Schloss Stein

Us der alemannische Wikipedia, der freie Dialäkt-Enzyklopedy
Hops zue: Navigation, Suech

p3

Schloss Schtei
Panorama Baden Stein 01 b.jpg
Alternativname(n): Ruine Schtei
Entstehigsziit: um 1000
Erhaltigszuestand: Ruine
Ort: Schloss Schtei, Bade
Geografischi Lag 47° 28′ 23,4″ N, 8° 18′ 19,6″ O47.4731611111118.30545Koordinaten: 47° 28′ 23,4″ N, 8° 18′ 19,6″ O; CH1903: 665345 / 258404
Schloss Schtei (Schweiz)
Schloss Schtei

Schloss Schtei isch es Schloss oberhalb vo de Altschadt vo Bade gsi. Hüt isch numme no e Ruine derte.

D Lag[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Schloss Schtei isch uf em Badener Schlossbärg bauet worde, oberhalb vo de Limmatklus zwüsche Bade und Ännetbade. Si ligt dodermit an ere früener schtrategischs wichitge Schtell an de Schtroos zwüsche Züri und em Wasserschloss mit de Schtädt Brugg und em zu de Römerziit wichtige Windisch.

Gschicht[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Öppe um s Johr 1000 isch uf em Schlossberg di erschti Burg entschtande. Wer de Bau veraalasst het isch hüt nüm z bewiise, aber vermutlich sins d Grafe vo Nellburg gsi. Im 1077i isch d Burg in de Bsitz vo de Länzburger cho. Wo d Länzburger im 1172i usgschtorbe sind, hei d Kyburger s Erbe übernoh und wo di im 1264i usgschtorbe sind, d Habsburger. In de Habsburger Ziit isch d Burg Schtei wichtige gsi, d Habsburger hei ihrs Archiv derte gha. Wo d Eidgnosse im 1415 de Aargau eroberet hei, het sich Bade - anderscht wi di andere Schtädt - heftig gäge d Invasore gwehrt. Ab em 25. Aprile isch d Schtadt und s Schloss belageret gsi. D Schtadt het am 3. Mai müesse ufgäh werde, uf de Burg hei sich d Verteidiger bis am 18. Mai chönne halte. Wil aber kei Verschtärkig isch cho und Bärner mit schwere Gschütz cho sind, hei si müesse kapituliire. D Burg isch gschleift worde und d Eidgnosse hei s Habsburger Archiv uf Lozärn brocht und erscht im 1474 wieder retour gäh. Ab em 1657 het d Schtadt Bade eigemächtig s Schloss mit Befeschtigungsaalage wider la ufbaue. Wäge de Schpannige zwüsche de Reformiirte und de Katholike isch de Bau sehr umschtritte gsi, wil er de Friidesbeschtimmige nach em erschte Villmergerchrieg widerschproche het, aber Bade het sich chönne düresätze. Im 1670i sind d Bauarbeite am Schloss un de Befeschtigungsaalage fertig gsi. Für d moderni Chriegsfüürig hei di Verteidigungsaalage aber nüd taugt und wo im 1712 de zwaiti Villmergerchrieg usbroche-n-isch, het Bade und sini Burg schnell müesse kapituliire. D Zürcher hei vom Wettiger Fäld us s Schloss mit Artillerie bschosse und bsunders durch Fählschüss isch d Altschtadt so schwer bschädiget worde, dass d Shctadt Bade am 31. Mai ufgäh het. D Zürcher hei Schloss Stei gschleift und d Schtadt Bade isch im Fridesvertrag verpflichtet worde mit Schtei vom Schloss e reformiierti Chile z baue, obwohl z Bade in dere Ziit kei Reformiirti gläbt hei. D Ruine het me lang wie-n-en Schteibruch bruucht, aber sit em 1837i gits derte en Ussichtspunkt, im 1947i isch de Wachturm erneuerte worde und im 1998i d Ruine gsicheret und saniirt.

Guet z Wüsse[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Vom Schmotzige Dunschtig bis zum Fasnachtstsiischdig wird uf em Turm vom Schloss d Schwiizerfahne von ere Fasnachtsfahne abglöst.

Galerii[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Weblink[ändere | Quälltäxt bearbeite]

 Allmänd (Commons): Schloss Schtei – Sammlig vo witere Multimediadateie