Bööztal

Us der alemannische Wikipedia, der freie Dialäkt-Enzyklopedy
Zur Navigation springen Zur Suche springen

Bööztal isch e Gmeind, wo s im Kanton Aargau nöi sell gää.

Es git es Projäkt vo de bishärige Gmeinde Bööze, Efige, Elfige und Hornusse, wo us dene en einzegi Gmeind wott mache. Die hätt öpe 2600 Ywooner.

Geografy[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Die vier Gmeinde liged weschtlech vom Böözbärgpass und im obere Deil vom Fricktal bis zur Gmeindgränze vo Frick abe. Efige, Böözen und Hornusse sind Dörfer ganz nooch binenand a dr alte Landstrooss vom Böözbärg obenabe, nume Elfige lyt anderhalb Kilometer nördlech vo Bööze im ene schöne Sytetaal vom Aargauer Jura. Bi Bööze chunt dr Efingerbach id Sissle.

Im Tal isch d Autobaan A3 und d Böözbrglinie vo dr Ysebaan.

Bööze, Efige und Elfige ghöred zum Bezirk Brugg, Hornussen aber isch im Bezirk Lauffeburg.

D Gägend, wo nördlech vo dr Hauptchetti vom Jura lyt, het es Klima mit vil Sunnetääg und isch drum für d Landwirtschaft und bsunders füre Wybou guet. Es git sid 2019 wägem Gmeindprojäkt sogar au scho e bsundere «Bööztaler Fusionswyy».[1]

Gschicht[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Es früeners Fusionsprojäkt, no mit föif Gmeinde (zu de vier ane au no mit Zäije), isch scho nach der erschte Abstimmig i den Oortschafte ane 2009 gstorbe.

Sid 2013 hät’s wider Verhandlige gää, und jetz het me bi allne Gmeindversammlige vo de vier Gmeinde ane 2014 pschlosse, mit em nöie Projäkt ärnscht z mache. I dr nöchschte Zyt het psunders dr nöi Name, wo me für die grösseri Gmeind gsuecht het, z rede gää: Es wäär fasch derzue cho, ass men ere «Oberes Fricktal» gseit hätti, was aber bi de Nochbergmeinde gar nid guet acho isch. Im Früelig 2019 het sech dänn dr nöi Ortsname «Bööztal» duregsetzt. Das isch e schöni Lösig und basst guet zu dr geografische Laag vo de vier Dörfer am weschtleche Fuess vom Böözbärgpass und näbed dr chürzlech au mit ere Gmeindfusion entstandene nöie Gmeind Böözbrg.

Es isch abgmacht, dass die nöi Gmeind ganz in Bezirk Lauffeburg chiemti, wo scho alli andere Gmeinde im Fricktal het.

D Dörfer bi Bööze sin sit em Middelalter, bi Brugg gsi, wo di alti Herrschaft Schänkebärg ane 1460 zum damalige Bärner Territorium cho isch; undedra isch s Fricktal e Deil vo Vorderöschtrych gsi. Sid 1803 sind s alles Aargauer Gmeinde.

Am 27. Juni 2019 sind i de vier Oort d Gmeindversamlige gsi, wo me bi allne em Fusionsvertrag zuegstumme hät.[2] Z Bööze sind 95 Prozänt vo de Deilnämer a dr Gmeindversamlig fürd Gmeindfusion gsi, z Effige achzg Prozänt, z Elfige 97 Prozänt und z Hornusse öpe 85 Prozänt. Jetz bruucht’s dänn no Abstimmige zu däm Gschäft uf kantonaler Ebeni, und wänn das klappet cha d Gmeind «Bööztal» am 1. Jänner 2022 die alte ablöse.

I de drüü Oort vom alte bärnischen Aargau, also Bööze, Elfigen und Effige, isch, was d Religion agoot, de gröschti Deil vo de Lüüt refermiert, z Hornusse im ehemolige öschtrychische Piet sind s meh Kaddolike. Hornusse het e kaddolischi Pfarrchile, wo 1712 bout worden isch und s Patrozinium vom Sankt Mauritius het; z Bööze isch di refermierti Chile vo dene Dörfer; si isch vo ane 1667.[3] S refermierte Pfaaramt z Bööze isch au für di Refermierte z Effige, Elfige, Hornusse und Zäije zueständig,[4] di kaddolischi Pfarrei Hornusse auf für d Kaddolike vo Bööze und Elfige.

Weblink[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Fuessnoote[ändere | Quälltäxt bearbeite]

  1. Claudia Meier: Vor Abstimmung: Betriebe lancieren einen Böztaler Fusionswein – er steckt dahinter uf aargauerzeitung.ch, 15. Juni 2019
  2. Marc Fischer, Dennis Kalt, Michael Hunziker, Claudia Meier, Janine Müller: Böztal nimmt die erste Hürde. Bözen, Effingen, Elfingen und Hornussen stimmen Fusionsvertrag zu. In: Aargauer Zeitung, 28. Juni 2019.
  3. Deborah Bläuer: Wie Bözen zu seiner Kirche kam. In: Aargauer Zeitung, 10. Septämber 2017
  4. Reformierte Kirche Bözen. Kirchgemeinde Bözen uf ref-ag.ch