…{{{wyterläse}}})

{{{Themeportal}}}
{{{Portal}}}
{{{BgA}}} Symbol thumbs up.svg
{{{Neuigkeite}}}


Wikinews-logo.svg
{{{meh Neuigkeite}}}
{{{AnK}}}

{{{Kategorie}}}

{{{Üseri_Projäkt}}}

{{{Projäkt}}}

Wiktsister en.png
Wörter
(Wiktionary)
Wikisource-logo.svg
Texte
(Wikisource)
Wikibooks-logo-jigsaw-only.svg
Biecher
(Wikibooks)
Wikiquote-logo.svg
Sprichwerter
(Wikiquote)
Wikivoyage-Logo-v3-en.svg
Raisefierer
(Wikivoyage)
Wikimedia-logo.svg Meta-Wiki
{{{Meta}}}
Commons-logo.svg Commons (d’Allmänd)
{{{Commons}}}
Incubator-logo.svg Wikimedia Incubator
{{{Species}}}
Wikispecies-logo.png Wikispecies
{{{Wikiversity}}}
Wikiversity-logo.svg Wikiversity
Freji Lehrmatrialie
{{{Kontaktufnaam}}}:
{{{Kontakt}}}Impressum{{{Press}}}Statistik{{{Sproche}}}
Wikimedia-FoundationWikimedia Deutschland e.V.Wikimedia CH - Wikimédia France