D Schlacht bi Fraubrunne

Us der alemannische Wikipedia, der freie Dialäkt-Enzyklopedy
Zur Navigation springen Zur Suche springen
Disambig.svg Dä Artikel behandlet d Schlacht bi Fraubrunne am 5. Merz 1798. Für anderi Bedütige vom Begriff lueg doo.
Stich vom François-Aloys Müller (1774 - öbbe 1811)

D Schlacht bi Fraubrunne het am 5. Merz 1798 bi Fraubrunne im Bärner Mittelland zwüsche bärnische und franzöösische Drubbe stattgfunde und isch mit eme Siig vo de Franzoose usgange. Si isch Däil vom Franzoseniifall in die Alti Äidgenosseschaft gsi.

Vorgeschicht[ändere | Quälltäxt bearbeite]

1798 si franzöösischi Drubbe in d Äidgenosseschaft iigfalle. Dr General Guillaume Brune, wo dr Ooberbefäälshaaber vo dr franzöösische Helvetische Armee gsi isch, het im General Schaueburg dr Befääl gää, Soledurn z eroobere und eso dr Wääg uf Bärn freizmache. Noch eme gwunnene Gfächt bi Längnau het dr Schaueburg am 2. Merz 1798 mit sine 15 bis 18 duusig Soldate Soledurn bsetzt und isch witer in Richdig Bärn marschiert. Bi Fraubrunne isch er am 5. Merz uf Bärner Drubbe under em Karl Ludwig vo Erlach gstoosse.

D Schlacht[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Dr Schaueburg het befoole s Dorf, wo vo drei bis vier duusig Bärner bsetzt gsi isch aazgriffe. D Franzoose häi d Verdäidiger in d Flucht gschlaage und si witermarschiert, bis si d Hauptmacht vom Erlach droffe häi. Dere iiri Posizioon isch uf dr äinte Site vo felsigem Gebiet und uf dr andere Site vo Moos and Wald gschützt gsi. Dr Schaueburg het s Zentrum vo dr Bärner Armee mit Kanone beschosse und sini Soldate si uf bäide Site um d Bärner umegange. Die 2000 Maa starki franzöösisch Kavallerii het iigriffe und uf das het dr Erlach, wo käni Riter gha het, kä Antwort ghaa. D Bärner häi sich uf Urtene zruggzooge, und si au vo dört im ene letschte Kampf verdriibe worde.

D Bärner häi 2000 Dooti und Verwundeti ghaa, drunder au Fraue, d Franzoose häi 1500 Dooti und Verwundeti.

Folge[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Noch dere Niiderlag het sich d Armee under em Erlach uf s Grauholz zruggzooge, wo s am 5. Merz zur entschäidende Schlacht choo isch. Noch iirem Siig dört isch dr Wääg uf Bärn für d Franzoose frei gsi.

Bibliografii[ändere | Quälltäxt bearbeite]

  • Antoine de Jomini, Histoire critique et militaire des guerres de la Révolution: campagnes de 1797, 1798 et 1799, vol. 3, Librairie militaire Petit, 1840, 409 p.
  • Jacques Mallet du Pan, Mercure britannique ou notices historiques et critiques sur les affaires du temps, vol. 1, Jacques Mallet du Pan, 1798, 604 p.
  • Joseph Planta, The History of the Helvetic Confederacy, vol. 2, J. Stockdale, 1800, 476 p.

47.0857.5269444444444Koordinate 47° 5′ 6″ N, 7° 31′ 37″ O; CH1903: 606706 / 214892