S Dootegässli

Us der alemannische Wikipedia, der freie Dialäkt-Enzyklopedy
Zur Navigation springen Zur Suche springen
S Dootegässli
Dialäkt: Baseldütsch
Uschnitt us dr Stadtaasicht vom Matthäus Merian im 17. Joorhundert[1]
In dr Middi vom Bild vo unde gege oobe dr Petersgraabe, wo die Inneri Stadtmuure gsi isch. Linggs von em und öbbe parallel zuen em dr Noodlebärg (3). Unde an dr Peterskiirche (20) füert d Stääge vom Källergässli zum Fischmäärt. Die zwäiti Stääge, wo öbbe wisawii vo dr Kiirche in d Petersgass (4) iinechunnt, isch s Dootegässli und die dritti, wo vom Noodlebärg gege linggs aabe zur Schniidergass (5) goot, isch s Imbergässli.

S Dootegässli isch e Gässli in dr Groosbaasler Altstadt. Es verbindet d Petersgass und dr Noodlebärg mit dr Stadthuusgass.

Dr Naame[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Si hütig Naame het s Gässli offiziell erst 1861 überkhoo, aber no im spoote Middelalter häi sich d Lüt verzellt, ass es eso häissi, wil bim Ärdbeebe vo 1356 dört bsundrigs vili Lüt umkhoo sige. Dr Naame Dootegässli isch in äinere Form oder ere andere aber scho im 13. Joorhundert glöifig gsi. Dennzumol si d Lüt vom Daal unde über s Dootegässli zu Sankt Peeter in d Kiirche und häi dört au iiri Doote beärdigt, wil d Ärde bim Birsig unde für e Gottesacker vil z füecht gsi isch.[2] Wäge dene Druurzüüg isch s Dootegässli au vil bräiter as öbbe s Imbergässli e chli witer gege Süüde.[3]

Bauwärk[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Blick vom Noodlebärg in s Dootegässli aabe, im Zentrum gseet mä s «Huus zum Sässel», wo hüte s Farmazii-Historische Museum vo dr Uniwersidäät Baasel dehäi isch.

S Huus zum Sässel lit unden am Dootegässli 1/3. Zerst het dr Johann Amerbach dört e Buechdruckerei iigrichdet und 1507 isch dr Johann Froben ins Huus choo und het sälber dört Büecher druckt, under anderem au d Wärk vo sim guete Fründ Erasmus vo Rotterdam. Hüte isch im Geböid s Farmazii-Historische Museum vo dr Uniwersidäät Baasel dehäi. S Huus und au d Sammlig stönde uf dr Liste vo de Kulturgüeter im Kanton Basel-Stadt.[4]

Unde am Stroossenegge Dootegässli-Stadthuusgass stoot s dänggmolgschützte Stadthuus an dr Stadthuusgass 13. Das Geböid het dr Archidekt Samuel Werenfels 1773 as Bostgeböid baut. D Bost isch, wo si äidgenössisch worden isch, 1853 an d Rüüdegass züüglet. Hüte isch s Stadthuus dr Sitz vo dr Bürgergmäind.

Weblingg[ändere | Quälltäxt bearbeite]

 Commons: Dootegässli – Sammlig vo Multimediadateie

Fuessnoote[ändere | Quälltäxt bearbeite]

  1. Merian Basel 1642.jpg
    Die ganz Aasicht vo dr Stadt Baasel vom Merian vo 1642.
  2. Das Totengässlein und sein Ursprung uf altbasel.ch, abgrüeft am 20. Februar 2014
  3. Das Totengässlein zu Basel Archivlink (Memento vom 4. Jänner 2014 im Internet Archive) vom Mike Stoll uf baselinsider.ch, abgrüeft am 20. Februar 2014
  4. Totengässlein: Ort der Denker, Sammler und Institutionen uf unibas.ch, abgrüeft am 20. Februar 2014

47.5587587.58601Koordinate 47° 33′ 32″ N, 7° 35′ 10″ O; CH1903: 611093 / 267571