Dschingis Khan

Us der alemannische Wikipedia, der freie Dialäkt-Enzyklopedy
Hops zue: Navigation, Suech
Dschingis Khan
Groosskhan vo de Mongole
Dr Dschingis Khan (Bild us em 14. Jhd.)
Regierigsziit Früelig 1206 – August 1227
Chrönig Früelig 1206 z Kurultai am Onon Fluss in dr Mongolei
Name
Cinggis qagan.svg
Dschingis Khan
uf Mongolisch: Чингис хаан
Chinggis Khaan
Mongolischi Schrift (rächts):
Chinggis Khagan 成吉思汗, Ch'eng2-chi2-szu1 Han4
Geburtsnaame:
Temüdschin;
mongolisch Тэмүжин Temujin[1]
Titel Khan, Khagan
Tämpelnaame: 元太祖 (pinying Yüan2 T'ai4-tsu3)
Naame noch em Dood: Kaiser Fatian Qiyun Shengwu
(Kaiser Fa-tien Chi-yun Sheng-wu; 法天啟運聖武皇帝)
Nochfolger Ögedei Khan
Verhürotet mit Börte Üjin
Khulan
Yesugen
Yesui
anderi
Nochkomme Jochi
Chagatai
Ögedei
Tolui
anderi
Kgl. Huus Borjigin
Vater Yesügei
Mueter Oulen

Dr Dschingis Khan (ursprünglig Temüdschin oder Temüüdschin, mongolisch Тэмүжин, Тэмүүжин: tatarisch: der Schmiid; * woorschinlig um 1155, 1162 oder 1167; † woorschinlig am 18. August 1227[2]) isch e Khan vo de Mongole gsi, wo die mongolische Stämm[3] veräinigt het. Si häi denn under iim e groosse Däil vo Zentralasie und Nordchina erooberet. Si Regierigszit as dr erst Groosskhan vo de Mongole isch vo 1206 bis 1227 gange.

Won er zum Groosskhan vo alle Mongole erhoobe worde isch, het er aagfange, no mee Gebiet z eroobere: im Oste bis an s Japanische Meer und im Weste bis zum Kaspische Meer. Zum das Riich chönne verwalte, het er en äigeni Schrift für s Mongolische lo entwiggle und er het Gsetz duuregsetzt, wo ufgschriibe gsi si und für alli gulte häi. Noch sim Dood isch s Riich under sine Söön ufdäilt worde und die häi s no mee vergröösseret. Aber scho zwäi Generazioone spööter isch s usenandergheit.

Litratuur[ändere | Quälltäxt bearbeite]

  • Gudrun Ziegler, Alexander Hogh: Die Mongolen, im Reich des Dschingis Khan. Theiss, Stuttgart 2005. ISBN 3-8062-1940-0
  • Hans Leicht: Dschingis Khan. Sonderausgabe.: Eroberer. Stammesfürst. Vordenker. Patmos, Düsseldorf 2002. ISBN 3-491-96050-9
  • Reinhold Neumann-Hoditz: Dschingis Khan. Rowohlt, Reinbek bei Hamburg 1985. ISBN 3-499-50345-X
  • Paul Ratchnevsky: Genghis Khan – His Life and Legacy. Blackwell Publishers, Oxford 1993. ISBN 0-631-18949-1
  • Franklin Mackenzie: Dschingis Khan. Scherz Verlag, Bern/München 1977, Habel, Darmstadt 1993. ISBN 3-502-16441-X, ISBN 3-87179-179-2
  • Jack Weatherford: Genghis Khan and the Making of the Modern World. Three Rivers Press, New York 2004. ISBN 0-609-80964-4
  • Jean-Paul Roux: Gengis Khan et l’Empire Mongol, Gallimard, coll. « Découverte / Histoire », Paris 2002, ISBN 2-07-076556-3
  • Jean-Paul Roux: Histoire de l’Empire Mongol, Fayard, Paris 1993
  • Boris Vladimirstov: Gengis Khan, Paris 1948
  • Louis Hambis: Gengis Khan, Paris 1973
  • Dominique Farale: De Gengis Khan à Qoubilaï Khan, Economica, Paris 2003, ISBN 2-7178-4537-2
  • Michael Weiers: Geschichte der Mongolen. Kohlhammer, Stuttgart 2004, ISBN 3-17-017206-9

Weblingg[ändere | Quälltäxt bearbeite]

 Allmänd (Commons): Dschingis Khan – Sammlig vo witere Multimediadateie

Fuessnoote[ändere | Quälltäxt bearbeite]

  1. : '. In: Central Asiatic Journal. 5, 1959
  2. http://orias.berkeley.edu/lessonplans/ChingisKhan.htm#origins u. a. Geburts- und Doodesdaate
  3. Kämpfe, Hans Rainer: Tschinggis Khan, in: Die Mongolen. Beiträge zu ihrer Geschichte und Kultur, uusegee vom Michael Weiers, Darmstadt 1986, S. 183f.
Dä Artikel basiert uff ere fräie Übersetzig vum Artikel „Dschingis_Khan“ vu de dütsche Wikipedia.

E Liste vu de Autore un Versione isch do z finde.