Wikipedia:Houptsyte/09

Badisch

Guete Dag un willkumme uf dr Haüptsitte vu dr alemannische Wikipedia,
ere Enzyklopedi, wu alli kenne dra mitschaffe un verbessre, un wu derf frej verbreitet wäre!

Artikel finde

Artikel no Kategorie:
Alli Kategorie • Astronomi • Biologi • Brüüchtum • Ernährig • Gschicht • Kunscht • Literatür • Mathematik • Müsik • Natür • Person • Physik • Bolitik • Religion • Sport • Sproch • Verkehr

Themeportal:: Regionali Artikel • Portal Alemanne • Portal Alemannisch • Portal Bade • Portal Bade-Wirttebärg • Portal Elsass • Portal Geografi • Portal Gschicht • Portal Bolitik • Portal Religion • Portal Schwiiz • Portal Sproch

Sunschtigs: Artikelindex vu A bis Z • Bsundersch glungeni Artikel • Läsige Artikel • Artikel no Dialäkt • Audioufnahme vu Artikel • Alemannischer Beischpilsatz • Alemannischi Ortsnämme • Alemannischi Diernämme • Alemannischi Pflanzenämme

Di alemannisch Wikipedia isch e Enzyklopedi in dr Dialäkt vum alemannische Sprochrüüm, also vu dr Ditschschwiz, vum Elsiss, vu Liechtestei, vu Oberbade, vum Schwobeland un vu Vorarlberg.

Die Enzyklopedi wachst dur di frejwillig Hilf vu allne, wu eppis in ihrem Dialäkt wän bitrage. Alli Iiträg kenne vu allne Bsuecher gschribe un gänderet wäre. Alli sin härzlig iiglade mitzmache. Bringe Ejer Wisse ii un hälfe eso mit, s Alemannisch z pfläge, ufzwärte un z erhalte. Di erschte Schritt sin ganz eifach!

Wär mir vu dr Alemanische Wikipedia sin un was mer wänn, findsch in unserem Brofil.

D Inhalt vu dr Wikipedia derfe frej kopiert un verbreitet wäre.

Bis jetz het s bi dr alemannische Wikipedia 11.623 Artikel.

Artikel vu dr Wuche: Edelwyss

S Alpe-Edelwyss (Leontopodium nivale subsp. alpinum Basionym Leontopodium alpinum; alemannischi Näme) isch e Pflanzeart us dr Familie vu dr Chorbblietler (Asteraceae) un wahrschyns eini vu dr bekannteschte Alpepflanze. S Edelwyss isch e mehrjährigi chrutigi Pflanze mit ere Wugshechi vu 5 bis iber 20 Zäntimeter. D Pflanze isch wullig-wyssfilzig, doderby sin di schmal lanzettlige, eppe fimf Zäntimeter lange Laubbletter bsundersch an dr Untersyte stark hoorig. Di grundständige Bletter bilde ne Rosette. Fimf bis 15 wyss glänzigi Hochbletter forme ne mehrzackige Stärn un gän dr eigetli Blietestand. In dr zwee bis 12 glyychartige cherblifermige Deilblieteständ het je 60 bis 80 wyssgeeli Rehrebliete. Di seli schmale Rehreblieten am Rand sin karpellat („wyyblig“). Si wäre au Fadebliete gnännt. Wyter yynezues stehn greßeri staminati („männligi“) Rehrebliete. Wel dr funktionslos Griffel no do isch, chenne d Bliete staminokarpellat („zwittrig“) schyyne. (…dr ganz Artikel läse)

Friäjeri Artikel vu dr Wuche:

Hesch gwisst ...

...dass dr Kaspar Hagen vor allem bekannt isch fir syy Gedicht „O Hoamatle am himmelblaua Bodasee“, wu näb ’s Ländle, meine Heimat zuen ere Art zwote Landeshymnne vu Vorarlberg woren isch?
...dass ma am Kummaberg archäologisch Funde gmacht hot, wo ma bis id Mittlstuaziet zruck datira ka, und wo dia älteschta Azoacha vo menschlicher Besidlig im hütiga Vorarlberg sind?
...dass de Schwiizer Militär Johann Ulrich von Salis-Soglio trotz dass er reformiert gsi isch, im Herbst 1847 as General s Oberkommando über d Armee vom konservativ-katholische Sonderbund im sog. Sonderbundschrieg übernoh het?
...dass d Walserforschig hid aanimd, as es im Geegesaz zue Greschonei z Eischeme ùn z Goabi scho vor dr Aasiidlig vù dr Walser e romaanischschbroochigi Bevelkerig gee hed, ùn Eischeme wääge däm iber e baar Joorhùnderd zwaischbroochig gsii isch, bis s Frankoprovenzalisch èèrschd im 18. Jh. uusgschdoorbe isch?
...dass d Burg Teck uf-em hegschda Ponkt vom Teckberg am Steilhang vo dr Schwäbischa Alb em Johr 1525 em Baurakriag gschloift worra ischt, on de heidich Burgdurm ersch 1889 baut worra isch, on bloß d Maura vom Sockl zom Doil aus Bruchstoi vo dr alda Burg stammet?

Nochrichte rund um di alemannische Dialäkt:

Wort der Woche, das Schweizerische Idiotikon erläutert während der Dauer der Mundartaustellung in Bern auf seiner Facebook-Seite jeden Mittwoch ein Dialektwort: bis 25.08.2012
Verein mund.art schreibt Preis für Liedermacher aus, Einsendeschluss 15.06.2012
Kolloquium 150 Jahre Idiotikon, 15.06.2012
„Selberdruelle“: Kurzfilmwettbewärb auf Alemannisch, Einsendeschluss 23.06.2012
50 Jahre Internationale Walservereinigung, Jubiläumsfeier 24./25.08.2012

26. Mai 2012:
Eine Dissertation über den Ottenheimer Dialekt (Badische Zeitung)
24. Mai 2012:
Alles alemannisch – oder was? (Badische Zeitung)
23. Mai 2012:
Brasilien: Hunsrücker Platt wird zweite Amtssprache (Trierer Volksfreund)
14. Mai 2012:
Schwäbischschwätzer sind selten (Schwäbische Zeitung)

Meh Nochrichte im Portal:Dialäkt-Neuigkeite

2. Juni

0455: D Vandale, wu in s Remisch Rych yydrungen sin erobere unter em Chenig Geiserich Rom.
1882: Dr italienisch Freihaitskämpfer Giuseppe Garibaldi (Bild) stirbt.
1902: Dr Schwyzer Bolitker un Bundesrot Giuseppe Lepori chunnt uf d Wält.
1953: D Chenigi Elisabeth II. vu Großbritannie un Nordirland wird in dr Westminster Abbey z London gchrent.