Brusson (Aostatal)

Us der alemannische Wikipedia, der freie Dialäkt-Enzyklopedy
Hops zue: Navigation, Suech
Brusson (Aostatal)
Kei Wappe vorhande.
Brusson (Aostatal) (Italien)
Brusson (Aostatal)
Panorama invernale del capoluogo visto dalla strada per Palasinaz
Panorama invernale del capoluogo visto dalla strada per Palasinaz
Lag vu dr Gmai Brusson im Augschtdal
Lag vu dr Gmai Brusson im Augschtdal
Staat: Italie
Region: Aostatal
Koordinate 45° 46′ N, 7° 44′ O45.7666666666677.73333333333331338Koordinaten: 45° 46′ 0″ N, 7° 44′ 0″ O
Hechi: 1.338 m s.l.m.
Yywohner: 874 (31. Dez. 2012)[1]
ISTAT-Nummer: 007012

Brusson (frankoprov. Bretsón, töitschu Brützu, tisch Britze) isch e Gmai in dr autonome Provinz Augschtdal z Italie.

Brusson ghert zue dr Bärggmainschaft Comunità Montana Evançon.

Geografi[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Brusson lyt im Val d'Ayas, eme Sytedal vum Augschtdal.

Zue dr Gmai ghere d Wyyler La Croix, La Pilaz, Arcésaz, Curien, Estoul, Extrepierre, Fénille, Fontaine, Graines, Pasquier, Vollon. Nochbergmaine sin Ayas, Challand-Saint-Anselme, Emarèse, Gaby, Gressoney-Saint-Jean, Issime un Saint-Vincent

Gschicht[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Dr Grinder vum Huus Savoyen, dr Humbert I mit dr wysse Händ, het anne 1025 s Augschtdal as Leeche griegt. Mid Uusnahme vun e baar Johr (1691, 1704-1706, 1798-1814 zue Frankrych) het s Augschtdal derno zem Huus Savoyen gheert bis anne 1946, d. h. bis dr letscht italienisch Chenig abdankt ghaa het. Wu s italienisch Chenigrych anne 1861 grindet woren isch, isch s Augschtdal zue dr Provinz Turin chuu. Anne 1927 isch s derno ne aigestädnigi Provinz wore. Im Faschismus isch di franzesisch Sproch verbote wore un s het e starki Italienisierigsbolitik gee. Vu 1939 bis 1945 het Brusson dr italienisiert Name 'Brussone drait. Noch em Zweede Wältchrieg het s Augschtdal anne 1948 e autonome Sonderstatus griegt.

Bevelkerig[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Johr 1861 1871 1881 1901 1911 1921 1931
Yywohner 1768 1846 1850 1926 1786 1703 1503
Johr 1936 1951 1961 1971 1981 1991 2001
Yywohner 1324 1207 1102 1038 965 901 893

Politik[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Dr Burgermaischter vu Brusson isch dr Giulio Grosjacques.

Sproch und Dialäkt[ändere | Quälltäxt bearbeite]

Dr frankoprovenzalisch Dialäkt vu Brusson ghert zum Valdostanisch (Valdôtèn).

Anne 2001 het d Fondation Émile Chanoux in Zämmenarbet mit em Centre d'Études Linguistiques pour l'Europe un dr Università degli Studi di Trento di soziolinguistisch Situation vu allne Gmaine im Augschtdal untersuecht. Doderzue isch im Septämber un Oktober 2002 e Froogebooge verschickt woore. Vu Brusson sin 49 Froogebeege wider retuurchuu[2].

Froog 0301: Was isch Ihri Muetersprooch?
Italienisch Patois Italienisch un Patois anderi Total
29 (59,2 %) 16 (32,7 %) 2 (4,1 %) 2 (4,1 %) 49
Froog 1403a: Wie guet verstehn si Frankoprovenzalisch (Patois)?
guet mittelguet e weng gar nit kai Andwoord Total
36 (73,5 %) 8 (16,3 %) 2 (4,1 %) 3 (6,1 %) 0 (0 %) 49
Froog 1403b: Wie guet chenne si Frankoprovenzalisch (Patois) schwätze?
guet mittelguet e weng gar nit kai Andwoord Total
32 (65,3 %) 3 (6,1 %) 7 (14,3 %) 7 (14,3 %) 0 (0 %) 49

Fueßnote[ändere | Quälltäxt bearbeite]

  1. Statistiche demografiche ISTAT. Bevölkerungsstatistiken des Istituto Nazionale di Statistica vom 31. Dezember 2012.
  2. Fondation Émile Chanoux: ‘‘Sondage linguistique’’

Weblink[ändere | Quälltäxt bearbeite]

 Allmänd (Commons): Brusson (Italy)‎ – Sammlig vo witere Multimediadateie