Ungerundeter geschlossener Zentralvokal

Us der alemannische Wikipedia, der freie Dialäkt-Enzyklopedy
Hops zue: Navigation, Suech
Ungrundete gschlossnige Zentralvokal
IPA-Nummere 317
IPA-Zeiche ɨ
IPA-Bildli Xsampa-1.png
Teuthonista
X-SAMPA 1
Kirshenbaum i"
Hörbiispiil?/i

De ungrundet gschlossnige Zentralvokal isch en Vokal vo dr menschliche Sprooch, wo imene Deil Sprooche vo dr Wält vorchunt. S Zeiche im IPA isch ɨ.

Artikulation[ändere | Quälltäxt bearbeite]

  • Es isch en Zentralvokal. D Zung isch also in dr Mitti vum Mund, uff halbem Wäg zwüscheme Vorderzungevokal un eme Hinterzungevokal.
  • Es isch en gschlossene Vokal. D Zung isch also so wyt obe wie mögli ohni dass im Mundruum e Engi entstoot.
  • Es isch en ungrundete Vokal. D Lippe sin also gspreizt (nit grundet).

Verbreitig[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Sprooch Wort IPA-Transkription Bedütig Bemerkig
Guaraní yvy [ɨʋɨ] 'Erd'
Irisch-Gälisch saol [sɨɫ] 'Läbe'
Kaingang fy [ɸɨ] 'Same'
Mapudungun trukür [tʴuˈkɨɹ] 'Frosch'
Mongolisch[1]  ? [xutʃʰɨɾɘ̆] 'schwer'
Polnisch[2] mysz Pl-mysz-2.ogg [mɨʂ] 'Muus'
Portugiesisch pequeno [pɨˈkenu] 'chly' im europäische Portugiesisch
Rumänisch înot [ɨˈnot] 'ich schwim'
Russisch[3] ты [tɨ] 'du'
Sahaptin[4] [kʼsɨt] 'chalt'
Sirionó[5] [eˈsɨ] 'droche Holz'
Tupi yby [ɨβɨ] 'Erd'
Vietnamesisch trưa [ʈɨ˧˧] 'Mittag'
Võro sysar [sɨsarʲ] 'Schwööschter'
Walisisch nördlichi Dialäkt[6] llun [ɬɨːn] 'Bild'


  vorne   zentral   hinde
 gschlosse
Blank vowel trapezoid.svg
iy
ɨʉ
ɯu
ɪ   ʏ
eø
ɘɵ
ɤo
ɛœ
ɜɞ
ʌɔ
aɶ
ɑɒ
 fascht gschlosse
 halbgschlosse
 mittel
 halboffe
 fascht offe
 offe
Bi Symbolpaare schtellt s jewiils linke Symbol de
ungrundeti und s rechte Symbol de grundeti Vokal dar.

Fuessnote[ändere | Quälltäxt bearbeite]

  1. Iivonen, Antti; Harnud, Huhe (2005), "Acoustical comparison of the monophthong systems in Finnish, Mongolian and Udmurt", Journal of the International Phonetic Association 35 (1): 59–71
  2. Jassem, Wiktor (2003), "Polish", Journal of the International Phonetic Association 33 (1): 103–107
  3. Jones, Daniel; Dennis, Ward (1969), The Phonetics of Russian, Cambridge University Press. pp.33
  4. Hargus, Sharon; Beavert, Virginia (2002), "Predictable versus Underlying Vocalism in Yakima Sahaptin", International Journal of American Linguistics 68 (3): 316
  5. Firestone, Homer L. (1965), "Description and classification of Sirionó: A Tupí-Guaraní language.", Janua linguarum, Series Practica, London: Mouton & Co
  6. Ball, Martin J. (1984), "Phonetics for phonology", in Ball, Martin J.; Jones, G.E, Welsh Phonology, Cardiff: University of Wales Press, ISBN 0-7083-0861-9