Euripides

Us der alemannische Wikipedia, der freie Dialäkt-Enzyklopedy
Hops zue: Navigation, Suech
Euripides

Euripides (griech. Εὐριπίδης) (* 480 v. d. Z. oder 485/484 v. d. Z. z Salamis; † 406 v. d. Z. z Pella; begraabe in Makedonie) isch äiner vo de groosse klassische griechische Dramatiker.

Dr Euripides isch noch em Aischylos und em Sofokles dr jüngsti vo de drei groosse griechische Dragöödiedichder. Er het öbbe 90 Dragöödie verfasst und 18 von ene si erhalte. Usserdäm isch äins vo sine Satyrspiil überliiferet. Mit sine Stück, vor allem Medea, Iphigenie, Elektra und D Bakche, isch dr Euripides äine vo de Dramatiker vo dr Wältlitratuur, wo am mäiste gspiilt wird.

Lääbe[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Dr Euripides het zwüsche 455 und 408 v. d. Z. regelmäässig im dragische Agon z Athen Tetralogie ufgfüert. Mit sim erste Stück, wo zäigt worde isch, D Peliade (verschollen), isch er uf e dritt Blatz choo. Im Joor 441 het er zum erste Mol gwunne und het das denn no dreimol fertig brocht.

Im Joor 408 het en dr makedonisch Köönig Archelaos I. iiglaade, und zwäi Joor spööter isch er in däm sinere Hauptstadt Pella im Früelig gstorbe.

Wärk[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Liste vo de verloorene, erhaltene oder fragmentarisch überliiferete Stück vom Euripides mit de überliiferete oder erschlossene Uffüerigsdaate.

Naame Joor Bemerkig
Aigeus verloore
Aiolos vor 423 von Aristophanes erwähnt, verloore
Alexandros 415 s erste Stück vo dr Tetralogii, fragmentarisch
Alkestis 438 anstatt vom Satyrspiil in dr Tetralogii 438
Alkmaion in Korinth nach 406 s zwäite Stück vo dr Tetralogii, verloore
Alkmaion in Psophis 438 s zwäite Stück vo dr Tetralogii, verloore
Alkmene verloore
Alope verloore
Andromache öbbe 424
Andromeda 412 s erste Stück vo dr Tetralogii, verloore
Antigone verloore
Antiope öbbe 408 verloore
Archelaos öbbe 407 Festspiil für e Köönig Archelaos I. vo Makedonie, verloore
Auge verloore
Autolykos Satyrspiil, verloore
Bellerophontes vor 425 vom Aristophanes erwäänt, verloore
Busiris Satyrspiil, verloore
Chrysippos 410/409 s zwäite Stück vo dr Tetralogii, verloore
Danaë verloore
Der Kyklop öbbe 412-408 Satyrspiil
Die Bakchen nach 406 s zdrittee Stück vo dr Tetralogii,
Die eingekerkerte Melanippe Usschnitt erhalte [1]
Die Hilfeflehenden (Hiketides) öbbe 421
Die Herakliden öbbe 430
Die Temeniden verloore
Die kluge Melanippe verloore
Die Kreter verloore
Die Kreterinnen 438 s zwäite Stück vo dr Tetralogii, verloore
Die Leute von Skyros verloore
Die Phönikerinnen 410/409 s drittee Stück vo dr Tetralogii,
Die Schnitter 431 Satyrspiil, scho in dr Antike verloore
Die Töchter Pelias' 455 s erste Stück, dritte Blatz, verloore
Die Troerinnen 415 s dritte Stück vo dr Tetralogii,
Diktys 431 s dritte Stück vo dr Tetralogii, verloore
Elektra öbbe 413
Erechtheus öbbe 423 verloore
Eurystheus Satyrspiil, verloore
Hekabe öbbe 424
Helena 412 zwäite Blatz
Herakles öbbe 421-416
Der bekränzte Hippolytos 428 erste Blatz
Der verhüllte Hippolytos öbbe 434 verloore, woorschinlig dritte Blatz
Hypsipyle öbbe 408 verloore
Ino verloore
Ion öbbe 412-408
Iphigenie im Taurerlande öbbe 414-412
Iphigenie in Aulis nach 406 s erste Stück vo dr Tetralogii
Ixion verloore
Kadmos verloore
Kresphontes verloore
Likymnios verloore
Medea 431 s erste Stück vo dr Tetralogii
Meleagros verloore
Oidipus verloore
Oineus verloore
Oinomaos 410/409 s erste Stück vo dr Tetralogii, verloore
Orestes 408
Palamedes 415 s zwäite Stück vo dr Tetralogii, verloore
Peliaden verloore
Phaethon verloore
Philoktetes 431 s zwäite Stück vo dr Tetralogii, verloore
Phoinix (I) verloore
Phoinix (II) verloore
Phrixos verloore
Pleisthenes Satyrspiil, verloore
Polydios verloore
Protesilaos verloore
Rhesos verloore
Sisyphos 415 Satyrspiil, verloore
Skiron Satyrspiil, verloore
Steneboia verloore
Syleus Satyrspiil, verloore
Telephos 438 s dritte Stück vo dr Tetralogii, verloore
Temenos verloore
Theseus verloore
Thyestes verloore

Fuessnoote[ändere | Quälltäxt bearbeite]

  1. Papyrussammlig vom Berliner Egüptische Museum Inv.Nr. P 5014

Litratuur[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Usgoobe[ändere | Quälltäxt bearbeite]

  • Euripides: Tragödien in 2 Bänden (Reihe Tusculum), griechisch-dütsch, Übersetzer: Dietrich Ebener; Herusgääber: Bernhard Zimmermann; Artemis & Winkler Verlag, Mannheim 2010; ISBN 978-3-538-03539-3
  • James Diggle: Euripidis Fabulae. Drei Bänd, Oxford 1981–1994.
    • Band 1 (1984): Cyclops, Alcestis, Medea, Heraclidae, Hippolytus, Andromacha, Hecuba.
    • Band 2 (1981): Supplices, Electra, Hercules, Troades, Iphigenia in Tauris, Ion.
    • Band 3 (1994): Helena, Phoenissae, Orestes, Bacchae, Iphigenia Aulidensis, Rhesus.
  • Euripides. Sämtliche Tragödien und Fragmente. Griechisch-dütsch. Übersetzt vom Ernst Buschor. Uusegee vom Gustav Adolf Seeck. 6 Bde. Sammlung Tusculum, Heimeran, Münche 1972ff.
    • Bd. 1: Alkestis. Medeia. Hippolytos.
    • Bd. 2: Die Kinder des Herakles. Hekabe. Andromache.
    • Bd. 3: Die bittflehenden Mütter. Der Wahnsinn des Herakles. Die Troerinnen. Elektra.
    • Bd. 4: Iphigenie im Taurerlande. Helena. Ion. Die Phönikerinnen.
    • Bd. 5: Orestes. Iphigenie in Aulis. Die Mänaden.
    • Bd. 6: Fragmente. Der Kyklop. Rhesos.
  • Dietrich Ebener: Euripides, Werke in drei Bänden; 2. Uflaag, Aufbau-Verlag 1979
  • Dietrich Ebener: Euripides, Tragödien in 6 Bänden, (griechisch/dütsch); Akademie-Verlag Berlin 1972-1980; 2. Uflaag 1990 (Reihe: Schriften und Quellen der alten Welt 30.1 - 30.6)

Sekundärlitratuur[ändere | Quälltäxt bearbeite]

  • François Bondy (Hrsg.): Harenberg Lexikon der Weltliteratur. Autoren, Werke, Begriffe. Harenberg Verlag, Dortmund 1994, ISBN 3-611-00338-7 (5 Bde.).
  • Martin Hose: Euripides. Der Dichter der Leidenschaften. Beck, Münche 2008, ISBN 978-3-406-57236-4.
  • Erwin Laaths: Geschichte der Weltliteratur. Eine Gesamtdarstellung. Gondrom, Bindlach 1988, ISBN 3-8112-0594-3.
  • Kjeld Matthiessen: Euripides und sein Jahrhundert. (Zetemata; 119). Beck, Münche 2004, ISBN 3-406-51744-7.
  • Kjeld Matthiessen: Die Tragödien des Euripides. (Zetemata; 114). Beck, Münche 2002, ISBN 3-406-50310-1.
  • Christian Mueller-Goldingen: Euripides. In: Kai Brodersen (Hrsg.): Große Gestalten der Griechischen Antike. 58 historische Portraits. Beck, Münche 1999, ISBN 3-406-44893-3.
  • Christian Mueller-Goldingen: Studien zum antiken Drama. (Spudasmata; 106). Olms, Hildesheim 2005, ISBN 3-487-12989-2.

Weblingg[ändere | Quälltäxt bearbeite]

 Allmänd (Commons): Euripides – Sammlig vo witere Multimediadateie

Wikisource Euripides im dütschsprochige Wikisource
Wikisource Euripides im dütschsprochige Wikisource
Wikisource S dütschsprochig Wikiquote hät Zitat zum Thema „Euripides

Dä Artikel basiert uff ere fräie Übersetzig vum Artikel „Euripides“ vu de dütsche Wikipedia.

E Liste vu de Autore un Versione isch do z finde.