Bruggerhorn

Us der alemannische Wikipedia, der freie Dialäkt-Enzyklopedy
Zur Navigation springen Zur Suche springen
im Strandbad Bruggerhorn

S Bruggerhorn isch es Gebiet vo dr Gmeind Sammargreete im Sanggaller Rhyntel.

Dä Platz lyt bi der Autobahnuusfahrt vo dr A 13 und a dr Landesgränze vo dr Schwiiz zu Öschtryych. Nach em alte Rhyboge vo Diepoldsau isch das dr Punkt, wo am zwöitwytischte im Oschte isch vom Sanggaller Kantonsgebiet.

Dr Rhy het früener a däre Stell i dr Ebeni en Boge um d Uuslöifer vo de Appezäller Bärge gmacht; dr letscht Felschopf isch dr Heldsbärg, wo drinn en alti Feschtig vom Schwiizer Milidäär isch; hüt isch’s es Museum. Z’usserscht her er en zimli scharfe Rank gmacht und isch gäge Rhineck zum Bodesee abe gloffe.

S Land innen a dere Kurfe vom Fluss luegt wien e Spitz vo Sammargreete gägen Öschtryych übere und so het men em ebe dr Name Horn ggä. Dr ganz Name chunt drvo, dass uf der andere Syte, im Vorarlbärgische, znöchscht dr Wyyler Brugg lyt, wo zu dr Nochbergmeind Höchst ghört.

Ännet am Rhy isch uf dr Südsyte d Vorarlbärger Gmeind Lustenau.

Wo dr Alperhy bi dr grosse Rhyregulierig vor hundert Joor in en nöie Kanal gleit worden isch, wo wyter usse dure um Höchst umelauft, het me drfür beidsyts grossi Dämm bout, dää uf dr lingge Syte foot im Bruggerhorn a und goot bis uf Fuaschen abe. Jetz isch nur no wenig Wasser im Alt Rhy bim Brugger Horn, und das chunt gar nümmen usem grosse Fluss, sondern vom Rhytaaler Binnekanaal näbedra, wo kweer dur s Bruggerhorn uusgrabe worden isch. Im Bruggerhorn het s Schwiizer Bundesamt für Umwält BAFU e Mässstazioon zum s Wasser i däm Kanaal z kontroliere; d Mässdaate sind uf dr Website vom BAFU.[1]

D Landesgränze isch hütt am Bruggerhorn drüühundert Meter wyter ussen als dr Lauf vom Alte Rhy, wil dr Rhy ebe früener an andere Lauf gha het bis grad zum Dorf Brugg, und bi dr Rhyregulierig sind nume d Gwässer, nid aber d Gränze verleit worde.

Im Gebiet Bruggerhorn sind middlerwyl vil verschideni Yrichtige vo dr Kulturlandschaft: D Autobahn mit dr Uusfahrt Nummere 86 Sammargreete, d Bahnlinie vo Rorschach uf Chur und die vo Sammargreete uf Bregänz, wo bim Bruggerhorn en Brugg über de Rhy het; und me gseht dört au Fabrigge und es Underwärch vo de Sanggalisch-Apezällische Chraftwärch SAK. Und denn isch ganz usse, zwüschet em Alte Rhy und Brugg als Räschte vom alte Flusslauf, wo doo früener Bruggerloch gheisse het, dr Gränzweiher; dä isch halbiert, wil i dr Middi gnau dr Landesgränze no en Damm lauft, wo druff en Maschedroothaag isch. Uf dr Schwiizer Syte isch d Badi Bruggerhorn vo Sammargreete, wo au en Beiz het, und näbedra lyt dr Gämpingplatz Bruggerhorn. Die Baadi het me anne 1960 bout, wo s alte Sammargreeter Bad wäge dr Autobahn verlore ggangen isch. Im Strandbad het s Schwiizer Färnsee anne 2010 d Doku-Soap Üsi Badi dräit, wo drinn Lüüt mit ere gäischtige Behinderig ufträtte sind.

Als Relikt vom zwänzigschte Joorhundert stoot zwüschet alem drinn zmitz im Bruggerhorn e Bunker vo dr Schwiizer Armee.

D Schwiiz und Öschtryych planet sid vilne Joore bi dr Autobahnuusfahrt vo Sammargreete en nöji Autobahn über d Landesgränze, wo dur s Bruggerhorn würd goo; d Uusfahrt isch scho vo Afang a 1964 als Stumpe für das Projäkt agleit worde. Die Ruute würd Bodesee-Schnällstrooss heisse, und me chönt eso d Schwiizer A 13 und d Vorarlbärger Rhytaalautobahn mit eme leischtigsfähige Stroossestück verbinde. Das isch s letschte Deili vo dr grosse Europastrooss 43, wo nonig modärn usbout isch. Wäge vil Ysprooche chunt dä Plaan eifach nid vom Fläck. D Gmeind Sammargreete het gseit, das Erholigsgebiet bi dr Baadi müess me dänn, wen d Strooss chämti, uf all Fäll schütze.[2]

Weblink[ändere | Quälltäxt bearbeite]

 Commons: Bruggerhorn – Sammlig vo Multimediadateie

Fuessnoote[ändere | Quälltäxt bearbeite]

  1. d Mässstation Rheint.binnenkanal - St.Margrethen (2139) vom BAFU
  2. Bad und Camping schützen, 10. Mai 2015, uf tagblatt.ch