Königsfelden

Us der alemannische Wikipedia, der freie Dialäkt-Enzyklopedy
Hops zue: Navigation, Suech
Chloschterchile

Königsfälde isch es ehemaligs Chloschter i de Gmeind Windisch im Schwiizer Kanton Aargau. S Chloschter isch uf em ehemalige Gebiet vom römische Legionslager Vindonissa entstande.

Gschicht[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Vo de Gründig bis 1415[ändere | Quälltäxt bearbeite]

S Chloschter Königsfälde isch im Zämmehang mit de Ermordig vom römisch-dütsche König Albrecht vo Habsburg gründt worde. De Albrecht isch am 1. Mai 1308, kurz nach em Überquere vo de Rüüs vo sim Neffe Johann Parricida und drü Mitverschwörer, em Rudolf von Wart, em Rudolf vo Balm und em Walther vo Eschenbach ermordet worde. Um für's Seeleheil vom Albrecht la z bäte, het sini Witwe, d Elisabeth vo Kärnte, Görz un Tirol es Chloschter gründet. Scho im Herbscht 1310 het ma aagfange s Chloschter z baue. Weil d Elisabeth scho 1313 gschtorbe isch, het ihri Tochter, d Agnes vo Ungarn de Bau vom Chloschter i d Händ gno. Weil ihr Maa scho gschtorbe isch gsi, het si sich bim Chloschter nidergla. 1320 isch s Langhuus vo de Chile iigweiht worde. Königsfälde isch es Doppelchloschter gsi, mit Franziskaner, wo als Prieschter hei chöne d'Mess läse un Klarisse, wo im Gegesatz zu de Franziskaner hei dürfe Bsitz ha un so de Unterhalt vom Chloschter hei chöne garantiere.

Unter Bärner Herrschaft[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Wo d Bärner 1415 de Unteraargau bsetzt hei, isch au s Chloschter Königsfälde in ihre Bsitz cho. Si hei für's Chloschter en Hofmeischter iigsetzt, s Chloschter isch aber als solches erhalte blibe. Mit de Reformation z Bärn im Johr 1528 isch s Chloschter uufghobe worde. D Hofmeischter het d Länderreie vom Chloschter als Gutshof verwaltet. D Gebäud het mer als Chranke- un Armeasyl bruucht, im Chor vo de Chile het's wiiterhin Gottesdienscht ghä, aber de Rescht vo de Chile het ma als Lagerruum bruucht. Ehemoligi Rächt vom Chloschter, wie zum Bischpil d Patronatsrecht über verschidini Chile i de Umgebig sin au nach der Ufhebig vom Chloschter erhalte blibe.

Königsfälde hüt[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Sit 1804 het de nöi gründt Kanton Aargau d Gebäud z Königsfälde als Heil- un Pflägaastalt bruucht. 1869 sin die meischte Gebäud vom alte Chloschter abgrisse worde. D Chile het me zwische 1891 un 1893 renoviert. I de Johr 1982 bis 1986 isch s Gländ umfassend archäologisch untersuecht worde.

Glasfeischter[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Im Schiff un im Chor vo de ehemalige Chloschterchile hets brühmti Glasfeischter, wo zwische 1320 un 1360 entstande sin. Si ghöred zu de bedütendschte Glasmalereie z Europa us de Zit vom Schpätmittelalter.

Weblink[ändere | Quälltäxt bearbeite]