Helvetische Gesellschaft

Us der alemannische Wikipedia, der freie Dialäkt-Enzyklopedy
Hops zue: Navigation, Suech

Die Helvetisch Gsellschaft isch en überkonfessionelli Schwiizerische Vereinigung vo Persone, wo aufklärerischi Ideal gha hai, im 18. Johrhundert gsi.

E Kreis um dr Isaak Iselin, dr Hans Caspar Hirzel, dr Joseph Anton Felix vo Balthasar und dr Daniel vo Felleberg het se 1761 z Schinznach-Bad gründet. Wiiteri Mitgliider si dr Johann Georg Zimmerma, dr Salomon Gessner, dr Johann Rudolf Tschiffeli, dr Vinzenz Bernhard Tscharner und dr Niklaus Emanuel Tscharner. Au Usländer hai d Gsellschaft understützt wie dr Brinz Ludwig Eugen vo Württebärg, dr Johann Georg Schlosser und dr Gottlieb Konrad Pfeffel.

Jedes Johr het d Gsellschaft e Dräffe organisiert, wo vo 1780 aa z Olte und in de Johr 1795 bis 1797 z Aarau stattgfunde het. D "Verhandlige" si vom ene Sekretär publiziert worde. Von 1797 bis 1807 isch si nit dätig gsi und isch ändgültig 1858 verschwunde.

An d Ideal vo dr Helvetische Gsellschaft het die Neui Helvetischi Gsellschaft aaknüpft, wo 1914 churz vor em Usbruch vom Erste Wältchrieg gründet worden isch, für zum d Einigkeit zwüsche de alemannische und wälsche Schwiizer z sterke, wo denn stark gfährdet gsi isch, wil vili Dütschschwiizer ehnder Dütschland understützt hai, währed d Romands mit Frankriich sympatisiert hai.

Wiiteri Mitgliider[ändere | Quälltäxt bearbeite]

  • Dr Politiker Johann Heinrich Fischer wo dr Afüehrer vom Freiämtersturm gsi isch, eme Ufstand, wo 1830 zum Sturz vo dr Aargauer Regierig gfüehrt het.
  • Dr Abraham Emanuel Fröhlich, e reformierte Theolog und Schriftsteller
  • Dr Alois Fuchs, e römisch-katholische Priester us Schwyz
  • Dr Historiker Salomon Hirzel
  • Dr reformiert Pfarrer Jeremias Lorza, e Schuelreformer us em Kanton Graubünde
  • Dr Johann Heinrich Pestalozzi
  • Dr Arzt Albrecht Rengger, won e bedütende Politiker in dr Helvetische Republik gsi isch
  • Dr Zürcher Johann Heinrich Schinz, won e Gschicht vo Züri gschriibe het
  • Dr Politiker, Diplomat und Theolog Philipp Albert Stapfer, wo Bildigsminister in dr Helvetische Republik gsi isch
  • Dr Schaffhuuser Johann Georg Stokar, wo scho 1777 für e helvetische Eiheitsstaat und Bürgerrächt plediert het
  • Dr Peter Ochs, wo d Verfassig vo dr Helvetische Republik gschriibe het

Weblingg[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Dä Artikel basiert uff ere fräie Übersetzig vu dere Version vum Artikel „Helvetische_Gesellschaft“ vu de dütsche Wikipedia.

E Liste vu de Autore un Versione isch do z finde.