Togny-aux-Bœufs
| Togny-aux-Bœufs | ||
|---|---|---|
| Region | Grand Est | |
| Département | Marne | |
| Arrondissement | Châlons-en-Champagne | |
| Kanton | Châlons-en-Champagne-3 | |
| Kommünàlverbànd | Moivre à la Coole | |
| Koordinàte | 48° 51′ N, 4° 27′ O | |
| Heche | 85–161 m | |
| Flech | 9,98 km2 | |
| Iiwohner | 138 (1. Jänner 2020) | |
| Bevelkerungsdicht | 14 Iiw./km2 | |
| Code Postal | 51240 | |
| INSEE-Code | 51574 | |
| Dialäkt: Mìlhüüserdiitsch |
Togny-aux-Bœufs
[tɔɲi o bø](info) ìsch a frànzeescha G’mainda mìt 138 Iiwoohner (Schtànd 1. Januar 2020) ìm Département Marne ìn dr Regioon Grand Est. Sa g’heert zem Arrondissement Châlons-en-Champagne un zem Kàntoon Châlons-en-Champagne-3.
zem Dorfnàmma
[ändere | Quälltäxt bearbeite]Ìm Làuif vu dr G’schìcht hàt sìch dr Dorfnàmma-n-asoo uff Làtiinisch un Àltfrànzeesch, schpeeter uff Frànzeesch äntwìckelt:[1]
- Tonniacum (ànna 1094)
- Tuini (ànna 1161)
- Tongnei (ànna 1171)
- Tuniacum (ànna 1174)
- Tuigni (ànna 1178)
- Toegni (ànna 1185)
- Toigni (ànna 1225)
- Tugni (um 1240)
- Tongnis (ànna 1234/43)
- Tooni (um 1252)
- Villa Toigniei (ìm 13. Joohrhundert)
- Taugny, Tooigny (um 1300)
- Toingny (ànna 1332)
- Tohugny (ànna 1383)
- Thoigny (ànna 1384)
- Thogny (ànna 1398)
- Tongny (ànna 1406)
- Thoigny (ànna 1464)
- Thongny (ànna 1472)
- Thongny-sur-Blaise (ànna 1551)
- Thosni (ànna 1556)
- Thongny-aux-Beufz (ànna 1565)
- Tongny-aux-Bœufs (ànna 1680)
- Tougny (ànna 1728)
- Thonniacum (ànna 1775)
- Togny (ìm 18. Joohrhundert)
- Togny-aux-Bœufs (ànna 1834)
Dr frànzeescha Wort „bœufs“ bediitet ‚Ocksa‘ ìm Plurààl.[2] M’r hàt gsajt, àss d’ Ocksa, womm’r fìr dr Bàui vu dr Liawafràuibàsilika z’ L’Épine b’nutzt hàt, ìns Dorf kumma säjga ku rüahja.[3]
D’ Dorfbewoohner nännt m’r hìtt Tognats
[tɔɲa](info) (fìr d’ Manner) un Tognates
[tɔɲat](info) uff Frànzeesch.[4]
wu ’s lììgt
[ändere | Quälltäxt bearbeite]D’ G’mainda Togny-aux-Bœufs lììgt àn dr Guenelle kurz vor daara Mìndung ìn d’ Marne, äbba 14 Kilomeeter süüdeeschtlig vu Châlons-en-Champagne. Sa ìsch umgaa vu da Noochberg’mainda Vésigneul-sur-Marne ìm Nordoschta, Pogny ìm Oschta, Vitry-la-Ville ìm Süüdoschta, Coupetz ìm Süüdwäschta so wia Mairy-sur-Marne ìm Nordwäschta.[5]
wia sìch d’ Beveelkerung äntwìckelt hàt
[ändere | Quälltäxt bearbeite]| Joohr | 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2008 | 2018 | |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Iiwoohner | 200 | 163 | 153 | 165 | 166 | 161 | 142 | 138 | |
| Kwalla: Cassini un INSEE | |||||||||
wàs doo z’ sah ìsch
[ändere | Quälltäxt bearbeite]- d’ reemisch-kàthoolischa Brictiuskìrìch (église Saint-Brice). D’rìnn sìnn viar Kunschtwark jewills àls Ainzelobjakta bii da Histoorischa Dankmooler iig’schtuuft, wo-n-a regionààla Bediitung hann: dr Wäihjwàsserbäcka üss’m 16. Joohrhundert,[6] a holziger Ààschlààgstààfla (wo laider nìt dàtiart ìsch) ìn dr Sàkrischtäij,[7] a Schtairelief vum Jesüs Krìschtüs siinera Grààbleegung àm Hàuiptàltààr, wo ànna 1881 noh-n-em Schtiil vum Ligier Richier g’hàuija worra-n-ìsch,[8] so wia-n-a Holzschtàtüüta vu dr „Màdonna, wo mìt’m Jesüskìnd schteeht“ üss’m 18. Joohrhundert.[9] Üsserdam sìnn viar Kunschtwark bii da Histoorischa Dankmooler klàssifiziart, wo-n-a nàzionààla Bediitung hann: S’ fàrwiga Holzkrüzifix vum 14. Joohrhundert,[10] a Schtairelief vu dr Ààbeetung vu da Keeniga üss’m Ààfàng vum 15. Joohrhundert,[11] a Schtàtüüta vu dr „Màdonna, wo mìt’m Jesüskìnd sìtzt“ üss’m 13. Joohrhundert,[12] so wia d’ owwera Hälfta vu’ma Verkìndidungsfanschter üss’m 16. Joohrhundert, wo unteràndrem d’ Verkìndigung vum Härr zaigt.[13]
- d’ Brictiuskìrìch
- s’ Roothüüs
- d’ Guenelle z’ Togny-aux-Bœufs
Lìteràtüür zem Ort
[ändere | Quälltäxt bearbeite]- Cécile Arrouart-Masson, Philippe Soulat: Il était une fois Togny-aux-Boeufs : mémoires d’un petit village champenois. Philippe Soulat, Togny-aux-Bœufs 2002, ISBN 2-9519009-0-2 (französisch, 290 S., Iigschränkti Vorschau uf books.google.de).
- Jean-Louis-Pascal Ballif: Le paysage de Togny-aux-Boeufs en Champagne. In: Mémoires de la société d'agriculture, commerce, sciences et arts du département de la Marne. Band 118, 2003, S. 199–219 (französisch).
- Marcel Pithois: Un vieux petit carnet ou l’ascension sociale d’un manouvrier de Togny-aux-Boeufs au XVIIIe siècle. In: Mémoires de la Société d’agriculture, commerce, sciences et arts du département de la Marne. Band 91. Châlons-sur-Marne 1976, S. 307–318 (französisch).
Lüag àui
[ändere | Quälltäxt bearbeite]Weblìnks
[ändere | Quälltäxt bearbeite]- Schtàtistik züa dr G’mainda Togny-aux-Bœufs biim INSEE (frànzeesch)
- Informàzioona züa dr G’mainda Togny-aux-Bœufs ìn dr Dààtabànk vu dr LdH/EHESS/Cassini (frànzeesch)
- d’ G’mainda Togny-aux-Bœufs uff’m Informàzioonsportààl BANATIC vum frànzeescha Ìnnaminìschteerium (frànzeesch)
- Schtàtistischa Dààta züa dr G’mainda Togny-aux-Bœufs, wo düü kààsch ufflààda bii data.gouv.fr (frànzeesch)
- a Online-Kàrta vu Togny-aux-Bœufs bii Géoportail (frànzeesch)
Ainzelnoohwiisa
[ändere | Quälltäxt bearbeite]- ↑ Auguste Longnon: Dictionnaire topographique de la Marne. Pàriis 1891, S. 270 (französisch, cths.fr [abgerufen am 19. August 2025]).
- ↑ bœuf. In: André Nisslé (Hrsg.): D’Lehrschtuwa : dictionnaire français-alsacien / dictionnaire alsacien-français. JdM Éditions, Mìlhüüsa 2015, ISBN 978-2-36702-058-7, S. 60 (französisch, 974 S., elsassisch.eu [abgerufen am 18. Januar 2025]).
- ↑ Jean-Marie Cassagne, Mariola Korsak: Origine des noms de lieux de Paris et grande couronne. J.-M. Bordessoules, 2009, S. 129 (französisch).
- ↑ Togny-aux-Boeufs (51240). In: habitants.fr. Patagos, archiviert vom Original am 7. Juni 2023; abgruefen am 19. August 2025 (französisch).
- ↑ Dia Informàzioona sìnn üss’m Àrtìkel Togny-aux-Bœufs ìn dr hoochdiitscha Wikipedia ìwwernumma worra.
- ↑ bénitier ìn dr Base Palissy vum frànzeescha Kültüürminìschterium (frànzeesch)
- ↑ placard de sacristie ìn dr Base Palissy vum frànzeescha Kültüürminìschterium (frànzeesch)
- ↑ bas-relief : Mise au tombeau ìn dr Base Palissy vum frànzeescha Kültüürminìschterium (frànzeesch)
- ↑ statue : Vierge à l'Enfant ìn dr Base Palissy vum frànzeescha Kültüürminìschterium (frànzeesch)
- ↑ statue : Christ en croix ìn dr Base Palissy vum frànzeescha Kültüürminìschterium (frànzeesch)
- ↑ bas-relief : l'Adoration des Mages ìn dr Base Palissy vum frànzeescha Kültüürminìschterium (frànzeesch)
- ↑ statue : Vierge à l'Enfant assise ìn dr Base Palissy vum frànzeescha Kültüürminìschterium (frànzeesch)
- ↑ verrière : l'Annonciation, Deux hommes agenouillés à côté d'un évêque ìn dr Base Palissy vum frànzeescha Kültüürminìschterium (frànzeesch)


