Die Allgemäini Lääsigsellschaft Basel

Us der alemannische Wikipedia, der freie Dialäkt-Enzyklopedy
Zur Navigation springen Zur Suche springen
s Geböid vo dr Allgemäine Lääsigsellschaft Basel
Dialäkt: Baseldütsch

Die Allgemäini Lääsigsellschaft Basel (ALG) isch e Lääsigsellschaft in dr Schwizer Stadt Basel und het hüte mee as 1100 Mitgliider.

S Geböid am Münsterblatz 8 und d Sammlig vo dr Gsellschaft si Baasler Kulturgüeter, wo für d Region vo Bedütig si.

Im Chäller vom Geböid isch sit 1956 s Baasler Marionettetheater dehäi.

Gschicht[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Dr Isaak Iselin het 1760 d Idee von ere Lääsigsellschaft afo verbräite, wo sich d Lüt mit de Ideä vo dr Ufkläärig chönnte usenandersetze. Aber d ALG isch erst im Joor 1787, fümf Joor noch sim Dood, gründet worde. Dr Peter Ochs, wo dr Iseli as Mentor gsee het und in dr Helvetische Republik e wichdigi, progressivi Rolle gschbiilt het, isch denn äins vo de prominänte Mitgliider gsi und isch Statthalter vo dr Gsellschaft worde. 1798 isch dr Riinacherhoof am Münsterblatz 18, äins vo de wenige spootgotische Hüüser dört, wo im 18. Joorhundert nid im barocke Stiil aabasst worde si, an die Allgemäini Lääsigsellschaft gange, und 1808 het dr Achilles Huber s Huus im klassizistische Stil umbaut.[1] Denn het d Lääsigsellschaft dr Riinacherhoof für 41'000 Franke dr Uniwersidäät verkauft,[2] und sit 1832 befindet sich dr Sitz vo dr Gsellschaft am Münsterblatz 8 im ehemoolige Domheerehuus, wo umfassend im neogotische Stil renoviert worden isch. D Gsellschaft isch im 19. Joorhundert e Zentrum für politischi Diskussione und Gsellikäit in dr Stadt gsi.

D Gsellschaft hüte[ändere | Quälltäxt bearbeite]

D Gsellschaft het für iiri Mitgliider e Freihandbibliothek mit 75‘000 Bänd und no 34‘000 Bänd, wo in dr Universidäätsbibliothek Basel deponiert si. Es het au Höörbüecher und DVD. Dr Schweerpunkt vo dr Bibliothek lit in de Beriich vo dr Belletristik, Regionalia, Gschicht und Politik, Biografie und Beschriibige vo Räise.

D Lääsisääl si die ganzi Wuche vom Morge bis am Oobe offe, und mä cha dört Dotzedi vo Zitige und Zitschrifte lääse. In deene Sääl finde jeedes Joor öbbe zää bis fufzää Veraastaltige wie Vorlääsige und Konzärt statt.

Kwelle[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Fuessnote[ändere | Quälltäxt bearbeite]

  1. Münsterplatz uf basler-bauten.ch
  2. Allgemeine Lesegesellschaft, Basel: Festschrift zum 150-Jährigen Bestehen der Allgemeinen Leselgesellschaft in Basel, 1787-1937, Helbing & Lichtenhahn, 1937 , S. 73

47.556897.592208Koordinaten: 47° 33′ 25″ N, 7° 35′ 32″ O; CH1903: 611560 / 267364