Nganasanische Sprache

Us der alemannische Wikipedia, der freie Dialäkt-Enzyklopedy
Hops zue: Navigation, Suech
Nganasanisch
Verbreitig: Autonome Chrais Taimyr/Russland
Sprecher: ca. 850
Linguistischi
Klassifikation
:
Sproochchürzel
ISO 639-1

-

ISO 639-2

mis

ISO 639-3

nio

D Nganasanisch Sproch isch aini vu dr samojedische Sproche. Die bilde zämme mit dr finno-ugrische Sproche di uralisch Sprochfamilie.

Sproch[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Nganasanisch wird vu dr Nganasane in dr Mitti un im Sidweschete vu dr Taimyrhalbinsle z Russland gschwätzt. S ghert wie Nenzisch un Enzisch zue dr Gruppe vu dr nordsamojedische Sproche.

D Sproch isch vum Uusstärbe bedroht. Noch ere Zellig vu anne 1989 hän 1.063 Mänsche Nganasanisch as Muetersproch gschwätzt. D Zahl vu dr Nganasanen goht noch dr letschte Bevelkerigszellig vu 2002 zue weniger wie 900. Dodervu haiße 83 % vu dr Befrogte Nganasanisch as ihri Muetersproch.

S phonetisch System umfasst acht Vokal, zwai Diphthongoid un rund zwanzg Konsonante. Karaktersitisch sin d Palatalisierig un e Stufewächsel. D Sproch wyst arg vil Ähnligkaite mit em Selkupisch un em Jukagirischen uf.

Orthografi[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Fir s Nganasanisch git s kai Schriftsproch. Nganasanisch ghert zue dr wenige lokale Sproche vu dr Sowjetunion, wu in dr 1930er Johr kai Alphabet iberchuu hän. Aafangs 1990er Johr het s Versuech gee vun ere Verschriftig mit kyrillische Buechstabe, wu aber in dr Praxis nit brucht wird.

А а Б б В в Г г Д д Е е Ё ё Ж ж
З з З̌ з̌ И и Й й ’’ К к Л л М м
Н н Ӈ ӈ О о Ө ө П п Р р С с Ç ç
Т т У у Ү ү Ф ф Х х Ц ц Ч ч Ш ш
Щ щ Ъ ъ Ы ы Ь ь Э э Ә ә Ю ю Я я

Dialekt[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Naganasanisch wird in zwee Dialäkt unterdailt:

  • Awamisch (russisch авамский говор)
  • Wadeisch (russisch вадеевский говор)

Literatur[ändere | Quälltäxt bearbeite]

  • Kortt, Ivan R.; Simchenko, Ju. B.: Wörterverzeichnis der nganasanischen Sprache : T. 1: nganasanisch-deutsch-russisches Glossar. (Materialien / Systemata mundi Inst. zur Erforschung fremder Denksysteme u. Organisationsformen 1). Berlin, 1985
  • Wagner-Nagy, Beáta: Chrestomathia Nganasanica. (Studia Uralo-Altaica : Supplementum 10) Szeged, 2002, 306 p. ISBN 963-482-588-5
  • Katzschmann, Michael: Chrestomathia Nganasanica : Texte - Übersetzung - Glossar - Grammatik , Bearbeitung der Нганасанская фольклорная хрестоматия zusammengestellt von Kazis I. Labanauskas unter Berücksichtigung des Словарь нганасанско-русский и русско-нганасанский. (Nganasanica 1) Norderstedt, 2008, 604 p. ISBN 978-3-8370-1121-0

Weblinks[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Dä Artikel basiert uff ere fräie Übersetzig vum Artikel „Nganasanische_Sprache“ vu de dütsche Wikipedia.

E Liste vu de Autore un Versione isch do z finde.