Ilias

Us der alemannische Wikipedia, der freie Dialäkt-Enzyklopedy
Zur Navigation springen Zur Suche springen
d Handschrift F205 in dr Biblioteca Ambrosiana z Mailand mit Teggst und Illustrazioon vo de Värs 245–253 vom achte Buech vo dr Ilias us em spoote 5. oder früeje 6. Joorhundert n.d.Z.
Chupferstich, 18,8 x 34,3 cm, 1793, noch ere Zäichnig vom John Flaxman

D Ilias (altgriechἸλιάς Iliás) isch äins vo de eltiste schriftlige Wärk vo dr Litratuur in Öiropa.

s Wärch[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Si schilderet en Abschnitt vom Trojanische Chrieg. S Epos umfasst 24 Büecher oder Gsäng, wie mä de Abschnitt sit dr Übersetzig dur e Johann Heinrich Voß aus seit. D Ilias basiert uf früegschichtlige Müüthe und Gschichte und wird em Homer zuegschriibe. D Ilias-Daarstellig vo de Olympische Götter het woorschinlig vil zur Entwigglig von ere nazionale griechische Religioon bidräit und brägt die öiropäischi Kunstgschicht und Gäisteswüsseschaft bis in d Geegewart.

S Thema isch dr Chrieg zwüsche Troja und dr griechische Allianz vo de Achaier, wo denn scho in sim zääte Joor gsi isch. D Ilias beschribt nume 51 Dääg us em Chrieg und wie sech in dere Zit d Wuet immer witer usbräitet und s Schiggsal vo de Heroe und de Götter wird, wo si nüd chönne drgeege due. Es het aagfange mit em Raub vo dr Chryseïs, wo drmit d Eer vom Gott Apollon verletzt worden isch. Dä het sich drufabe an de Achaier afo rääche. Wo schliesslig dr Apollon-Briester Chryses si Dochder zruggüberchunnt, verlangt dr Agamemnon, dr aafüerer vo de Achaier, Ersatz für sini Büti und grootet eso in Komflikt mit em Achilleus. Dä gseet sich dorum enteert und ziet sich us de Kämpf zrugg. D „Wuet vom Achilleus“ wird zur Chlammere vom ganzen Epos und findet zum Ändi aane aber non e nöiji Ursach. Wo sech dr Achilleus im 19. Gsang öffentlig mit em Agamemnon versöönt und wider bim Kämpfe mitmacht, verhinderet er e Niiderlaag vo de Achaier, er git aber dr Wuet uf e Hektor nooch, wo grad im Achilleus si best Fründ, dr Patroklos, döödet het. D Wuet vom Achilleus nimmt erst im letschte, em 24. Gsang, ab, won er im Hektor si Liich, wo 12 Dääg lang gschändet worde isch, im Vater vom Trojaner, em Köönig Priamos, überloot, dass dä sä cha begraabe.

Dr müüthisch Usgangspunggt für e Trojanisch Chrieg isch s Urdäil vom Paris und däm si Entfüerig vo dr Helena, em Agamemnon sinere Schwöögere. Bäides wird in dr Gschicht Kypria beschriibe. Dr Autor vo dr Ilias het aagnoo, ass mä die Gschicht kenni und si wird dorum in dr Ilias nume äinisch churz aadütet.

Wäge dr Idee vom Odysseus, wo mit eme grosse hölzige Ross e Grubbe vo bewaffnete Achaier in d Stadt Troja het chönne iineschmuggle zum d Stadtdoor häimlig uffztue, häi d Achaier Troja chönne eroobere und dr Chrieg isch ume gsi. Do drvo prichtet nid d Ilias, sondern d Iliu persis us em sogenannte Epische Züklus, dr Samlig vo zäh altgriechische Wärch, wo dr Proklos im zwöite Johrhundert vor Chrischtus zämegstelt het..[1]

D Ilias ghöört zu de bedütendste Wärk vo dr Wältlitratuur, und si isch i fili Sprooche öbersetzt wore. De Walter Gfeller het d Ilias uf Bärndütsch öbersetzt.

Lueg ono[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Litratuur[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Kritischi Usgoobe
Übersetzige
Noocherzäälige
  • Gustav Schwab: Troja. Insel-Taschenbuch, Frankfurt/Leipzig 2004, ISBN 3-458-34717-8
  • Homerus, Ilias und Odyssee. Nacherzählt von Walter Jens. Bilder von Alice u. Martin Provensen, Ravensburg 1956 ISBN 978-3-473-35503-7
  • Franz Fühmann: Das hölzerne Pferd. Berlin 1968
Kommentar
  • Homerus, Ilias. vom Karl Friedrich Ameis. Bearbäitet vom Carl Hentze. Leipzig 1905–1932.
  • The Iliad: A Commentary. General edited Geoffrey Stephen Kirk. (6 Bänd) Cambridge 1985–1993 ISBN 978-0-521-31209-7
  • Homers Ilias: Gesamtkommentar. uusegee vom Joachim Latacz. Münche/Leipzig 2000 ff. (bis jetz erschiine: Prolegomena und zwäi Bänd in vier Däilbänd) ISBN 978-3-598-74302-3 (Hintergrundinformationen)

Weblingg[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Wikisource Ilias im dütschsprochige Wikisource

 Commons: Iliad – Sammlig vo Multimediadateie

Fuessnoote[ändere | Quälltäxt bearbeite]

  1. B.D.B. Monro: On the fragment of Proclus' abstract of the Epic Cycle contained in the Codex Venetus of the "Iliad". In: Journal of Hellenic Studies. Band 4, 1883, S. 305–334.