Bronzezeit

Us der alemannische Wikipedia, der freie Dialäkt-Enzyklopedy
Hops zue: Navigation, Suech
S Dreiperiodesystem
für dr europäischi Ruum
Holozän Historischi Zit
Iisezit
  Spooti Bronzezit  
  Middleri Bronzezit
  Früehji Bronzezit
Bronzezit
    Chupfersteizit  
  Jungsteizit
Middelsteizit/Epipal.
Pleistozän     Jungpaläolithikum  
    Mittelpaläolithikum
    Altpaläolithikum
  Altsteizit
Steizit

D Bronzezit isch d Periode in dr Gschicht vo dr Menschheit, wo Metallgegeständ vor allem us Bronze gmacht worde si. Die Epoche umfasst in Middeleuropa öbbe dr Zitruum vo 2200 bis 800 vor dr Zitwändi.

D Bronzezit isch die middleri Stuefe vom Periodesystem, wo vom Christian Jürgensen Thomsen entwicklet worden isch und wo die europäischi Ur- und Früehgschicht in d Steizit, d Bronzezit und d Iisezit iidailt. Die Dreidailig noch em verwändete Wärkstoff (lokal dur churzi Chupferzite underbroche) beschränkt mä wiitgehend uf Europa, Westasie und Nordafrika.

Überblick[ändere | Quälltäxt bearbeite]

D „Erfindig“ vo dr Bronze het im 3. Johrduusig vor dr Zitwändi iigsetzt. D Wurzle vo dr Bronzezit lige in dr Jungsteizit, wo grad vorhär cho isch und wo d Lüt gegen ihr Ändi dailwiis scho mit dr Verarbaitig vo Metall verdraut gsi si. Si hai sich aber uf gediigeni Metall wie Gold, Silber und Chupfer beschränkt, wo si so verarbaitet hai, wie si natürlig vorchoo si. In dr Übergangszit zur Bronzezit redet mä je noch Region au vo Chupferzit oder Chalkolithikum. Bronze hingege isch e Legierig, wo us öbbe 90 % Chupfer und 10 % Zinn bestoht und sehr vil herter isch as rains Chupfer.

D Entdeckig und Erforschig vo dr Bronzezit het am Aafang hauptsächlig in Europa und Vorderasie stattgfunde, und dorum hai d Abgränzig, d Begriffsbildig zu einzelne Kulture, d Terminologii und die detaillierte Undersuechige ihre Schwerpunkt in dere Region. Ähnligs git s au in dr steizitlige Forschigsgschicht.

Gmeinsam isch de bronzezitlige Kulture, ass es diefgehendi Umwälzige vo dr Gsellschaftsstruktur gee het, won e „Metallurgiichetti“ organisiert worden isch. Dr Zuegang zu und d Beherrschig vo de Ressource (Metall, Metallurge, Kommunikations- und Handelswäg) het zur Usbildig von ere Oberschicht gfüehrt, wie mä s bsunders iidrucksvoll in dr Minoische Palastkultur gseht und eso vermuetlig zun ere erste soziale Differenzierig.[1] Mit dr Bronze isch s zum erste Mol möglig worde, Riichdum aazhüfe, wo mä au liicht het chönne dransbortiere. Bronzebarre si as Zahligsmiddel iigsetzt worde. Ass stark befestigti Siidlige entstande si und s Schwärt erfunde worde isch, dütet mä hüfig as Hiwiis druf, ass chriegerischi, beziehigswiis räuberischi Usenandersetzige zuegnoh hai.

Die ungliichi Verdailig vo de Metallvorkomme, bsunders vom relativ sehr sältene Zinn, wo mä brucht het, für zum Bronze mache, het zum ene „globale“ Handelsnetz gführt, wo näbe de Ware au kulturelli Ideänä verbreitet het. Dr Fund vom ene Handelsschiff us dr spoote Bronzezit, s Schiff vo Uluburun, bewiist iidrucksvoll wie mit e Hufe verschiidnigi Arte vo Ware über wiiti Distanzen gehandlet worden isch.

Fuessnote[ändere | Quälltäxt bearbeite]

  1. Almut Bick: Die Steinzeit. Theiss, Stuttgart 2006, ISBN 3-8062-1996-6.
Dä Artikel basiert uff ere fräie Übersetzig vum Artikel „Bronzezeit“ vu de dütsche Wikipedia.

E Liste vu de Autore un Versione isch do z finde.

Weblingg[ändere | Quälltäxt bearbeite]

 Allmänd (Commons): Bronzezeit – Sammlig vo witere Multimediadateie