Houptsyte

Us der alemannische Wikipedia, der freie Dialäkt-Enzyklopedy

Hops zue: Navigation, Suech

Technische Yschränkung:
Dr koräkt Titel wär: »Hàuiptsita«

Elsassisch

Buschur un wìllkumma uf dr Hàuiptsita vu dr àlemànnischa Wikipedia,
a Enzyklopedi wo àlla derbii känna mìtschàffa un verbessra, un wo därf frèi verbreitet wara!

Àrtikel fìnde

Àrtikel noh Kàtegorie:
Àlle Kàtegorie • Astronomi • Biologi • Brüüchtum • Ernährung • Gschicht • Kunscht • Literàtür • Màthemàtik • Müsik • Nàtur • Person • Physik • Politik • Religion • Sport • Sproch • Verkehr

Themeportal:: Regionàle Àrtikel • Portal Àlemànne • Portal Àlemànnisch • Portal Bàde • Portal Bàde-Wirttebärg • Portal Elsàss • Portal Schwiiz

Sunschtigs: Àrtikelindex vu A bis Z • Bsunders güeta Àrtìkel • Lasige Àrtikel • Àrtìkel noh Dialekt • Audioufnàhme vu Àrtikel • Àlemànnischer Beischpilsàtz • Àlemànnische Ortsnamme • Àlemànnische Diernamme • Àlemànnische Pflànzenamme

D àlemànnischa Wikipedia ìsch a Enzyklopedi ìn da Dialekta vum àlemànnischa Sprochrüüm, àlso vu dr ditscha Schwiz, vum Elsàss, vu Lìechtestei, vu Owerbàda, vum Schwowalànd un vu Vorarlberg.

D Enzyklopedi wàchst durch d frèiwìlliga Hìlf vu àlla, wo ebbis ìn ìhrem Dialekt wann bitràga. Àlla Itràga känna vu alla Bsuacher gschrìwa un gändert wara. Àlla sìn harzlig iglàda mìtz'màcha. Brìnga Èier Wìssa ii un halfa a so mìt, s Àlemànnischa z pflega, ufz'warta un z'erhàlta. D erschta Schrìtt sìn gànz eifàch!

Wer mìr vu dr Àlemànnischa Wikipedia sìn un wàs mìr wann, fìndsch ìn unserm Profil.

D Ìnhàlt vu dr Wikipedia därf frèi kopiart un verbreitet wara.

Bis jetz gìt's bi dr àlemànnischa Wikipedia 11.128 Àrtìkel.

Àrtìkel vu dr Wucha: Wettige

Wettige (Ussprooch: [ˈʋɛtɪg̊ə]; hochdütsch Wettingen) isch e Gmeind vom Kanton Aargau, Bezirk Bade i de Schwiiz. Wettige lit östlich vom Bezirkshauptort Bade und isch met 20'000 Iiwohner di grössti Gmeind im Kanton Aargau. Wettige erstreckt sich über s gsamte Wettigerfäld, wo im Norde dur de steil Hang vo de Lägere, im Süde vo de Limmat und im Oste vom Sulperg begrenzt wird. Im Weste lauft d Gränze vo de Markig scho es Stück vor de Klus vo Bade. Zwüsched em Sulperg und de Lägere liit s ned überbaute Eigital, s Naherholigsgebiet vo Wettige. S überbauti Gebiet vo de Gmeind wirkt hüt relativ kompakt, aber s bsundrige vo Wettige isch, dass es vo mindeschtens drü verschidnige Siite her zämme gwachse-n-isch. (…dr gànz Àrtìkel lasa)

Friahjera Àrtìkel vu dr Wucha:

Hàsch gwìsst ...

...dass em Gustav Schwab sei Hauptwerk Sagen des klassischen Altertums zo-ma Klassiker vo dr deitscha Jugendlitradur wôrra ischt, wo au vo Erwachsene gern gleasa wuud?
...dass d Appenzäller Südworst tradizionell mit Chäshörnli, Chäschnöpfli oder Älplermagrone zäme mit Öpfelmues gässe werd?
...dass d Wappeschiibe im Chor vo de Chile Gauestei em Kanton Aargau ghöre, d Wappeschiibe im Schiff degege de Chilegmeind?
...dass de Friedrich Staub im Jahr 1874 s Staubsche Gsetz formuliert hät, wo de Schwund vom Nasal vor eme Spirant bschribt (z. B. in 'füüf' < 'fünf').
...dass de Louis Schittly e elsässische Arzt isch, wo anne 1971 d Organisation Médecins Sans Frontières (dt. Ärzte ohne Grenzen) mitgründet het?

Nochrìchte rund um d àlemànnischa Dialakt:

4. Gerhard-Jung-Wettbewerb, Zäll im Wisedal

9. Februar 2012:
Künstler sind begeistert (Badische Zeitung)
7. Februar 2012:
Mundart: So klingt die Reichenau (Südkurier). Lueg doderzue au Mini-Wörterbuch auerisch - hochdeutsch (Südkurier, 06.02.)
5. Februar 2012:
Mundart: Der Schwäbisch-Beweis (Stuttgarter Nachrichten)
30. Jänner 2012:
Heimat im Mund. Wie steht es um die deutschen Dialekte? (SWR2)

Meh Nochrìchte ìm Portal:Dialäkt-Neuigkeite

26. Februar

Funkesunntig

1376: Bin eme Turnier zue dr Fasnet uf em Minschterblatz z Basel chunnt s zum Ufstand gege dr habsburgisch Herzog Leopold III. Di Bees Fasnet fiert no dr Niderschlagig zue schwäre Sanktione gege d Stadt.
1663: Dr änglisch Erfinder Thomas Newcomen chunnt uf d Wält.
1815: Dr Napoleon Bonaparte verlosst syy Verbannigsort uf Elba un macht sich uf dr Wäg uf Frankrych go d Herrschaft wider z ibernee.
1885: D Berliner Afrikakonferänz (Bild) bstetigt dr Kongo-Freistaat as Privatbsitz vu dr Kongogsellschaft un dodermit vum Leopold II. vu Belgie un reglet d Kolonialisierig vu Afrika. D Fliss Niger un Kongo wäre fir d Schifffahrt freigee un s Verbot vum Sklavehandel wird international feschtglait.
1947: Dr Schwyzer Bolitiker un Bundesrot Heinrich Häberlin stirbt.