Die Rhodanischi Republik

Us der alemannische Wikipedia, der freie Dialäkt-Enzyklopedy
Hops zue: Navigation, Suech
Die blanti Ufdeilig vo dr Eidgenosseschaft 1798: die Rhodanisch Republik isch in Gääl.

Die Rhodanischi Republik (au Rhodanie) isch dr Name vo dr französische Dochderrepublik gsi, wo s Wallis umfasst het und wo dr Napoleon 1802 het lo usrüefe. 1810 isch si vo Frankriich annektiert und e französischs Departemänt worde.

Die Rhodanischi Republik hätt ursprünglig noch de Blän vom französische Direktorium vom Johr 1798 us de westlige und südlige Gebiet vo dr Alte Eidgenosseschaft sötte bildet wärde. Die andere blante Republike wäre dr Tellgau und Helvetie gsi. Die Rhodanischi Republik wär us fümf Kantön zsämmegsetzt gsi, wo numme administrativi Bedütig gha hätte: Léman, Saane und Broye, Oberland, Wallis und Tessin. Lausanne wär d Hauptstadt worde.[1]

D Idee von ere Republik, wo vom Räscht vo dr Schwiiz unabhängig gsi wer, isch vom ehemolige französische Residänt z Gämf, em Félix Desportes, understützt worde. Dr Kommandeur vo de französische Druppe in dr Schwiiz, dr General Guillaume Brune, hätt s sötte usfüehre, aber dr Frédéric-César de La Harpe het sich energisch drgege gwehrt, und scho am 22. Merz 1798 het s Direktorium s Projekt ufgee und lo widerrüefe. Wo d Franzose s Wallis bsetzt hai und am 16. Merz 1798 die Revolutionäri Republik vom Wallis usgrüeft hai, isch die scho am 1. Mai dr Helvetische Republik biidrätte. [1]

Die Helvetischi Republik isch aber nid zur Rueh cho, und dr Napoleon het 1802 dr Blan von ere Rhodanische Republik wiiderbeläbt. Für zum d Alpebäss uf Italie z sichere, het er s Wallis vo dr Helvetik abdrennt und die Rhodanischi Republik lo proklamiere. Die Rhodanischi Republik het die Helvetischi überläbt, bis 1810 dr Napoleon si as Departemänt vo Simplon zum e Deil vo Frankriich het lo mache. 1813, nochdäm dr Napoleon besiigt worden isch, isch s Wallis aber wider unabhängig worde und am 4. August 1815 isch s as Kanton dr Schwiizerische Eidgenosseschaft biidrätte.[2]

Noowiis[ändere | Quälltäxt bearbeite]

  1. 1,0 1,1 {{{Autor}}}: Rhodanische Republik. In: Historisches Lexikon vo dr Schwiiz.
  2. «Rhodanic Republic» uf dr änglische Wikipedia