Güfersch

Us der alemannische Wikipedia, der freie Dialäkt-Enzyklopedy
Zur Navigation springen Zur Suche springen
Güfersch
Wappe vo Güfersch
Basisdate
Staat: Schwiiz
Kanton: Friburg (FR)
Bezirk: Sensew
BFS-Nr.: 2294i1f3f4
Poschtleitzahl: 1735
Koordinate: 582555 / 17893846.7613937.210284767Koordinaten: 46° 45′ 41″ N, 7° 12′ 37″ O; CH1903: 582555 / 178938
Höchi: 767 m ü. M.
Flächi: 5.22 km²
Iiwohner: 1606 (31. Dezämber 2017)[1]
Website: www.giffers.ch
Dorfzentrum von Giffers

Dorfzentrum von Giffers

Charte
MurtenseeGreyerzerseeSchiffenenseeSchwarzseeKanton BernKanton BernSeebezirk (Freiburg)Kanton BernKanton WaadtGreyerzbezirkSaanebezirkBroyebezirkSeebezirk (Freiburg)AlterswilBösingen FRBrünisriedDüdingeGiffersHeitenriedPlaffeienPlasselbRechthaltenSchmitten FRSt. Antoni FRSt. Silvester FRSt. UrsenTafersTentlingenUeberstorfWünnewil-FlamattCharte vo Güfersch
Iber des Bild
w

Güfersch (Ussprooch: Güfersch-Seislerdütsch.ogg [ˈg̊ʏv̥əʁʃ] ; hochdütsch: Giffers, französisch: Chevrilles, Patois Tsevrilye?/i) isch e Gmiin im Oberland vum Sensebezirk im Kanton Fryburg. Güfersch het 1389 Ywohner (Stand vo 2008) ù isch eppa 6 km va de Stadt Fryburg awäg.

Geografi[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Güfersch ligt ùf 767 m ü. M. a de Ärgera. Va de Gmiinflechi si 65,9 % landwirtschaftlichi Flechi, 19,7 % Waud, 11,9 % Sidligsflechi ù 2,5 % schüschtigi Flechi. Nachpuurgmiine va Güfersch si Tentlinge, Santifaschtùs, Plassäub, Plaffeien ù Rächthaute.

Gschicht[ändere | Quälltäxt bearbeite]

De Name vam Ort isch z erschte Mau im Jahr 1150 ùs Chiuriles belììt, un chunt vum Romanische Wort Caprilia, wo „Gììssstau“ bedütet. 1301 isch de Name Guifrils belììt, un 1577 schliesslich Giffers. Sit 1630 isch Güfersch a igeti Pfarrei gsi, wo zum Burgpanner vo de Alte Landschaft vo de Stadt Fryburg kört het.

Religion[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Güfersch isch a traditionell katholischi Gmiin. Zäme mit Tentlinge isch es a igeti Pfarrei, d Pfarrchüucha isch z Güfersch. Di Reformiirte, wo sit de Mitti vom 19. Jahrhundert bsunders vo Bärn zuegwanderet si, si Mitglider vo de reformiirte Chüuchegmiin Wissestì/Rächthaute.

Yywoner[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Jaar 1850 1860 1870 1880 1888 1900 1910 1920
Yywoner 470 579 659 705 749 683 661 650
Jaar 1930 1941 1950 1960 1970 1980 1990 2000
Yywoner 690 768 770 812 1084 1185 1363 1393

De Uusländeraatüu isch 2010 bi 5,1 % gläge.

Religion[ändere | Quälltäxt bearbeite]

83,3 % va de Yywoner si im Jaar 2000 römisch-katholisch gsii, 9,5 % evangelisch-reformiert.

Wirtschaft[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Güfersch isch früüer vo de Landwirtschaft prägt gsi. Allerdings tüe hüt di meischte Lüt zum schaffe ì d Stadt ù Agglomeration Fryburg pendle. Einersits hii sich z Güfersch Arbìtsplätz vor Ort erhaute, ù so isch de Ort nit numme a Pendlergmiin. Im 1. Sektor schaffe 28%, im 2. Sektor 25% ù im tertiäre Sektor 47% vo de Ywohner.

Kultur[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Bim Vereinswäse ù de Kultur büude Güfersch ù d Nachpùùrgmiin Tentlinge a Ihìt; d Verìne si ì beide Gmiine aktiv.

Dialäkt[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Bi de Vouchszelig 2000 hii va de 1393 Yywoner 92 % Tüütsch aus Hùùptspraach aaggää, 6,8 % Franzöösisch ù 1,2 % anderi Spraache. D Mundart vo Güfersch kört zum Seislerdütsche, wo zum Höjstalemannische zeut chunt. Güfersch isch a Uffnaameort im Spraachatlas vo de dütschi Schwiiz gsi.

Weblink[ändere | Quälltäxt bearbeite]

 Commons: Güfersch – Sammlig vo Multimediadateie

Fuessnote[ändere | Quälltäxt bearbeite]

  1. Ständige und nichtständige Wohnbevölkerung nach Jahr, Kanton, Bezirk, Gemeinde, Bevölkerungstyp und Geschlecht (Ständige Wohnbevölkerung). In: bfs.admin.ch. Bundesamt für Statistik (BFS), 2018-08-31. Abgrüeft am 2018-09-30.