Paläogen

Us der alemannische Wikipedia, der freie Dialäkt-Enzyklopedy
Hops zue: Navigation, Suech
< Chryyde | Paläogen | Neogen >
vor rund 65,5–23,03 Millione Johr
Atmosfärische O2-Aadeil
(Durschnitt iber Periodeduur)
ca. 26 Vol %[1]
(130 % vum hitige Nivoo)
Atmosfärische CO2-Aadeil
(Durschnitt iber Periodeduur)
ca. 500 ppm[2]
(2-fachs vorinduschtriälls Nivoo)
Bodetämperatur (Durschnitt iber Periodeduur)
ca. 18 °C [3]
(4 °C iber hitigem Nivoo)
Syschtem Serie Stapfle ≈ Alter (mya)
hecher hecher hecher jinger
Paläogen Oligozän Chattium 28,4–23,03
Rupelium 33,9–28,4
Eozän Priabonium 37,2–33,9
Bartonium 40,4–37,2
Lutetium 48,6–40,4
Ypresium 55,8–48,6
Paläozän Thanetium 58,7–55,8
Seelandium 61,1–58,7
Danium 65,5–61,1
diefer diefer diefer elter

S Paläogen isch s unterscht chronostratigrafisch Syschtem un di eltscht geochronologisch Period vum Känozoikum. S het vor rund 65,5 Millione Johr aagfange mit em Änd vu dr Chryyde un het ufgehrt vor rund 23,03 Millione Johr.

Am Aafang vum Paläogen isch noch em Uustärbe vu dr große Dinosaurier zue dr Entwicklig vu dr Vegel chuu un zuen ere zimlige Uufächerig vu dr Suger, wu vu chleiner in dr vergangene Chryyde zue dr beherrschende Landdier wore sin. Em Änd vum Paläogen zue sin d Rieseldier di greschte Landsuger gsi. Di einzelne Kontinänt sin aafangs isoliert gsi, iber e Landbruck zwische Afrika un Eurasie, wu sich vu 27 Millione Johr bildet gha het, hän si d Dier aber wyt chenne uusbreite. Nume z Auschtralie het s anderi Entwicklig gee.

Unterteilig[ändere | Quälltäxt bearbeite]

S Paläogen wird unterdeilt in drej Serie un insgsamt nyyn Stapfle:

S Paläogen un s Neogen sin friejer zum Syschtem vum Tertiär zämmegfasst wore. D Bezeichnig „Tertiär“ wird aber mittlerwyyli vu dr „International Commission on Stratigraphy“ (ICS) nimi brucht, s Paläogen un s Neogen wäre jetz im hierarchische Rang vu Syschtem brucht.

Paläogeografii[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Im Paläogen hän d Kontinänt uugfehr di hitige Lage yygnuu. Nord- un Sidamerika sin nonig dur Mittelamerika verbunde gsi, un au zwische Afrika un Eurasie isch no s schwyynig Meer Thetys gsi. Auschtralie un d Antarktis sin scho drännt gsi, aber no noch byynander gläge. Di Indisch Platte het aagfange geg di Eurasisch z stoße, dr Himalaya het sich bildet. Großi Flechine z Nordamerika, z Eurasie un z Afrika sin verlandet, us dr Inselwält Europa het sich alngsam e zämmehängigi Landflechi bildet.

Weblink[ändere | Quälltäxt bearbeite]

 Allmänd (Commons): Paleogene – Sammlig vo witere Multimediadateie

Fueßnote[ändere | Quälltäxt bearbeite]

  1. Datei:Sauerstoffgehalt-1000mj.svg
  2. Datei:Phanerozoic Carbon Dioxide.png
  3. Datei:All palaeotemps.png
Dä Artikel basiert uff ere fräie Übersetzig vu dere Version vum Artikel „Paläogen“ vu de dütsche Wikipedia.

E Liste vu de Autore un Versione isch do z finde.