Dalèngi

Us der alemannische Wikipedia, der freie Dialäkt-Enzyklopedy
Zur Navigation springen Zur Suche springen
Dalèngi bim Hirschschprung im Höllèdal, um 1900 ummè

È Dalèngi, au Èngpass oder Dalpass, bezeichnèt è Èngschtell im Glände, wo bsunderi Maßnaamè bi dè Vokeerserschlièßung erforderè duèt un isch kei geographisch definyrti Gländeform. Dalèngènè sin entwedder asè èng, dass nu èn Fluss odder èn See im Berych vom Dalboddè durrègenn, odder s sin historisch gsää anderi nit passyrbari Topographiè vorhandè, welli è Umgehig erforderè duèn, wie zum Byschpill e Sumpfgebièt im Dalgrund.
Wäg un Strõßè wörred denn entwedder i dè Dalrand, uff Dämm odder in eini vo dè Dalflankè übber m Dalgrund volait, odder mò umgòt diè Èngschtell übber èn Bärgpass i dè Nôchi (denn heißed Dalungabschnitt un Bärgpass oft glych). I dè Neuzit wörred Trassè zuènemmend in Dunnèl durch Bärgflankè un -ruggè aglait.

Historisch isch dè Warètransport bi Vofüègbarkeit vo Seè un Flüss – wo immer möglich – uff èm Wasser un kaum je uff Wäg un Strõßè durrègfüürt worrè; au bi Flüss in beidi Richtigè, solange sell machbar gsi isch. Somit sin gwissi Dalèngènè wènnigschtens in ei Richtig z umgò; gflößtes Holz isch zum Byschpill uff èm Alpèrhy vo Richenau bis Rhynegg mit Warè beladè worrè,[1] nõchdem dè Rhy sit 1291 als freii Reichsschtrõß goltè hèt (Analogy zur Freiè Rychsschtadt).

In Ortsnämmè findet sich au dè glychbedütendi Begriff Klausè.

Bekannti Dalèngènè[ändere | Quälltäxt bearbeite]

De Hirschesprung, zwüsche Rhüti und Oberriet
Kerenzerbärg; èn Felsrigèl am Waalesee.
Feschtungsruinè am Pass Strub
(Sortiert noch em Alphabet)

Luèg au[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Fuessnoote[ändere | Quälltäxt bearbeite]

  1. Historisches Lexikon vo de Schwiz zum Thema Flössen. Archiviert vom Original am 2011-05-24. Abgrüeft am 2014-06-19.
Information icon.svg Dä Artikel basiert uff ere fräie Übersetzig vu dere Version vum Artikel „Talpass_(Engtal)“ vu de dütsche Wikipedia.

E Liste vu de Autore un Versione isch do z finde.