Houptsyte

Us der alemannische Wikipedia, der freie Dialäkt-Enzyklopedy

(Witergleitet vun Main Page)

Hops zue: Navigation, Suech

Technische Yschränkung:
Dr koräkt Titel wär: »Haubtseid - «

Schwäbisch

Griaß Godd elle midanand ond härzlich willkomma uf dr Haubtseid von dr alemannischa Wikipedia,
des isch a Enzyklopedi, wo elle Leid midmacha ond korrigiira kennad, ond wo frei verbroidet werra derf!

Artikel fenda

Artikel no Kategorie:
Alle Kategorie • Astronomi • Biologi • Brauchtum • Essa ond Trinka • Gschicht • Kunscht • Literatur • Mathematik • Musik • Natur • Person • Physik • Politik • Religion • Sport • Sproch • Verkehr

Themeportal:: Regionale Artikel • Portal Alemanne • Portal Alemannisch • Portal Bade • Portal Bade-Wirttebärg • Portal Elsass • Portal Schweiz

Sunschtigs: Artikelindex vo A bis Z • Bsonders guade Artikel • Läsige Artikel • Artikel no Dialäkt • Audioufnahme vo Artikel • Alemannischer Beischpilsatz • Alemannischi Ortsnama • Alemannischi Diernama • Alemannischi Pflanzanama

D alemannischa Wikipedia isch a Enzyklopedi en de Dialäkt vom alemannischa Sprochraum, also von dr Deitscha Schweiz, vom Elsaß, vo Liechtaschtoi, vo Oberbade, vom Schwoabaland ond aus Vorarlberg und Westtirol.

D Enzyklopedi wächst durch d freiwillig Hilf von elle, wo ebbes en erm Dialäkt beitrage welled. Elle Eiträg kenned von elle Leid gschriiba ond gändret werre. Elle send härzlich eiglade mitzmache. Bringed Eier Wisse ei, ond hälfed so mit, s Alemannisch z pfläge, ufzwärte ond z erhalte. D erschte Schritt send ganz oifach!

Wer mir vu dr Alemannischa Wikipedia sin un was mer welled, findsch in onserem Brofil.

D Inhalt vo dr Wikipedia derf frei kopiert ond verbreitet werra.

Bis heid sends bei dr alemannischa Wikipedia 11.195 Artikel.

Artikel vo dr Woch: Rhiregulirig

Rhiregulirig nennt ma dia Kanalisirig vom Rhi, wo ma am Afang vom 20. Johrhundert a dr Grenz Öschtriich-Schwiz gmacht hot. Däs isch amol für s Idämma vo da Hochwassergfohra gsi und o für d Neuregelig vo dr Staatsgrenz, wo a dr ältera Flussarm vrlofa isch. Dr Staatsvertrag zur Rhiregulirig, wo 1892 zwüscha Öschtriich-Ungarn und dr Schwiz abschlossa wora isch, hot viile fürchtige Übrschwemmiga am Alparhii zwüscha Sargans und em Bodasee verhindrat. Ma hot mit zwoa Durstich dr Flusslof um ebba zeha Kilometer kürzer gmacht, dass s Gfäll und d Schubkraft vom Wasser größer würd und dass as nit so viil Gschiabablagriga git. (…dr ganz Artikel lesa)

Friäre Artikel vu dr Woch:

Hosch gwisst ...

...dass em Gustav Schwab sei Hauptwerk Sagen des klassischen Altertums zo-ma Klassiker vo dr deitscha Jugendlitradur wôrra ischt, wo au vo Erwachsene gern gleasa wuud?
...dass d Appenzäller Südworst tradizionell mit Chäshörnli, Chäschnöpfli oder Älplermagrone zäme mit Öpfelmues gässe werd?
...dass d Wappeschiibe im Chor vo de Chile Gauestei em Kanton Aargau ghöre, d Wappeschiibe im Schiff degege de Chilegmeind?
...dass de Friedrich Staub im Jahr 1874 s Staubsche Gsetz formuliert hät, wo de Schwund vom Nasal vor eme Spirant bschribt (z. B. in 'füüf' < 'fünf').
...dass de Louis Schittly e elsässische Arzt isch, wo anne 1971 d Organisation Médecins Sans Frontières (dt. Ärzte ohne Grenzen) mitgründet het?

Nochrichte rond om di alemannische Dialekt:

22. Februar 2012:
"Vorarlberger Nachrichten" druckten Artikel im Vorarlberger Dialekt (Der Standard)
21. Februar 2012:
Tag der Muttersprache: „Rüm hart - klåår kiming“ (FAZ)
20. Februar 2012:
Sorge um ein Stück Heimat (Südkurier)
18. Februar 2012:
Vernarrt ins Zürichdeutsche (NZZ)

Mea Nochrichte em Portal:Dialäkt-Neuigkeite

5. März

1616: S Hailig Offizium vu dr remische Inquisition verbietet s Buch De Revolutionibus Orbium Coelestium vum Nikolaus Kopernikus, wun er syy heliozäntrisch Wältbild din bschrybt.
1798: Dr Schwyzer General Karl Ludwig von Erlach wird us Versää vu aigene Soldate verschosse.
1798: Unter em Kommando vum Johann Rudolf von Graffenried siige d Bärner im Gfächt bi Neuenegg iber franzesischi Druppe, chenne aber no dr Niiderlag in dr Schlacht am Grauholz (Bild) am nämlige Dag dr Zämmebruch vum Ancien Régime nimi verhindere. Di Alt Aidgnosseschaft wird ersetzt dur d Helvetisch Republik.
1979: Di amerikanisch Ruumsonde Voyager 1 fliegt am Jupiter verbyy un liferet e huffe Foto vum Planet un syyne Mond.