Aenzlige

Us der alemannische Wikipedia, der freie Dialäkt-Enzyklopedy
Zur Navigation springen Zur Suche springen
Nenzlingen
Wappe vo Nenzlingen
Basisdate
Staat: Schwiiz
Kanton: Basel-Landschaft (BL)
Bezirk: Laufenw
BFS-Nr.: 2789i1f3f4
Poschtleitzahl: 4224
Koordinate: 609407 / 25535247.4488887.56335438Koordinate 47° 26′ 56″ N, 7° 33′ 48″ O; CH1903: 609407 / 255352
Höchi: 438 m ü. M.
Flächi: 3.66 km²
Iiwohner: 432 (31. Dezämber 2017)[1]
Website: www.nenzlingen.ch
Charte
DütschlandFrankriichKanton Basel-StadtKanton JuraKanton SolothurnKanton SolothurnKanton SolothurnKanton BernBezirk ArliseBezirk WaldeburgBlauen BLBrislachBurg im LeimentalDittigeDuggigeGrelligeLaufeLiesbergNenzligeRoggeburgRöschenzWahleZwingeCharte vo Nenzlingen
Iber des Bild
ww
Dialäkt: Baseldütsch

Aenzlige (amtlich: Nenzlingen) isch e politischi Gmeind im Bezirk Laufe im Kanton Basel-Landschaft in dr Schwiiz.

Geographii[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Aenzlige lit im Laufedal uf 447 m ü.M. am Blaue-Südhang ooben am Fluss Birs. Nochbergmeinde si Blaue, Brislech, Zwinge, Grellige und Pfäffige.

Wappe[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Gspaltnigs Schild: linggs rot mit eme silbrige Schlüssel, Härkumft unklärt - rächts Silber mit eme blaue Balke mit ere ufgsetzte halbe blaue Lilie, s Wappe vo dr Herrschaft Pfäffige, wo d Gmeind emol drzue ghört het. S Wappen isch sit öbbe 1900 bekannt und bestoht in dere Art sit 1946. Flagge: wissrotblau.

Gschicht[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Scho früeh isch s Gebiet vo Aenzlige bewohnt gsi. Mä het im Johr 1944 in dr Birsmatte-Basisgrotte e Grab us dr mittlere Steizit (öbbe 4000 Johre vor Christus) mit eme wiiblige Skelett gfunde, s eltiste vo siiner Art in dr Schwiiz.

Dr Übergang über e Blattebass zwüschen em Birsdal und em Laufedal oberhalb vo dr Gmeind hai scho d Kelte und d Römer bruucht.

Urkundlig isch d Siidlig zum erste Mol im Dezämber 1298 erwähnt worde, wo dr Domdekan Heinrich vo Bächburg sim Sohn Konrad Land uf em Bruederholz gschänkt het, wo an d Güeter vom Johannis dicti de Nenzlingen aagstossen isch.

Scho früeh isch d Burg uf em Kuenisbärg bim Blattebass verfalle, vermuetlig bim Ärdbebe vo Basel im Johr 1356.

Im Johr 1408 si d Herre Hans Ludemann vo Rothbärg und d Herre vo Ramstei Lehensdräger worde. Im 1462 het dr Bischof vo Basel d Dörfer, wo südlig vom Blaue gläge si, vom Kaiser Friedrich III. as Riichslehe übercho und se zur Vogtei Zwinge gschlage.

Im 1792 si d Franzose ins Laufedal iimarschiert und Aenzlige het zerst zur Raurakische Republik und vo 1793 zum Département du Mont-Terrible ghört. Noch dr ändgültige Niiderlag vom Napoleon isch s Dorf im Johr 1815 dur en Entscheid vom Wiener Kongräss eidgenössisch und zum Kanton Bärn gschlage worde.

Uf e 1. Januar 1994 het sich d Gmeind im Zsämmehang mit dr Neugründig vom Kanton Jura für e Wächsel zum Kanton Basel-Landschaft entschiide.

Wirtschaft[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Landwirtschaft, Pändler noch Laufe und in Richdig Basel.

Verchehr[ändere | Quälltäxt bearbeite]

D Gmeind lit e chlii ewäg vo dr Hauptstross vo Basel-Aesch uf Laufe-Delémont und e Stross verbinde se mit ere. Drnäbe wird s Dorf dur e Linie vom Bostauti vo Zwinge-Bahnhof und über Dittige mit Laufe verbunde. Die neggste Bahnstatione an dr Jurabahn befinde sich z Zwinge und Grellige (je öbbe 6 Kilometer).

Sehnswürdikeite[ändere | Quälltäxt bearbeite]

  • Die barocki Dorfchille St.Oswald
  • S alte Schuelhuus
  • Dr Ussichtspunkt Eggfluhe
  • Dr Glögglifels (öbbe 1,2 km östlig vom Dorf)

Weblingg[ändere | Quälltäxt bearbeite]

 Commons: Nenzlingen – Sammlig vo Multimediadateie

Fuessnote[ändere | Quälltäxt bearbeite]

  1. Ständige und nichtständige Wohnbevölkerung nach Jahr, Kanton, Bezirk, Gemeinde, Bevölkerungstyp und Geschlecht (Ständige Wohnbevölkerung). In: bfs.admin.ch. Bundesamt für Statistik (BFS), 2018-08-31. Abgrüeft am 2018-09-30.
Information icon.svg Dä Artikel basiert uff ere fräie Übersetzig vu dere Version vum Artikel „Nenzlingen“ vu de dütsche Wikipedia.

E Liste vu de Autore un Versione isch do z finde.