Joseph Haydn

Us der alemannische Wikipedia, der freie Dialäkt-Enzyklopedy
Hops zue: Navigation, Suech
Joseph Haydn
Dr Haydn 1791.
Dr Haydn 1791.
Date
Geburtsname Franz Joseph Haydn
Uf d Wält cho 31. März 1732 z Rohrau, Östriich
Gstorbe 31. Mai 1809 z Wien, Östriich
Genre Klassischi Musig
Beschäftigung Komponist, Dirigent, Musiker

Franz Joseph Haydn (menkmol au Josef, Franz het er nie benutzt) (* 31. März 1732 z'Rohrau in Nideröstriich; † 31. Mai 1809 z'Wien) isch e füehrende östriichischer Komponist vu dr Wiener Klassik gsi. Er isch dr Brueder vum Komponist Michael Haydn un vum Tenor-Sänger Johann Evangelist Haydn gsi.

Im Haydn si bechanntischts Werch isch s'Kaiserquartett, wo die bechanntischt Passage leider in dr Regel mit Blechmüsik statt mit Violine gspilt wird. Menkmol, grad in Dytschland wird au noch die dritt Stroph vum e Lied vum Hoffmann von Fallersleben dezue gsunge.

Im Dütschlandfunk wird s' Kaiserquartett poco adagio allerdings jede Obend um 23:37:00 Uhr instrumental un mit Giige gspilt, sit 31.12.2006 gfolgt vu ere Churzversion vum Schlusssatz vu im Ludwig van Beethoven sinere Vertonig vu im Friedrich Schiller sinere Ode an die Freude - also die dütsch Nationalhymne, gfolgt vu dr Europahymne.

Dr Haydn het der gröschti Teil siner Karriere aus Hofmusiker verbrocht und hed s Orchester und d Opere fo de wohlhabnede Esterhàzy Familie uf derem Landsitzt gmacht, für die är die Musik z kompiniere versuecht het.

Inhaltsverzeichnis

[ändere] Werch

[ändere] Orchesterwerch

  • no hütigem Kenntnisstand 107 Sinfonie: z. B. Die Uhr, mit dem Paukenschlag, Der Abschied usw.
  • 1 Sinfonia Concertante für Solo-Violine, -Cello, -Oboe und -Fagott
  • Orchesterfassig vo Die sieben letzten Worte unseres Erlösers am Kreuze

[ändere] Bühnewerch

  • 24 Opere, dodrunter:
    • Acide e Galatea (1762, Hob.XXVIII:1)
    • La Canterina (1766, Hob.XXVIII:2)
    • Lo Speziale (Der Apotheker) (1768, Hob.XXVIII:3)
    • Le pescatrici (Die Fischerinnen) (1769, Hob.XXVIII:4)
    • L'Infedeltà Delusa (Liebe macht erfinderisch) (1773, Hob.XXVIII:5)
    • L'Incontro improvviso (Die unverhoffte Zusammenkunft) (1775, Hob.XXVIII:6)
    • Il Mondo della Luna (Die Welt auf dem Monde) (1777, Hob.XXVIII:7)
    • La vera constanza (1777/78, Hob.XXVIII:8)
    • L'Isola Disabitata (1779, Hob.XXVIII:9)
    • La fedeltà premiata (Die belohnte Treue) (1780, Hob.XXVIII:10)
    • Orlando Paladino (Der Ritter Roland) (1782, Hob.XXVIII:11)
    • Armida (1784, Hob.XXVIII:12)
    • L'Anima del Filosofo – Orfeo ed Euridice (1791, Hob.XVIII:13)

[ändere] Geistlichi Werch

  • 14 Messe:
    • Missa brevis, Jugendmesse (~1750, Hob. XXII:1)
    • Missa Sunt bona mixta malis (1768, Hob. XXII:2)
    • Missa Rorate coeli desuper (~ 1750, Hob. XXII:3)
    • Missa in honorem Beatissimae Virginis Mariae, Große Orgelsolomesse (1770, Hob. XXII:4)
    • Missa Cellensis in honorem Beatissimae Virginis Mariae, Cäcilienmesse (1766, Hob. XXII:5)
    • Missa Sancti Nicolai, Nikolaimesse (1772, Hob. XXII:6)
    • Missa brevis Sancti Johannis de Deo, Kleine Orgelsolomesse (~1778, Hob. XXII:7)
    • Missa Cellensis, Mariazellermesse (1782, Hob. XXII:8)
    • Missa in tempore belli, Paukenmesse (1796, Hob. XXII:9)
    • Missa Sancti Bernardi de Offida, Heiligmesse (1796, Hob. XXII:10)
    • Missa in Angustiis, Nelsonmesse, (1798, Hob. XXII:11)
    • Theresienmesse (1799, Hob. XXII:12)
    • Schöpfungsmesse (1801, Hob. XXII:13)
    • Harmoniemesse (1802, Hob. XXII:14)
  • 6 Oratorie, dodrunter Die Schöpfung, Die Jahreszeiten, Die sieben letzten Worte unseres Erlösers am Kreuze und Il ritorno di Tobia

[ändere] Solokonzert

  • 2 Hornkonzert
  • 6 Orgelkonzert
  • 11 Klavierkonzert
  • 5 Lyrakonzert
  • 4 Barytonkonzert
  • 1 Trompetenkonzert
  • 4 Violinkonzert
  • 2 Cellokonzert:
    • Cellokonzert in C-Dur (Hob.VIIb:1)
    • Cellokonzert in D-Dur (Hob.VIIb:2)

[ändere] Kammermusik

  • 83 Striichquartett, z. B. Quintequartett, Chaiserquartett, Lerchequartett, Vogelquartett und Sunneuufgangsquartett
  • 46 Klaviertrios
  • 21 Streichtrios
  • 126 Barytontrios

[ändere] Klaviermusik

  • 52 Klaviersonate
  • Klavierstück, Cappricios und Klaviervariatione

[ändere] Vokalwerch

  • Motetten, Lieder, Kantaten

E vollständigi Uflistig vo dr Werch vom Joseph Haydns isch dur dr Anthony van Hoboken erstellt worde und isch als Hoboken-Verzeichnis bekannt.

[ändere] Literatur

[ändere] Hörbücher

  • Lutz Görner: Joseph Haydn. Sein Leben, seine Musik. 3 CDs mit viel Musik nach der Biographie von Hans-Josef Irmen. KKM Weimar 2008, ISBN 978-3-89816-285-2

[ändere] Weblink

Commons Allmänd (Commons): Joseph Haydn — Witeri Mulitimediadateie zum Artikel

Persönlichi Wärkzüg
Namensryym

Variante
Wievylmol agluegt
Aktione
Navigation
Mitarbet und Hilf
Wärchzügchäschtli
Drucke/exportiere
Anderi Sprooche