Uruguay

Us der alemannische Wikipedia, der freie Dialäkt-Enzyklopedy
Hops zue: Navigation, Suech
República Oriental del Uruguay

Republik Öschtlich vom Uruguay

D’Flagge vo República Oriental del Uruguay Republik Öschtlich vom Uruguay
S Wappe vo República Oriental del Uruguay Republik Öschtlich vom Uruguay
Wahlspruch: Libertad o Muerte
Amtsschpraach Spanisch
Hauptschtadt Montevideo
Schtaatsform Präsidialrepublik
Schtaatsoberhaupt und Regierigschef Präsident José Mujica
Flächi 176'220 km²
Iiwohnerzahl 3'314'466 (Stand Juni 2006)
Bevölkerigsdichti 18,8 Iiwohner pro km²
BIP 22'951 Mio. US$ (85.)
BIP/Iiwohner 7'172 US$ (63.)
HDI 0,852 (46.)
Währig Uruguayischer Peso
Unabhängigkeit 1825 (international anerkannt 1828)
Nationalhymne Orientales, la Patria o la tumba
Nationalfiirtig 25. August
Ziitzone UTC –3
Kfz-Kennzeiche ROU
Internet-TLD .uy
Vorwahl +598
Uruguay (orthographic projection).svg
Uruguay T2.png

Uruguay (amtlich República Oriental del Uruguay, alemannisch: Republik Öschtlich vom Uruguay) isch en Schtaat z Südamerika zwüsche Brasilien und Argentinien. Wil d Region frühener e Schpanischi Kolonii isch gsi, schwätzt me z Uruguay au hüt no Schpanisch.

De Name[ändere | Quälltäxt bearbeite]

S Land het sin Name vom Fluss Uruguay, wo im Weschte d Landesgränz bildet. Im vollschtändige Landesname wird des dütlich, wills als des Land deffiniirt wird, wo im Oschte vom Fluss Uruguay ligt. De Name Uruguay chunnt us de Sproch vo de Guarani, de Uriiwohner vo dere südamerikanische Region. D Interpretation vom Wort variirt:

  • Fluss vo de bunte Vögel (meint de Juan Zorrilla de San Martín)
  • Schneggfluss („arugua” = Schnegg, „y” = Wasser)
  • Fluss vom Uruland (meint de Felix de Azara: „Urú” = Name vo eme Vogel, „gua” = Land, „y” = Wasser)
  • Fluss vo de Essensbringer (Lucas Marton)

Geografii[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Uruguay isch näbe Suriname s zweitchleinst Land vu Südamerika; zwar isch au Französisch Guyana chleiner, isch allerdings kei uuabhängige Staat, sundern e Übberseegebiet vu Frankriich. Näbem fruchtbare Flachland in de Umgebig vum Meer gitt's zwei wälleartigi Gebirgszüg: d'Cuchilla de Haedo, wu sich im mittlere Deil vu Uruguay vu Norde noch Süde ziehn, un d'Cuchilla de Grande im Oste. De höchst Punkt isch de Cerro Catedral mit 514 Meter. Im Norde gönn d'Hügel in di Brasilianischi Hochebeni übber.

Gwässer[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Im Süde bis Südweste isch de 300 Killometer lang Río de la Plata. Er isch eigentlig de Zämmefluss vum Fluss Uruguay un em Paraná, erreicht e Breiti vu bis zu 250 Meter un fließt in de Atlantisch Ozean. De zweit groß Fluss, de Río Negro, chunnt vu Brasilie un verlauft vu dört us quer durch s Land, bis er an de Westgränze in de Uruguay fließt.

Zwüsche Cabo Polonio un Punta del Este herrsche sandigi Meerufer vor, wu zahlriichi chleineri Bücht un Laguune hänn. Sälle Landesdeil wird als Riviera vu Uruguay bezeichnet.

Chliima[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Uruguay hät e subtropischs, füüchts Chliima; d'Temperatuure sin im Summer mäßig warm, d'Winter sin niderschlagsriich, d'Temperatuure sinke abber fast nie unter de Gfierpunkt. Wäge de diefe Lag isch Uruguay aafällig für e schnälli Veränderig vum Wätter, sodass zum Bispil de Pampero, e Wind us de argentiinische Pampa, chalti Luft bringe cha.

Flora un Fauna, Umwältschutz[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Uruguay isch prägt vu de Pampa un ihre Palmewälder, wu allerdings durch d'Landwirtschaft mittlerwiili zruckdrängt wore sin un hauptsächlig no um Castillos, Chuy, Paso de los Toros un de Río Negro z finde sin. Am hüfigste isch d'Butiapalme (Butia yatay), wu 10-12 Meter hoch wird. Ihri Some were als Würzstoff für s Nationalgedränk, de Mate-Tee, bruucht, während us de Frücht alkoholischi Gedränk un Honig gwunne were.

Uugfähr dräi Prozänt vu Uruguay isch vu Wald bedeckt. Wu d'Vegetation blibe isch, herrsche dichti, subtropischi Wälder vor. Iiheimischi Tierarte sin u. a. de Pampashirsch, de Graumazama (e Spießhirsch) un s Wasserschwein. De gröscht Deil vu denne Dier läbe, genau wie di meiste Vögel, entlang de Flüss.

Uruguay hät wenig Nationalparks, defür gitt's entlang em Meer un de Flüss viili Natuurschutzgebiet. Sälli sin meistens im Bsitz vu de Ramsar-Konvention.

Weblingg[ändere | Quälltäxt bearbeite]