Bagel
Us der alemannische Wikipedia, der freie Dialäkt-Enzyklopedy
E Bägel (vo Jiddisch בײגל bejgl oder au Beigel, in Pole au bajgiel, bajgel, precel, obwarzanek) isch e Gebäck wo us Hefeteig mit Weize backe wird.
[ändere] Produktion
Der Deig für d Bagel wird zerst abküehlt, am Dag druf in Honigwasser kocht und denn bache. Die Verdeilig vo dr Arbet uf zwei Deg het s möglig gmacht, ass me früschi Bagel noch em Ändi vom Shabbat, d.h. nochdem die erste Stärn am Himmel erschiine si, het chönne mache, indem mä dr Deig, wo vor em Shabbat barat gmacht worden isch, us em Chüehlkeller gholt het und het chönne choche. S Loch in der Mitti isch ursprünglig für e Transport an Holzstange nützlig gsi, so het mä dr Deig no vor em Ändi vom Shabbat chönne bewege, ohni ihn diräkt azlänge, was au verbote gsi isch.
D Bagel wärde pur mit Mohn oder Sesam, mit süesse Zuedate wie Zimetwiibeeri, Blaubeeri oder Schoggolade oder mit reesere wie Chees bache. In Restaurant serviert mä si au ufgschnitte und füllt se mit Salat, Frischchees oder Ufschnitt. In de USA wärde si hüfig ufgschnite und mit Lachs und Frischchees beleit.
[ändere] Gschicht
Entstande isch de Bagel im 16. Johrhundert warschynts z Pole. Dur jüdischi Ywanderer isch er hüt vor allem z Nordamerika verbreitet.
 Wenn dr meh züe dem Thema weisch, no schrib s dezüe und entfern nochher d Markierig {{Stumpen}}.Wenn de no nie e Stumpe erwitert häsch, no findsch do Hilf dezüe. |
