Nervenzelle

Us der alemannische Wikipedia, der freie Dialäkt-Enzyklopedy
Hops zue: Navigation, Suech
Ufbau von ere Närvezälle
E mikroskopischi Ufnaam vo dr Groosshirnrindi von ere Muus. E baar Nöirone wie s Püramide-Nöiron mit eme groosse Dendritebuum in dr Middi vom Bild exprimiere e Protein, wo grüen fluoresziert.
Rot gfärbt si Internöirone, wo GABA broduziere.
(D Lengi vom Maassstab unde rächts: 100 µm)

E Närvezälle oder Nöiron (vo griechisch νεῦρον neũron ‚Fläggse, Seene‘; ‚Närv‘) isch e Zälle, wo uf s Läite und Überdrääge vo Erreegig spezialisiert isch. Si chunnt as Zälltüp in Gwääbdier vor und eso in fast alle vilzällige Dier. Alli Närvezälle vom ene Dier zämme bilde mit de Gliazälle s Närvesüsteem.

E tüpischi Süüger-Närvezälle het e Zällkörper und zwäi Arte vo Zällfortsetz: d Dendrite und e Nöirit bzw. en Axon. D verzwigte Dendrite näme vor allem d Erreegig vo andere Zälle uf. Dr Nöirit vom ene Nöiron, s Axon, isch mit Gliazälle umwigglet, und cha über e Meter lang si[1] und läitet zerst emol en Erregig vo dere Zälle in d Nööchi vo andere Zälle witer. Drbii wird e Spannigsänderig über e Fortsatz witergläitet, wenn churzi Ioneström dur bsundrigi Kanäl in dr Zellmembrane duuregloo wärde.

D Andi vo de Axon stöön über Synapse im Kontakt zu andere Närvezälle, Musklezälle (nöiromuskuläri Ändblatte) oder zu Drüesezälle. D Erregig wird nume sälte diräkt elektrisch witergee, sondern mäistens mit Hilf vo Botestoff (Nöirodransmitter) chemisch überdräit. Es git au Närvezälle, wo Signalstoff in d Bluetbaan chönne abgee, z. B. modifizierti Nöirone im Nääbenieremark oder im Hypothalamus as Sekrezioon vo Nöirohormon.

Mä schetzt, ass s menschlige Hirni us knapp 100 Milliarde Närvezälle bestoot und öbbe äänlig vile Gliazälle.[2]

D Närvezälle isch die strukturelli und funkzionelli Grundäihäit vom Närvesüsteem. Iiri Bezäichnig as Nöiron goot uf e Heinrich Wilhelm Waldeyer (1881) zrugg.

Litratuur[ändere | Quälltäxt bearbeite]

  • Robert F. Schmidt, Gerhard Thews, Florian Lang (Hrsg.): Physiologie des Menschen. 28. Uflaag. Springer, Berlin 2000 (Springer-Lehrbuch), ISBN 3-540-66733-4, S. 199-206.

Weblingg[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Fuessnoote[ändere | Quälltäxt bearbeite]

  1. Im menschlige Körper findet mä die lengste Nöirite bi Motonöirone im Vorderhorn vom Ruggemark, wo vo dört Impuls zur Muskulatur vo de distale undere Extremidääte läite, zum Bischbil vom Ruggemarkssegmänt S1 zu Musklefaaser vom churze Bieger vom groosse Zeeche. Die Nöirite befinde isch mäistens in perifere Närve; die lengste Nöirite im Zentrum si d bei Püramidezälle in dr Rindi vom Groosshirni, wo vo dört über zentrali (Püramide-)Baane zu dene Ruggemarkabschnitt zien.
  2. Noch de Resultat vom Azevedo und Team 2009 wird d Zaal vo de Närvezälle im Hirni vom ene männlige erwaggsnige Mensch uf öbbe 86 ± 8 Milliarde gschetzt, und d Zaal vo de Gliazälle uf öbbe 85 ± 10 Milliarde.
Information icon.svg Dä Artikel basiert uff ere fräie Übersetzig vum Artikel „Nervenzelle“ vu de dütsche Wikipedia.

E Liste vu de Autore un Versione isch do z finde.