Zum Inhalt springen

Liste vu dr "Gwässer" uffem Moo

Us der alemannische Wikipedia, der freie Dialäkt-Enzyklopedy
Dialäkt: Markgräflerisch (Ebringe)

D' "Gwässer" ufem Erdmo sin allisamt druche, denn es handelet sich bi de Meere. See, Sümpf un Buchte um basaltischi Diefbene, wo mer wäge ihrer dunkle Färbig nooch Gwässer daift het (do isch dr Wunsch wohl Vadder vum Gedanke gsi). D'Nomeklatur vu dr Mondtopographi isch wie in dr Astronomi yblich uf latinisch.

D' Maria (uf dr erste Silbe z'betone; latinisch fer "Meere", Singular: s' Mare) sin dunkli Diefebene uf em Mo (fast numme uf dr Mondvordersite), wo insgsamt 16 Prozent vu dr Oberflächi vum Mo vu dr Erde bedecke. Si hän ihr Namme doher, wil mer si früeher fer Meere ghalde het. Si besten us 3,1 bis 3,8 Milliarde Johre alde dunkle Basalte, wiise numme wänigi Krater uf un sin vu ere 2 bis 8 Meter dicke Regolithschicht bedeckt, wo riich an Iise un Magnesium isch. Si sind vermuetlich dur grossi Ischläg in dr Früehphasi vum Mo entstande. Wil in sällem Entwickligsstadium dr Mantel noch flüssig gsi isch, sin si aschliessend mit Lava (Lunabas) us em Innere vollgloffe. D'Maria wiise, mit Usnahm vu dr Krater, numme sehr gringi Höcheunderschid vu maximal 100 Meter uf.

Bei dr als See (Lacus), Sumpf (Palus) un Buchte (Sinus) bezeichnete Strukture handelet es sich ebefalls um basaltischi Diefebene mit zue dr Maria vergliichbarer Entstoigsgschichte. Un natürlich waiht im Oceanus Procellarum numme dr Sunnewind.

D'Meere vum Mo
Latinischer Namme Alemannischer Namme Selenographischi Lag Middlerer
Durmesser (km)
Mare Anguis Schlange-Meer 22° 36' N
67° 42' O
150
Mare Australe Südmeer 38° 54' S
93° 00' O
603
Mare Cognitum Bekannts Meer 10° 00' S
23° 06' W
376
Mare Crisium Meer vu dr Gfahre 17° 00' N
59° 06' O
418
Mare Fecunditatis Meer vu dr Fruchtbarkeit 7° 48' S
51° 18' O
909
Mare Frigoris Kältimeer 56° 00' N
1° 24' O
1596
Mare Humboldtianum Humboldt-Meer 56° 48' N
81° 30' O
273
Mare Humorum Meer vu dr Füchtigkeit 24° 24' S
38° 36' W
389
Mare Imbrium Rägemeer 32° 48' N
15° 36' W
1123
Mare Ingenii Meer vu dr Begabig 33° 42' S
163° 30' O
318
Mare Insularum Insel-Meer 7° 30' N
30° 54' W
513
Mare Marginis Randmeer 13° 18' N
86° 06' O
420
Mare Moscoviense Moskau-Meer 27° 18' N
147° 54' O
277
Mare Nectaris Nektarmeer 15° 12' S
35° 30' O
333
Mare Nubium Wolkemeer 21° 18' S
16° 36' W
715
Mare Orientale Ostmeer 19° 24' S
92° 48' W
327
Mare Serenitatis Meer vu dr Heiterkeit 28° 00' N
17° 30' O
707
Mare Smythii Smyth-Meer 1° 18' N
87° 30' O
373
Mare Spumans Schümends Meer 1° 06' N
65° 06' O
139
Mare Tranquillitatis Meer vu dr Rueh 8° 30' N
31° 24' O
873
Mare Undarum Wellemeer 6° 48' N
68° 24' O
243
Mare Vaporum Dämpfmeer 13° 18' N
3° 36' O
245
Oceanus Procellarum Stürmischer Ozean 18° 24' N
57° 24' W
2568

In dr Nöchi vo Mare Tranquillitatis het die erschti Mondlandig vo Apollo 11 am 20.7.1969 schtattgfunde.

Vergliichbar mit dr Maria sin d' Lacus (alem. See), bi dene es sich um chleineri, uebeneri Basaltebene mit ähnlichem Ursprung handlet.

D'See vum Mo
Latinischer Namme Alemannischer Namme Selenographischi Lag Middlerer
Durmesser (km)
Lacus Aestatis Summer-See 15° 00' S
69° 00' W
90
Lacus Autumni Herbst-See 9° 54' S
83° 54' W
183
Lacus Bonitatis See vu dr Güeti 23° 12' N
43° 42' O
92
Lacus Doloris See vu dr Qual 17° 06' N
9° 00' O
110
Lacus Excellentiae See vu dr Vortrefflichkeit 35° 24' S
44° 00' W
184
Lacus Felicitatis See vum Glück 19° 00' N
5° 00' O
90
Lacus Gaudii See vu dr Fraid 16° 12' N
12° 36' O
113
Lacus Hiemalis Winter-See 15° 00' N
14° 00' O
50
Lacus Lenitatis See vu dr Sanftheit 14° 00' N
12° 00' O
80
Lacus Luxuriae See vum Yberfluss 19° 00' N
176° 00' O
50
Lacus Mortis See vum Dod 45° 00' N
27° 12' O
151
Lacus Oblivionis See vu dr Vergesseheit 21° 00' S
168° 00' W
50
Lacus Odii See vum Hass 19° 00' N
7° 00' O
70
Lacus Perseverantiae See vu dr Usdur 8° 00' N
62° 00' O
70
Lacus Solitudinis See vu dr Eisamkeit 27° 48' S
104° 18' O
139
Lacus Somniorum See vu dr Drüm 38° 00' N
29° 12' O
384
Lacus Spei See vu dr Hoffnig 43° 00' N
65° 00' O
80
Lacus Temporis See vu dr Zitt 45° 54' N
58° 24' O
117
Lacus Timoris See vu dr Furcht 38° 48' S
27° 18' W
117
Lacus Veris Früehligs-See 16° 30' S
86° 06' W
396

Witteri uregelmässigeri Basalt-Strukture werre als Palus (alem. Sumpf) bezeichnet.

D'Sümpf vum Mo
Latinischer Namme Alemannischer Namme Selenographischi Lag Middlerer
Durmesser (km)
Palus Epidemiarum Sumpf vu dr Süche 32° 00' S
28° 12' W
286
Palus Putredinis Sumpf vu dr Fülnis 26° 30' N
0° 24' O
161
Palus Somni Sumpf vum Schlof 14° 06' N
45° 00' O
143

Halbchreisförmigi Usbuchtige vu dr Maria werre als Sinus (alem. Bucht) bezeichnet.

D'Buchte vum Mo
Latinischer Namme Alemannischer Namme Selenographischi Lag Middlerer
Durmesser (km)
Sinus Aestuum Bucht vu dr Hitz 10° 54' N
8° 48' W
290
Sinus Amoris Bucht vu dr Lieb 18° 06' N
39° 06' O
130
Sinus Asperitatis Bucht vu dr Rauhheit 3° 48' S
27° 24' O
206
Sinus Concordiae Bucht vu dr Eintracht 10° 48' N
43° 12' O
142
Sinus Fidei Bucht vum Glaube 18° 00' N
2° 00' O
70
Sinus Honoris Bucht vu dr Ehre 11° 42' N
18° 06' O
109
Sinus Iridum Rägebogebucht 44° 06' N
31° 30' W
236
Sinus Lunicus Luna-Bucht 31° 48' N
1° 24' W
126
Sinus Medii Bucht vu dr Middi 2° 24' N
1° 42' O
335
Sinus Roris Bucht vum Tau 54° 00' N
56° 36' W
202
Sinus Successus Bucht vum Erfolg 0° 54' N
59° 00' O
132