Julian Assange

Us der alemannische Wikipedia, der freie Dialäkt-Enzyklopedy
Hops zue: Navigation, Suech
Kopehage, Novämber 2009

Dr Julian Paul Assange[1] [əˈsɑːnʒ] (* 3. Juli 1971[2] z Townsville, Queensland, Auschtralie)[1] isch e auschtralische bolitische Aktivischt, Journalischt un e Sprächer vu WikiLeaks. Är isch näb em WikiLeaks-Sprächer Kristinn Hrafnsson un em Daniel Schmitt (eigetli Daniel Domscheit-Berg), wu WikiLeaks im Septämber 2010 verloo het,[3] eis vu dr wenige bekannte Gsichter vu däre Whistleblower-Plattform im Internet, wu s sich zum Ziil gsetzt het, gheim ghalteni Dokumänt allgmein verfiegbar z mache. Dr Assange nännt sich sälber aber nit Grinder.[4]

Läbe[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Norwege, Merz 2010

Em Assange syy Eltere hän e Wanderzirkus bedribe. Syy Chindheit het dr Assange in dr Nechi vu dr auschtralische Ortschaft Byron Bay verbrocht, eme Zäntrum fir alternativi Chinschtler. Speter sin si uf d Insle Magnetic Island zoge.[5] No dr Drännig vun syyne Eltere isch dr Assange bi syyre Mueter ufgwagse. Si het anne 1979 e Musiker ghyrote. Us däre Eh isch em Assange syy Halbbrueder firi gange. Wu sich d Mueter wider vu ihrem zweete Mann drännt, het si mit ihre beider Chinder vilmol dr Wohnort gwägslet, zem Eine wel si Film drillt het, zem andere wel si zytwyys uf dr Flucht vor ere Sekte gsi isch,[6]. D Chinder hän wäge däm vilmol d Schuel gwägslet un hän au zytwyys statt däm Huusunterricht gha. Speter het dr Assange Physik studiert an d University of Melbourne.[1]

Erschti Brogrammiererfahrige het dr Assange uf eme C64 gsammlet, 1987 het er sich e Modem zuegleit.[5] Unter em Pseudonym „Mendax“ het er aagfange mit erschte Hacker-Aktivitete. Är un zwei wyteri Hacker hän sich zämmegschlosse un het e Gruppe grindet mit em Namme „International Subversives“. Wäg syyne Hacker-Aktivitete het d Australien Federal Police anne 1991 in syym Huus z Melbourne e Razzia durgfiert. 1992 isch dr Julian Assange in 24 Fell vun eme illegale Hacke fir schuldig bfunde wore. Är isch zuen ere Bueß in Hechi vu 2100 AUD un zuen ere Bewehrigsstrofe verurdeilt wore.[7]

In syyre Hacker-Zyt het er syy speteri Frau chänne glehrt. Anne 1989 sin si zämmezoge un hän e Suhn iberchuu. 1991 het s sich s Baar drännt. Noch eme johrelange Rächtsstryt hän sich dr Assange un syy Mueter mit syyre friejere Frau uf e gmeinsam Sorgerächt geinigt.[5]

Syt 2006 isch er fir Wikileaks aktiv. No syyre Uussag het er „im Internet Gäld verdient“ un het wäge däm ohni Bezahlig fir WikiLeaks chenne schaffe.[4] Wäg syyre Arbet fir Wikileaks isch er e baar Mol verhaftet, abghert, zensiert un au verchlagt wore, aber alliwyyl erfolglos.[8]

Ideä[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Dr Assange stoht in Ideä vum Krypto-Anarchismus noch, wu ne Informationsasymmetri zwische Staat un Burger verdrätte un vu libertärem Gedankeguet uusgoht. Derwylscht e Staat in dr Lag sej, großi Deil vu dr Kommunikation vu syyne Burger z iberwache, versuecht er glyychzytig, vil Informatione vor däm gheim z halte. Di tächnische Innovatione vum Internet deete jetz d Megligkeit biete, die feschtgstellt Asymmetri umzchehre. Uf eire Syte chennte alli private Informatione mit kryptographische Mittel gschitzt wäre. Des hätt e großi Bschränkig vu staatlige Yyfluss- un Kontrollmegligkeite as Folg. Zem glyyche Ziil chennt mer uf dr andre Syte au dur di konsequänt Vereffentlichung vu Herrschaftswisse chuu. S Publikmache vu Herrschaftswisse deet Staatsorgan derzue veraaloo, ihri Kommunikationsfliss z reduziere, was e Verminderig vu dr Funktionsfähigkeit vum Gsamtsyschtem Staat deet bedyte. Doderzue meint dr Assange: „Leaking isch e inhärent antiautoritärI Tat. S isch e anarchistischi Tat.“[9]

Aktuälli Ermittligsverfahre[ändere | Quälltäxt bearbeite]

USA[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Syt Juni 2010 wird dr Assange vu dr Beherde vu dr USA gsuecht. Hintergrund sin megligii Verbräche in Zämmehang mit dr Beschaffig un Verbreitig vu iber 92.000 gheime Dokumänt vu dr NATO. D USA versueche doderbyy Hilf vu Dytschland, em Vereinigte Chenigryych, Auschtralie un andere Verbindete z iberchuu.[10]

Haftbefähl z Schwede un Verhaftig z Großbritannie[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Syt Augschte/Septämber 2010 lauft z Schwede ne Verfahre geg dr Assange wäge sexuälle Vergoh. Unterstitzer vum Assange sähne s Verfahre as Schmierkampagne vu bolitische Gegner aa go WikiLeaks schade. D Staatsaawälti, wu z SChwede zueständig isch, d Marianne Ny, het derno im Dezämber 2010 bedont, ass si keim bolitische oder anderem Druck uusgsetzt sej.[11] No Mediebricht wäre sexuälli Vergoh vu dr Gsetz z Schwede im internationale Verglyych ussergwehnli wyt definiert;[12] D Marianne Ny isch scho vor em Fall as "besonders weitgehende Staatsanwältin" (Die Zeit) ufgfalle.[13]

Im Augschte hän zwoo Fraue, dr Assange bi dr schwedische Bolizei aazeigt. Dr Assange soll mit ene zerscht yyvernämmlige Sex ghaa haa (no eire vu dr Fraue un noch s Assanges Aawalt), was sich aber no däne Fraue zue sexuällem Missbruuch entwicklet heb. Im Mittelpunkt solle doderbyy no e Deil Mediebrichte d Froge stoh, eb dr Sex wyter yyvernämmli gsi isch, eb dr Assange sich gweigeret heb, e Kondom z bruche, eb er e Frau, wu gschlofe het, sexuäll beläschtigt oder sogar Sex mit ere gha het;[14] Sex mit eberem, wu schloft, wird no schwedischem Rächt nit as yyvernämmli aagsähne.[12]

Am 20. Augschte 2010 isch geg dr Assange e Haftbefähl wäge Vergwaltigung erloo wore, aber ei Dag speter wider ufghobe wore, wel d Ermittligsbeherde dr Vorwurf vun ere Vergwaltigung as uubegrindet aagsähne het. Am 1. Septämber 2010 het si unter ere neje Aachlegeri (Marianne Ny) d Ermittlige wider ufgnuu,[15] jetz wäg sexuäller Netigung un sexuäller Bläschtigung[16] Dr Assange sälber het d Vorwirf bstritte un het vu „dräckige Trick“ vu syyne Gegner gschwätzt.[17] Em Assange syy Aawalt het bedont, ass d boode Chlegerne no ihre eigene Uussag yyvernämmlige Sex mit syym Kliente ghaa hätte. Si hätte ihn erscht bschuldigt, wu s sich uusgstellt het, ass dr Assange mit boode Fraue sexuälli Kontakt ghaa heb.[18]

Dr Assange isch no dr Aachlagerhebig zerschrt no fir drrej Wuche z Schwede blibe fir e eventuälli Bfrogig;[13] no syym Aawalt sej er au zuen ere Uussag unter Eid bereit gsi.[18] No dr Aagabe vu dr Ny het dr Assange ere schließli persenli aagruefe, gi si froge, eb er us em Land derft uusreise, was si ihm do erlaubt heb.[13] Är isch derno "ganz offiziell" (Die Zeit) uf Großbritannie uusgreist.[13]

Am 18. Novämber 2010 het di schwedisch Staatsaawaltschaft nomol e Haftbefähl wäge Vergwaltigung, sexuälle Beläschtigung un Netigung erloo; s zueständig Amtsgricht het e international wirksame Haftbefähl bschlosse. Dr Assange isch in Bruefig gange. S zweithegscht schwedisch Gricht het dr Haftbefähl bstoh loo, het aber d Aachlagepinkt abgschwecht. Dr Vorwurf vu dr sexuälle Beläschtigung isch ganz gheje loo wore, dr Vorwurf vu dr Vergwaltigung abgmilderet in „weniger grobi Vergwaltigung.“[13]

Am 1. Dezember 2010 isch bekannt wore, ass Interpol[2] e „Red Notice“ gege dr Assange erloo het. Die „rote Mitdeilige“ heiße, ass di 188 Mitgliidsstaate s Land, wu dr urspringli Haftbefähl stammt, bi dr Suechi noch ere Person „mit Blick uf ihri Feschtnahm un Uusliferig“ solle unterstitze. S handlet sich doderbyy no Interpol nit um e internationale Haftbefähl. Dr Assange deet gsuecht wäre wäg dr Vergwaltigungsvorwirf, wu z Schqwede gege ihn erhobe wore seje. Syy Aawalt het wenigi Stund vor dr Vereffetlichung vu dr Red Notice dur Interpol e Beruefigsgricht z Schwede aagruefe ghaa un d Ufhebig vum schwedische Haftbefähl beaadrait ghaa.[19][20]

Am 7. Dezember 2010 het sich dr Assange z London dr Bolizei gstellt un isch verhaftet wore.[21] Am 14. Dezämber 2010 het e Londoner Gricht entschide, dr Assange gege ne Kaution vu 200.000 britische Bfund (ca. 240.000 € bzw. 301.000 CHF) frejzloo. Zuesätzli miesste zwei Burge 40.000 Bfund z Verfiegig stelle. Derzue miesst er e elektronischi Fueßfessle drage un wyteri Bedingige yyhalte. Di britische[22][23] Staatsaawaltschaft het Beruefig gege d Frejlossig yygleit. [24] Am 16. Dezämber 2010 het dr High Court z London entschide, dr Assange zue dr ufgfierte Bedingige uf Kaution us dr Haft z entloo.[25] No am nämlige Dag het dr Assange s Gfängnis verloo.[26][27] Dr Journalist Vaughan Smith het em Assange Härbärg gee un em effetlig Unterstitzig zuegsait. Im Jänner 2011 het s e 10-minitigi Verhandlig z Großbritannie gee, e wyteri Aaherig zuen ere meglige Uusliferig uf Schwede isch am 7. Februar 2011 gsi, d Verhandlig isch aber wyter verdagt wore.[28][29] Am 24. Februar 2011 het s Gricht entschide, ass dr Assange an Schwede derf uusgliferet wäre.[30] Dr Assange het dodergege Beruefig vor em Londoner High Court yyglait. Sverfahre het im Juli 2011 aagfange.[31] Am 2. Novämber 2011 het dr High Court entschide, dass dr Assange derf uusgliferet wäre.

Dr Assange het dodergege ne letschti Beruefig bim hegschte Gricht yyglait, em Supreme Court, wu am 16. Dezämber fir zuelässig erklert woren isch, wel dr juristisch Stryt grundsätzligi Bedytig heb.[32][33][34] Am 1. Februar 2012 het e zweedägigi Aaherig aagfange. Am 30. Mai het au des Gricht entschide, dass dr Assange derf uusgliferet wäre.[35] En Aadrag uf Neiufnahm vum Fall isch am 14. Juni 2012 abgwise wore.[36] Dr Assange isch derno in d Botschaft vu Ecuador gflichtet, ass er nit abscghobe wird un het dert um bolitisch Asyl bätte. Am 16. Augschte het dr ecuadorianisch Usseminischter Ricardo Patiño verchindet, ass em Assange Aysl gwehrt wird. E Verdrätter vum britische Usseminschterium het aber churz vorhär scho gsait ghaa, ass dr Assange verhaftet wurd, wänn er d Botschaft verloo diei.[37]

Syterhär läbt dr Assange in dr Botschaft. Am 18. Augschte 2014 het er aagchindet, ass er d Botschaft bal verloo diei.[38]

Asyl- un Ufenthaltsverfahre[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Aadrag uf Ufenthalts- un Arbetserlaubnis z Schwede[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Im Augschte 2010 het dr Assange z Schwede ne Aadrag gstellt uf e Ufenthalts- un Arbetserlaubnis.[39] Dr Aadrag isch am 18. Oktober 2010 ohni Aagab vu Grind abglähnt wore.[40]

Churz dervor het di schwedisch Piratebartei WikiLeaks ihri Internetserver z Solna z Verfiegig gstellt. No dr Vereffetlichung vu dr NATO-Dokumänt isch dr Assange bolitisch unter Druck grote, wäge däm het er gferchtet, ass d WikiLeaks-Server in dr USA gwaltsam stillgleit wäre.[41] Z Schwede hän Journalischte e vil umfassendere Quälleschutz; Voruussetzig derfir isch aber dr utgivningsbevis, e speziälli schwedischi Lizänz. E Frynd vum Assange, dr Chef vu dr schwedische Piratebartei, Rickard Falkvinge, het dr Medie mitdeilt, dr Assange diej mit eme schwedische Wohnsitz dr Status vun eme medieverantwortlige Rusgäber aasträbe.[39] Dodermit deet er d Basis derfir schaffe, ass WikiLeaks uf ere legale Grundlag wyter cha gfiert wäre.

Spekulatione iber Asylaadrag in dr Schwyz[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Aafangs Novämber 2010 het dr Assange verchindet, ass er iberleit, in dr Schwyz Asyl z beaadrage un WikiLeaks in d Schwyz iberzsidle. Dodermit solle di bolitisch brisante Aktivitete vu dr Ufdeckerplattform abgsicheret wäre.[18] D Chance fir d Aanahm vu däm Asylaadrag seje no Aagabe vu dr Schwyzerische Flichtligshilf gring. Dr Assange mießt zerscht dr Schutz vu syym Heimetland Auschtralien in Aaspruch neh. Är mießt glaubhaft mache, ass Auschtralie ihn nit chennt schitze, was seli schwirig sej.[42]

Dementiert Asylaagebot vu Ecuador[ändere | Quälltäxt bearbeite]

No dr Vereffetlichung vu gheime Botschaftsbricht im Novämber 2010 het dr stellverdrättend Usseminischter vu Ecuador, dr Kintto Lucas, em Assange e Ufenthaltsrächt ohni wyteri Bedingige in däm sidamerikanische Land aabotte.[43] Dr Rafael Correa, dr Bresidänt vu Ecuador, het des Asylaagebot aber demäntiert. Des sej e persenligi Aasicht vum Lucas gsi, het dr Correa klargstellt.[44]

Bryys un Uuszeichnige[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Dr Assange un WikiLeaks hän 2008 dr Freedom of Expression Award[45] vu dr Organisation Index on Censorship un 2009 dr Amnesty International Media Award (New Media)[46] fir Bricht iber Hiirichtige ohni Grichtsverfahre gwunne.

Literatur[ändere | Quälltäxt bearbeite]

  • Suelette Dreyfus: Underground: Tales of Hacking, madness and obsession on the Electronic Frontier. Mandarin Australia, Kew 1997, ISBN 1-86330-595-5 (englisch; mit Recherche von Julian Assange; Online-Version)

Weblink[ändere | Quälltäxt bearbeite]

 Allmänd (Commons): Julian Assange – Sammlig vo witere Multimediadateie

Interviews[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Fueßnotte[ändere | Quälltäxt bearbeite]

  1. 1,0 1,1 1,2 Raffi Khatchadourian: No Secrets. Julian Assange’s mission for total transparency. In: The New Yorker, 7. Juni 2010.
  2. 2,0 2,1 Wanted ASSANGE, Julian Paul in: Interpol, abgruefen am 1. Dezämber 2010
  3. Querelen bei Enthüllungsplattform: Deutscher Wikileaks-Sprecher geht im Streit. In: Spiegel online. 2010-09-25. Abgrüeft am 2010-09-26.
  4. 4,0 4,1 Stefan Mey: Leak-o-nomy - die Ökonomie hinter WikiLeaks (Interview mit Julian Assange). In: Medien-Ökonomie-Blog. Abgrüeft am 2010-12-04.
  5. 5,0 5,1 5,2 Jetzt.de: Der Mann mit den weißen Haaren, abgruefen am 4. Dezämber 2010.
  6. Why the world needs WikiLeaks, TED, AlJazeeraEnglish [1], ab Spielminute 14:30
  7. Julian Assange Biographie. Abgruefen am 8. Dezämber 2010.
  8. Julian Assange. In: The Centre for Investigative Journalism, abgruefen am 1. Juni 2010.
  9. Niklas Hofmann: Der Gegenverschwörer, Süddeutsche Zeitung, 3. Dezämber 2010, S. 15.
  10. U.S. Urges Allies to Crack Down on WikiLeaks In: thedailybeast.com, 10. August 2010
  11. keine Autorenangabe (8. Dezember 2010). The curious sex case against Julian Assange. new.com.au (abgruefen am 9. Dezämber 2010)
  12. 12,0 12,1 Malin Rising/Associated Press (8. Dezämber 2010). Assange rape case spotlights Sweden's liberal laws. Yahoo News (abgerufen 9. Dezember 2010)
  13. 13,0 13,1 13,2 13,3 13,4 André Anwar. (7. Dezämber 2010). Die Frau, die Assange jagt. Die Zeit online (abgruefen 9. Dezämber 2010)
  14. kei Autorenaagab (8. Dezämber 2010). The curious sex case against Julian Assange. new.com.au (abgruefen am 9. Dezämber 2010)
    Malin Rising/Associated Press (8. Dezember 2010). Assange rape case spotlights Sweden's liberal laws. Yahoo News (abgruefen am 9. Dezämber 2010)
  15. Die Welt: Erneute Ermittlungen gegen Wikileaks-Gründer , 1. Septämber 2010
  16. änglischsprochigi Medie: sexual coercion and sexual molestation, no Robert Booth (7. Dezämber 2010). Pressure mounts on WikiLeaks as net tightens around founder Julian Assange. The Guardian (abgruefen am 9. Dezämber 2010)
  17. Falsche Vergewaltigungsvorwürfe: Haftbefehl gegen WikiLeaks-Chef aufgehoben - SPIEGEL ONLINE - Nachrichten - Netzwelt
    FAZ: CIA-Papier veröffentlicht - Fall Assange relativiert
  18. 18,0 18,1 18,2 Die Presse: Haftbefehl gegen Wikileaks Gründer Assange erlassen, 18. Novämber 2010.
  19. Interpol setzt Wikileaks-Gründer auf Fahndungsliste in: AFP vum 1. Dezämber 2010
  20. WikiLeaks-Gründer wird international gesucht in: Spiegel Online vum 1. Dezämber 2010
  21. Britische Polizei setzt Julian Assange fest in: Spiegel Online vum 7. Dezämber 2010
  22. Julian Assange bail decision made by UK authorities, not Sweden in: The Guardian vum 15. Dezämber 2010
  23. Statement from Director of Prosecution, Ms. Marianne Ny in: anklagare.se, Archiv vum 16. Dezämber 2010
  24. Assange bleibt vorerst in Haft. Spiegel Online, 2010-12-14. Abgrüeft am 2010-12-15.
  25. WikiLeaks-Gründer Assange kommt frei. Spiegel Online, 2010-12-16. Abgrüeft am 2010-12-16.
  26. Mäldig bi Agence France-Presse. Abgrüeft am 2010-12-16.
  27. Frankfurter Allgemeine Zeitung online vum 16. Dezämber 2010. Abgrüeft am 2010-12-16.
  28. Entscheidung über Auslieferung von Assange vertagt. Schweizer Fernsehen, 2011-02-11. Abgrüeft am 2011-02-11.
  29. Focus Online am 8. Februar 2011: Julian Assange: Verhandlung über Auslieferung kann sich hinziehen. Abgrüeft am 2011-02-08.
  30. Assange kann nach Schweden ausgeliefert werden. Spiegel Online, 2011-02-24. Abgrüeft am 2011-02-24.
  31. Wikileaks-Gründer kämpft gegen Auslieferung. Neue Zürcher Zeitung, 2011-07-12. Abgrüeft am 2011-07-12.
  32. Berliner Morgenpost am 2. November 2011: Assange darf ausgeliefert werden. Abgrüeft am 2011-11-02.
  33. Spiegel Online am 2. November 2011: Assange darf nach Schweden ausgeliefert werden. Abgrüeft am 2011-11-02.
  34. Spiegel Online am 5. Dezember 2011: Assange wird vorerst nicht ausgeliefert. Abgrüeft am 2011-12-05.
  35. Spiegel Online am 30 Mai 2012: WikiLeaks-Gründer: Oberstes Gericht stimmt für Assange-Auslieferung. Abgrüeft am 2012-05-30.
  36. Spiegel Online am 14. Juni 2012: Julian Assange darf nach Schweden ausgeliefert werden. Abgrüeft am 2012-06-14.
  37. WikiLeaks-Gründer: Ecuador gewährt Assange Asyl bi Spiegel Online, 16. Augschte 2012.
  38. Harald Neuber: Assange stellt sich nicht, Telepolis, 18. Augschte 2014.
  39. 39,0 39,1 Wikileaks-Gründer will sich in Schweden niederlassen winfuture.de, 31. Augschte 2010
  40. Keine Arbeitserlaubnis für Wikileaks-Gründer in Schweden in: NZZ Online vum 19. Oktober 2010
  41. Schwedens Piraten gewähren Wikileaks Zuflucht Welt Online, 19. Augschte 2010
  42. Wikileaks Chef erhält kaum Asyl in der Schweiz in: 20 Minuten vum 5. Novämber 2010
  43. Ecuador bietet Julian Assange Asyl an. AFP-Meldung, 2010-11-30. Abgrüeft am 2010-12-02.
  44. In 188 Staaten gesucht. ORF, 2010-12-01. Abgrüeft am 2010-12-02.
  45. Freedom of Expression Awards in London in: NTD Television vum 23. April 2008, abgruefen am 3. Dezämber 2010
  46. Amnesty Media Awards Shortlist 2009. In: amnesty.org.uk, 11. Juni 2009, abgruefen am 8. Novämber 2013.
Dä Artikel basiert uff ere fräie Übersetzig vum Artikel „Julian_Assange“ vu de dütsche Wikipedia.

E Liste vu de Autore un Versione isch do z finde.